ABD Başkanı Donald Trump, petrol tankerlerinin Hürmüz Boğazı'ndan çıkmaya başladığını duyurdu. Açıklama bölgedeki gerilim ve enerji piyasaları açısından önem taşıyor.
İran, ABD ile yapılan anlaşmaya son anda, Hürmüz Boğazı'nda deniz hizmetleri için vergi toplanmasını öngören bir madde ekledi. İran haber ajansı Farz'a göre bu düzenleme, ABD'nin İran'a ödeme yapmasını gerektirecek.
ABD ve İran arasında varılan ateşkes anlaşması, dünya liderlerinden geniş destek gördü. Macron, Merz ve Lagarde tarihi atılımı memnuniyetle karşılarken, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasıyla enerji fiyatlarının düşmesi bekleniyor.
ABD ve İran, Hürmüz Boğazı'nın serbest geçişe açılmasını ve deniz ablukasının kaldırılmasını öngören bir barış anlaşmasına vardı. Anlaşmanın ardından petrol fiyatları %4'ün üzerinde düşüş yaşarken, uzmanlar boğazdaki mayın temizliği ve altyapı onarımları nedeniyle fiyatların uzun vadede yüksek seyredebileceği uyarısında bulunuyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran'la nihai nükleer anlaşma sağlanamazsa askeri operasyonları yeniden başlatacağını veya ABD'yi bölge gelirlerinin yüzde 20'si karşılığında Orta Doğu'nun koruyucusu yapacağını söyledi. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif'in arabuluculuğunda duyurulan ateşkes anlaşması, Hürmüz Boğazı'nın açılmasını ve 60 günlük müzakereleri öngörüyor. Almanya, Fransa, İngiltere ve İtalya anlaşmayı desteklediklerini ve serbest deniz ulaşımı için ortak misyon hazır olduklarını açıkladı.
ABD ve İran arasındaki barış anlaşmasında yeni bir gelişme yaşanıyor. Taraflar, Katar ve Pakistan'ın arabuluculuğunda 14 Haziran'da sanal bir toplantı düzenleyerek mutabakat zaptı imzalamayı planlıyor. İki aşamalı anlaşma kapsamında ateşkesin uzatılması ve nükleer müzakerelerin başlatılması bekleniyor.
ABD'li üst düzey bir yetkili, İran'ın nükleer programını sonlandırmayı ve zenginleştirilmiş uranyumu imha etmeyi kabul ettiğini açıkladı. AFP'nin haberine göre yetkili, Tahran'ın Hürmüz Boğazı'nı açmayı ve terör gruplarına finansmanı durdurmayı da kabul ettiğini söyledi. Ancak İran resmi ajansı İRNA, ülkenin uranyum zenginleştirme hakkından vazgeçmeyeceğini duyururken, ABD Başkanı Trump İran'ın açıklamalarını yalanladı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın yayınladığı anlaşma koşullarının gerçeği yansıtmadığını açıkladı. Trump ayrıca İran'ın Hürmüz Boğazı'nda Hint gemilerine yönelik insansız hava aracı saldırısını eleştirdi. İran haber ajansı Mehr ise daha önce İran-ABD arasında bir çerçeve anlaşma taslağı yayımlamıştı.
İran, ABD ile yürütülen çerçeve anlaşması kapsamında stratejik Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünden vazgeçmeyeceğini açıkladı. İran devlet haber ajansı IRNA'ya göre, anlaşma metninde boğazın kontrolünden feragat etme gibi bir yükümlülük bulunmuyor. Nükleer program ise 60 günlük müzakerelerde ele alınacak ve İran uranyum zenginleştirme hakkında ısrar ediyor.
Petrol fiyatları, ABD Başkanı Trump'ın İran'a yönelik planlı askeri saldırılardan vazgeçmesi ve Hürmüz Boğazı'nda anlaşma sinyali vermesiyle Asya piyasalarında %2'den fazla değer kaybetti. Ancak İran yönetiminden anlaşmayı doğrulamayan açıklamalar gelmesi piyasalardaki belirsizliği sürdürüyor.