Bulgaristan'da aile arabasına binip çocuğunuzla denize gitmek artık bir Rus ruleti oyununa dönüştü. Yolda neyle karşılaşacağınızı bilmiyorsunuz: sinirli bir sürücünün riskli bir sollama yapması, karşı şeritte direksiyon başında alkollü birinin olması ya da para ve kamu ihaleleri oyunları yüzünden kraker gibi kırılan bariyerleri ezip geçen bir TIR.
Başbakan Rumen Radev ve Ulaştırma Bakanı Georgi Peev, birbiri ardına yaptıkları açıklamalarda Bulgar yollarının bir savaş alanı olduğunu, ülkede gerçek otoyol bulunmadığını ve demiryolu taşımacılığının trajik bir durumda olduğunu duyurdu. Yollardaki bu savaş, Bakanlar Kurulu'nda özel bir oturumun konusu oldu. Radev, mevzuatta köklü değişiklikler hazırlandığını belirterek sürücüleri sorumluluğa çağırdı.
Radev, "İki ayda yılların kaosunu, ihmalkarlığını ve biriken devasa sistem sorunlarını telafi etmemiz mümkün değil. Kötü yollar, asfalt, bariyer ve işçilikten yapılan rezil hırsızlık, etkisiz normatif temel ve denetim, sürücü kursları ve sınavların formalite icabı olması, birçok birim arasında koordinasyon ve net sorumluluk eksikliği, yoldaki bariz suçlara karşı adaletsizlik, ailede ve okullarda eğitim eksikliği, sahip olduğumuz teknik imkanların yetersiz kullanımı, yanlış öncelikler..." diyerek sorunları sıraladı.
Bakan Peev de altyapı, bariyerler, işaretler, genç sürücülerin eğitimi ve trafik denetimindeki sorunları gözler önüne serdi.
Otoyollar Sadece İsimden İbaret
Peev, "Bulgar yolları bir savaş alanı. Bir kez olsun kendimize itiraf edelim: Bulgaristan'da otoyolumuz var mı? Otoyolumuz yok. Sadece hızlı yollarımız var" dedi. Ona göre Bulgular yurtdışındaki tesislere hayranlık duyuyor çünkü ülkede gerekli altyapı inşa edilmedi. Sorunlar sadece yol kaplamasının durumuyla sınırlı değil.
Ulaştırma Bakanı, "Bariyerler konusunda uzman değilim ama duyduğum kadarıyla onlar da en iyi durumda değil. Trafik işaretleri, işaretlerin yerleşimi ve kısıtlamalar da yeterli ve tutarlı bir şekilde organize edilmemiş" diye konuştu.
Peev'e göre yol güvenliği sadece cezaları sürekli artırarak sağlanamaz. Yaptırım sürecin sonudur; devlet önleme, eğitim ve güvenli bir ortam yaratmaktan başlamalıdır. Peev, "Güvenliği önceden sağlamalıyız, ancak ondan sonra ceza kesmeliyiz" vurgusunu yaptı.
Genç Sürücüler Hazırlıksız Çıkıyor
Ulaştırma Bakanı, ehliyet adaylarının pratik hazırlığını da sorguladı. Teorik sınavlardaki değişiklikler ve "beyaz odalar" uygulamasının bir adım ileri olduğunu ancak temel sorunu çözmediğini belirtti. Peev, "Bizde poligon eğitimi yok. Pratik beceriler tam da orada geliştirilmeli: suda kızaklama anında tepki, manevra hakimiyeti ve diğerleri" dedi.
Daha fazla pratik ders ve ehliyet aldıktan sonraki ilk yıllarda daha sıkı kurallar talep eden Bakan, deneyimsiz sürücülerin direksiyon başında gerekli becerileri kazanana kadar daha ciddi bir denetime tabi tutulması gerektiğini savundu.
Trafik Kontrolünde Tek Sistem
Peev, sorumlulukların yeterli koordinasyon olmadan birçok kurum arasında dağıtılması yerine, trafik kontrolü için tek bir sistem kurulmasını istedi.
Tüm Sektörü 124 Müfettiş Denetliyor
Bakan, denetimde büyük bir sorun olduğunu ve gerçek güvenliği denetleyen personel ile yol ücretlerinin ödenmesini izleyen personel arasında çarpıcı bir fark bulunduğunu açıkladı. Karayolu İdaresi'nde sadece 124 müfettiş çalışıyor. Bu müfettişler trafiği, nakliye şirketlerini, sürücü kurslarını ve araç muayene istasyonlarını denetlemek zorunda.
