Bulgaristan'da ortaöğretimde büyük bir sorun gün yüzüne çıktı. 7. sınıf matematik ulusal dış değerlendirme sınavı sonuçları, eğitim sistemindeki kronik sorunları bir kez daha gözler önüne serdi. Eğitim Bakanı Prof. Georgi Valçev, bTV'de katıldığı 'Zaşto?' programında çarpıcı açıklamalarda bulundu.
Bakan Valçev, '7. sınıf matematik ulusal dış değerlendirme sonuçları, eğitim sisteminde yıllardır biriken sorunların bir sonucudur' dedi. 'Çünkü bu, uzun bir sorunlar zincirinin neticesi' diye ekledi.
Valçev'e göre temel sorun, öğrencilerin daha materyali kavrama aşamasında zorluk yaşamaya başlaması. 'Çocuklar konuları kaçırdıkça zorlanıyor, motivasyonlarını kaybediyor ve üst sınıflarda geri dönülemez şekilde geri kalıyorlar' ifadelerini kullandı.
Bakan, en ciddi sorunlardan birinin fen bilimleri öğretmeni eksikliği olduğunu vurguladı. 'Bu durum, önümüzdeki yıllarda fen bilimleri öğretmenlerindeki ağır açığı çözmemiz gerektiğini gösteriyor' dedi.
Çözümün ise daha fazla gencin öğretmenlik mesleğine kazandırılması olduğunu belirten Valçev, 'Gençler onları kendine çekecek. Sonuçları yükseltmenin tek yolu bu' diye konuştu.
Bakan, müfredat ve ders kitaplarının da yeniden ele alınması gerektiğinin altını çizdi. 'Programlara, ders kitaplarına ve bu kitapların hazırlandığı içeriğe de bakmalıyız' dedi.
Müfredat değişiklikleri zaman alacak
Prof. Valçev, yeni eğitim öğretim yılının başından itibaren köklü bir değişiklik beklenmemesi gerektiğini söyledi. 'Bu aşamada bu kadar hızlı adımlar bekleyemeyiz çünkü bunlar yavaş ve planlı süreçler' diye açıkladı.
Müfredat değişikliği için çalışmaların başladığını belirten Bakan, 'Bu, önemli şeyleri kaybetmeden gereksiz bilgi yükünü azaltma süreci' dedi.
Her değişikliğin dikkatle hazırlanması gerektiğini vurgulayan Valçev, 'Bu tür bir değişiklik, tüm sistemin baştan aşağı yeniden işlenmesini, ders kitaplarının onaylanmasını, test edilmesini, kontrol edilmesini ve gerekirse düzeltilmesini gerektiriyor' ifadelerini kullandı.
Bakan'a göre eğitim sistemi zor bir dengeyle karşı karşıya. 'Bir yandan Bulgar eğitimindeki krizleri çözmek için önlemler almalı, diğer yandan da acele etmemeliyiz' dedi.
Matematik sonuçları ve PISA'nın rolü
Prof. Georgi Valçev'e göre zayıf matematik sonuçları izole bir sorun değil, yıllardır biriken zorlukların bir sonucu. Bakan, 'Bu, uzun bir sorunlar zincirinin sonucu' dedi.
Sorunun, öğrencilerin ders materyalinde zorlanmaya başladığı anda başladığını belirten Valçev, 'Çocuklar konuları kaçırdıkça zorlanıyor, motivasyonları düşüyor ve üst sınıflarda geri dönülemez şekilde geri kalıyorlar' diye konuştu.
Bakan, sonuçların sadece matematikte değil, eğitimin genel içeriğinde de ciddi bir çalışma gerektiğini gösterdiğini söyledi. 'Sadece matematikten bahsetmiyoruz, değil mi? Genel olarak müfredattan bahsediyoruz' diye vurguladı.
Valçev, Eğitim Bakanlığı'nın uluslararası araştırmalar ve kurumlarla, PISA da dahil olmak üzere, sonuçları iyileştirmek için aktif olarak çalıştığını belirtti. 'PISA ile aktif olarak çalışıyoruz, birçok uluslararası kurumla aktif olarak çalışıyoruz, en iyi deneyimi almak için' dedi.
Bakan, müfredat değişikliklerinde değerlendirme ekiplerine farklı bir yaklaşım getirileceğini de sözlerine ekledi. 'Aynı kişiler hem eski hem de yeni programları onaylamamalı' diyen Valçev, hedefin temel bilgileri kaybetmeden gereksiz bilgi yükünü azaltmak olduğunu söyledi.
Sınavlarda değişiklik ve veli tepkileri
7. sınıf ulusal dış değerlendirme sınavında olası değişiklikler konusu veliler ve öğretmenler arasında güçlü tepkilere yol açtı. Prof. Valçev, bu tepkilerin her değişikliğe dikkatle yaklaşılmasının nedeni olduğunu belirtti.
'Bu kampanyayı, Profesör İgnatov'un kayyum bakan olduğu dönemde kayyum hükümetin hazırladığı haliyle devraldık ve çok büyük bir iş çıkardılar' dedi.
Değişiklik hazırlıklarının ardından protestolar ve çok sayıda şikayet geldiğini belirten Bakan, 'Çok fazla protesto, çok fazla şikayet oldu. Birçok veliyle, birçok öğretmenle, özellikle matematik öğretmenleriyle görüştüm' dedi.
Bakan, sorunun velilerin tepkisinden çok bunun öğrencilerde yarattığı gerginlik olduğunu vurguladı. 'Asıl mesele velilerin isyanı değil, bunun çocuklara yansıyan kaygısı' dedi.
