Kuzey Bulgaristan sanayisinin köklü işletmelerinden biri olan Sviştov'daki 'Svilosa' fabrikası, tarihe karışmaya hazırlanıyor. Bir yıldır üretimi duran selüloz fabrikası, tedarikçilere ve çalışanlara devasa borçlar biriktirdi. Çalışanların büyük çoğunluğu ise işten ayrılmak zorunda kaldı.
55 yıllık köklü bir geçmişe sahip olan 'Svilosa' fabrikası, 1971 yılında hizmete girdi. Faaliyetinin en yoğun dönemlerinde fabrikada 3 bin 600 kişi çalışıyordu. 2000 yılında özelleştirilen işletmede sonraki yıllarda yeniden yapılanma çalışmaları yürütüldü ve en az 2022 yılına kadar yeni kapasiteler için projeler masaya yatırıldı. Fabrika, 2024 yılında 130 milyon levanın üzerinde gelir elde ederken, 4,2 milyon leva kâr açıkladı.
Fabrikadaki kriz, geçen yıl yaz aylarında üretimin durdurulmasıyla başladı. İşletme sahibi Krasimir Daçev, daha sonra medyaya yaptığı açıklamada, bu kararın yüksek kereste fiyatları ve mamul ürünler için pazar bulamamaları nedeniyle alındığını belirtti.
Veliko Tırnovo Bölge Mahkemesi'nde, fabrikayı işleten 'Svilocel' EAD şirketinin iflası davası için ekim ayında duruşma takvimi belirlendi. Mahkemedeki taraflar arasında UBB, Baş İş Teftiş Müfettişliği, UniCredit Bulbank ve kereste tedarikçisi Brothers Les OOD yer alıyor. Yerel Borba gazetesi bu gelişmeyi duyurdu.
Gazeteye konuşan İcra Kurulu Başkanı Mihail Kolçev, '50'den fazla tedarikçimiz var ve hiçbirinin ödemesini yapamadık. Hem özel şirketler hem de devlet işletmeleri alacaklarını tahsil edemedi' diye konuştu.
İşçiler, şubat ayında fabrika önünde eylem yaparak yaklaşık yarım yıldır maaşlarını alamadıklarını duyurmuştu. Sonuç olarak çalışanların yaklaşık yüzde 90'ı işten ayrıldı. Krizin başında 'Svilosa'da 470 civarında çalışan bulunurken, nisan ayı verilerine göre bu sayı sadece 63'e düştü. Kolçev, Borba gazetesine yaptığı açıklamada, şu anda fabrikada yalnızca 50-60 kişinin çalıştığını sözlerine ekledi.
Kış aylarında Krasimir Daçev, ödenmemiş maaşları karşılamak için kişisel mallarını sattığını iddia etmişti. Ancak işçiler o dönemde öfkeli bir şekilde, paralarının 'Svilosa'nın eski yemekhanesinde kurulan 14 lüks araçlık retro müzesine harcandığını öne sürmüştü.
Şu anda Daçev'in kendisi de borç batağında. Ocak 2026 tarihli bir denetim raporuna göre, kamuya olan borçları 1,7 milyon avronun üzerinde. Bu nedenle gayrimenkulleri, banka hesapları ve araçlarına haciz konuldu. Tırnovo gazetesi, Daçev'in sahip olduğu ve teminat olarak gösterilebilecek varlıkların, borçlarının yanında çok küçük bir rakamda kaldığının tespit edildiğini aktardı.
Ortaya çıkan bu tablo, 'Svilosa' için hiç de iyiye işaret etmiyor. Olası bir iflas ve faaliyetlerin tamamen sona ermesi durumunda, Bulgaristan kendi devasa selüloz üretim kapasitelerinden mahrum kalacak.
Geçen yıl şubat ayında 'Mondi Stamboliyski' fabrikası da kapanmış ve yüzlerce işçi işsiz kalmıştı. Büyük bir yangın atlatan işletme, elverişsiz ekonomik koşulların da etkisiyle yabancı sahibi tarafından yeniden canlandırılmaktan vazgeçilen bir konuma sürüklenmişti.