Peev, "Oysa Ulusal Geçiş Ücretleri Müdürlüğü'nde araçlarda oturup birinin otoyol etiketi veya geçiş ücreti ödeyip ödemediğini denetleyen 680 çalışan var" dedi. Radev de bu durumu formalizm ve yolsuzluk olarak nitelendirdi.
Başbakan, "Yani öncelik trafik kurallarına uyulması ve insan hayatının korunması değil, ücretlerin toplanması. Bu nedenle hükümet, bu sektörde yıllardır biriken sorunları ortadan kaldırmak için derin ve sistemli bir değişim üzerinde çalışıyor" ifadelerini kullandı.
Trenlerin Yarısında Klima Yok
Ulaştırma Bakanı Georgi Peev'e göre ülkedeki demiryolu taşımacılığının durumu trajik olduğu için trenler, otoyollardaki ve yollardaki trafiği azaltacak bir alternatif haline gelemiyor. Çalışan bir sistemin yeni vagonlar, iyi altyapı ve eğitimli personele ihtiyacı olduğunu ancak Bulgaristan'ın her üç göstergede de geride kaldığını söyledi.
Bakan, "Son derece zor koşullarda çalışan harika personelimiz ve harika makinistlerimiz var, ancak sağladıkları katma değer karşılığında sefil ücretler alıyorlar" dedi.
Kullanılan vagonların yaklaşık yarısı geçen yüzyılın 70'li ve 80'li yıllarında üretilmiş ve klimaya sahip değil. Demiryollarının 284 vagona ihtiyacı var ancak sadece 266'sı çalışıyor ve bunların sadece 113'ü klimalı. Deutsche Bahn'dan satın alınan vagonlar da sorun yaratıyor çünkü klima sistemleri 35 dereceye kadar sıcaklıklarda çalışacak şekilde tasarlanmış. Bunlara yeni elektronik kartlar takılıyor ve Peev'e göre modernize edilen kompozisyonlar artık çok sık arıza vermiyor.
Bulgaristan'a ilk yeni Škoda ve Alstom trenleri geldi ancak işletmeye alınmaları henüz başlamadı. 20 Škoda ve 35 Alstom kompozisyonunun tamamı teslim edilse bile sektörün ihtiyaçları karşılanmayacak.
Georgi Peev, "Bundan sonra uygun bir plan geliştirmeliyiz. Bu bir anda uygulanamaz çünkü insanlar hızlı sonuç bekliyor. Onları bildiriler ve sorunlar ilgilendirmiyor. A noktasından B noktasına seyahat etmek istiyorlar" dedi.
Zarar Eden Şirketlerde 20.000 Leva Maaş
Ulaştırma Bakanı Georgi Peev, zarar eden devlet şirketlerindeki yöneticilerin 20.000 leva maaş aldığını açıkladı ve bunu sadece ahlaksız değil, aynı zamanda vahşice olarak nitelendirdi.
Bakan, "Zarar eden, insanların berbat çalışma koşullarında neredeyse asgari ücretle çalıştığı işletmelerde yönetim kurulu üyeleri, genel müdürler ve icra direktörleri bu maaşları alamaz. Bu durmalı" dedi.
Meblağların yasal olduğunu ancak işletmelerin durumu ve yönetim sonuçlarıyla uyuşmadığını kabul etti. Önceki yönetimlerin defalarca değişiklik vaat ettiğini ancak gerçek bir eylem yapmadığını söyledi.
Peev, "Bir kişi, taşıdığı sorumluluk ve elde ettiği sonuçlar açısından hakkı olanı almalı" vurgusunu yaptı.
Bakan örnek olarak, borçları 135 milyon leva olan BDZ'yi (Bulgaristan Devlet Demiryolları) gösterdi. BDZ - Yük Taşımacılığı, 60 milyon avronun üzerinde borçla fiilen iflasın eşiğinde.
Peev, "Fiilen iflas etmiş işletmelerde bu tür maaşlar alınamaz" dedi.
Bakanlar Kurulu kararıyla, hiçbir yönetim kurulu üyesinin cumhurbaşkanından daha fazla maaş alamayacağı kuralı getirildi. Ancak bu, otomatik olarak o ücrete ulaşılacağı anlamına gelmiyor. Bakan, "İşletmede sonuç yoksa, önemli ölçüde daha az almalı" dedi.
Ulaştırma Bakanlığı'ndaki yöntemlerin 21 Temmuz'a kadar yeniden düzenlenmesi gerekiyor, böylece maaşlar belirlenen hedeflere ve elde edilen sonuçlara bağlı olacak. Yeni kurallar 1 Ağustos'tan itibaren yürürlüğe girecek ve istatistiklerdeki ilk görünür değişikliğin Eylül ayında olması bekleniyor.
