Bulgaristan Gelir İdaresi (NAP) İletişim Direktörü Anna Mitova, ticari faaliyet yürütülen her noktada denetim yaptıklarını açıkladı. En sık rastlanan ihlallerin fiş düzenlenmemesi ve kasadaki nakit ile yazarkasa kayıtları arasındaki fark olduğunu belirtti.
En çarpıcı vakalar arasında hiç yazarkasa bulunmayan iki işletme yer alıyor. Bunlar tezgâh tipi satış noktaları ve şu anda mühürlenmiş durumda.
Mitova, 'Yazarkasasız çalışmaya çalışan bir tüccarla karşılaşmak artık sürpriz. Bu yasayla tamamen yasak ve yaptırımlar ciddi' dedi. Cezalar 5.000 euroya kadar çıkabiliyor. Gönüllü ödenmemesi halinde banka hesaplarına ve mallara haciz yoluyla cebri tahsilat yapılabiliyor.
Yılbaşından bu yana NAP, euroya geçiş kuralları kapsamında 20.000'in üzerinde denetim gerçekleştirdi. Mitova, çift fiyat gösterimi ihlallerinin yılbaşına kıyasla önemli ölçüde azaldığını ancak müfettişlerin mevcut fiyatları geçmiş dönemlerle karşılaştırmaya devam ettiğini söyledi.
Sahildeki sezonluk işletmeler için kış kapanışı öncesi uyguladıkları son fiyat bilgisi talep ediliyor. Artış tespit edilirse işletmeciye beş gün süre veriliyor. NAP, her fiyat artışının haksız olmadığını, akaryakıt ve ulaşım maliyetleri gibi ekonomik faktörlerin fiyatları etkileyebileceğini belirtiyor.
En fazla ihlalin görüldüğü sektörlerin başında hizmet sektörü geliyor. Kuaför salonları, otoparklar ve benzeri işletmeler sıkı denetim altında. Mitova, otoparklarda ocak ayından itibaren yüzde 100'e varan fiyat artışı tespit ettiklerini açıkladı.
Devletin piyasa ekonomisinde fiyatları belirleyemeyeceğini vurgulayan Mitova, işletmecinin artışı gerekçelendirememesi halinde yaptırım uygulanacağını, ancak eski fiyata dönmeye zorlanamayacaklarını ifade etti. Yılbaşından bu yana toplam 1,7 milyon euro değerinde 1.300 işlem ve yaklaşık 700 ceza kararı çıkarıldı.
Sosyal medyada son haftalarda sahil kesimindeki yüksek fiyat şikayetleri gündeme geldi. 9 euroya tarator, 27 euroya bir dilim kek ve kahve satıldığı yönünde ihbarlar yapıldı. Mitova, Burgaz ve Altın Kumlar bölgesinde yapılan denetimlerde tarator fiyatının 2,80 ila 4 euro arasında olduğunu belirtti. 'Müşteri 9 euro verip tarator almaya veya başka bir yere gitmeye karar verebilir. Pazarı asıl belirleyen tüketicidir' dedi.
NAP başkentte bir restoranı da denetledi. İşletme, üzerinde sadece 'Hesap' yazılı, fiş görünümlü bir belge veriyor, zorunlu unsurlar bulunmuyordu. Müfettişler gizli müşteri olarak gittiklerinde aynı belgeyi aldı. Üç ihlal tespit edildi: Fiş düzenlenmemesi, fiş niteliği taşımayan belge verilmesi ve kasa ile yazarkasa kayıtları arasında fark bulunması.
NAP yetkilisi, 'Fiş düzenlenmediğinde amaç her zaman gelir gizlemektir' diyerek bu tür uygulamaların vergi kaçırmaya yönelik olduğunu belirtti. Denetimde kartla ödemede fiş düzenlenirken nakit ödemede 'hesap' pusulası verildiği ortaya çıktı.
Gelir İdaresi, tüketicilerin fişlerini NRA Mobile uygulaması ile kontrol edebileceğini hatırlatıyor. Fiş üzerindeki QR kod taranarak satın alma bilgisinin NAP sistemine iletildiği sorgulanabiliyor. Veriler genellikle bir-iki dakika içinde sisteme yansıyor.