Valçev'e göre aileler huzursuz olduğunda, sürekli sorular, sınav formatı veya öğretmenlerin çalışmaları sorgulandığında bu doğrudan öğrencilere yansıyor. 'Bir aile huzursuz olduğunda, sürekli sorular, sınavın formatı sorgulandığında, öğretmenler eleştirildiğinde bu çocuklara yansıyor' ifadelerini kullandı.
7. sınıftan sonra yeni bir sınav türü getirilmesi konusunda Valçev, her değişikliğin dikkatle tartışılması gerektiğini belirtti. Bakan, nihai karar alınmadan önce veliler ve öğretmenlerle ek bir diyalog yürütüleceğini söyledi. 'Bu eğitim öğretim yılının başına kadar bu diyaloğu sonuçlandıracağız ve net bir cevapla çıkacağız' dedi.
4. ve 10. sınıf sınavlarında da değişiklik düşünülüyor
Prof. Valçev, 4. sınıf ulusal dış değerlendirme ve 10. sınıf olgunluk sınavlarına yönelik eleştirileri de yanıtladı. '4. sınıftan, 10. sınıftan ve 7. sınıftan sonra bilgi seviyesini ölçen araçlardan yoksun kalamayız' dedi.
Değişiklik seçeneklerinin değerlendirildiğini belirten Bakan, 'Büyük olasılıkla, her yıl sürekli bir kontrol sistemi arayacağız, böylece ilgili dersten genel bir not oluşturulacak' diye açıkladı. Bunun öğrenciler üzerindeki baskıyı azaltabileceğini söyledi.
Okullarda yapay zeka
Prof. Valçev, sorunun teknolojide değil, kullanım şeklinde olduğunu belirtti. 'Sorun cep telefonlarında değil' dedi. Yapay zekanın eğitimi bireyselleştirmeye yardımcı olabileceğini söyleyen Bakan, 'Yapay zeka yardımıyla eğitimi, her öğrenciye yaklaşımı bireyselleştirmeliyiz' diye konuştu ve bir düzenleme gerektiğini vurguladı.
'Her yeni teknoloji gibi, birçok olumlu yönü var ama birçok olumsuz etkisi de var' dedi.
Yıl sonuna kadar öğretmen maaşlarına yeni zam yok
Bakan, yıl sonuna kadar öğretmen maaşlarına yeni bir zam yapılmasının mümkün olmadığını açıkladı. 'Bu ülkenin mali gerçeği' diyen Valçev, Ocak ayından itibaren yüzde 5'lik zammın yapıldığını hatırlattı.
Hedefin öğretmen maaşlarının ortalama brüt maaşın yüzde 125'ine ulaşması olduğunu vurgulayan Bakan, 'Bu oranlara ulaşmak için çalışacağız çünkü aksi halde kaliteli gençleri çekemeyiz' dedi.
Sosyal medya
Eğitim Bakanı Georgi Valçev, 16 yaş altı çocukların sosyal medyaya erişiminin kısıtlanması fikrini prensipte desteklediğini belirtti. Konu, 16 yaşına kadar çocuklar için sosyal medya yasağı önerisiyle gündeme geldi.
'Prensipte böyle bir fikri kabul ediyorum çünkü çok sayıda araştırma, gençlerin sosyal medyaya bağımlı hale geldiklerinde ruh sağlıkları ve davranış kalıpları üzerindeki olumsuz etkiyi kanıtlıyor' dedi.
Sosyal medyanın izolasyona ve öğrenme sorunlarına yol açabileceğini belirten Valçev, 'Sosyal medyada birlik, aynı fikirde insanlar ararken aslında çoğu kendini izole ediyor, özgüvenleri azalıyor, kararsız hale geliyorlar' dedi ve sadece yasağın yeterli olmayacağını vurguladı.
'Benim için kilit nokta, yasağın yanı sıra çocuklara ne sunacağımız' diyen Bakan, daha fazla spor ve ders dışı etkinlik imkanı olması gerektiğini söyledi.
Okulda telefon kullanımı kısıtlamalarıyla ilgili olarak 'Hangi yönde gelişeceklerini bilemedikleri için telefonlarına daha sıkı sarılıyorlar, o 6 saati telafi etmeye çalışıyorlar' dedi. 'Yasaklar bazen ters tepebiliyor' diye ekledi.
Okulların çekilen paraları ne zaman iade edilecek?
Devlet okullarının hesaplarından çekilen paralarla ilgili olarak Bakan, 'Onları biz çekmedik. Bu, Maliye Bakanlığı'nın talimatıydı' diye açıkladı. Okulların yeterince önceden uyarılmadığını kabul eden Valçev, 'Şahsen özür diliyorum çünkü biz de şaşırdık' dedi.
Bütçenin kabul edilmesinin ardından geçici bakiyelerin iade edileceğini söyledi.
Sofya Üniversitesi rektör seçimi
Prof. Valçev, Prof. Eliza Stefanova'nın Sofya Üniversitesi rektörü seçilmesini de değerlendirdi ve bilimsel faaliyetin geliştirilmesi için başlatılan politikaları sürdürmesini beklediğini söyledi.
Kendisinin 2 ay boyunca aynı anda hem bakan hem rektör olup olmadığı yönündeki şüphelere ise net yanıt verdi: 'Kanuna tamamen uydum, seçildiğim anda gerekli başvuruyu yaparak yetkilerimin sona erdirilmesini sağladım.'
Vidin'deki okul bahçesinde düğün denetimi
Prof. Valçev, Vidin'de bir okul bahçesinde 1300'den fazla kişinin katıldığı düğünle ilgili olarak da konuştu. 'Tabii ki yarın Bölge Eğitim Müdürlüğü'ndeki meslektaşlarımızla iletişime geçeceğiz' diyen Bakan, ihlal olup olmadığının araştırılacağını söyledi. 'İhlal varsa gerekli işlemler yapılacak' dedi.