Bulgaristan'da benzin ve motorin fiyatları şimdilik nispeten istikrarlı seyretse de önümüzdeki hafta sonuna kadar pompalarda yeni bir zam hissedilebilir. Uluslararası petrol fiyatlarındaki son iki haftalık sıçrama henüz Bulgar akaryakıt istasyonlarına tam olarak yansımış değil. Yakıt sıkıntısı beklenmiyor ancak Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimin fiyatları en az iki-üç hafta daha yüksek tutması muhtemel. Bu öngörüleri Bulgar Akaryakıt Tüccarları, Üreticileri, İthalatçıları ve Taşıyıcıları Birliği'nden Dimitır Hacıdimitarov ve enerji uzmanı Boyan Raşev NovaNews'e yaptıkları açıklamalarla dile getirdi.
Şu anda bir litre A95 benzin yaklaşık 1,48 euro, motorin ise yaklaşık 1,58 eurodan satılıyor. Motorin, daha yüksek talep nedeniyle piyasa değişikliklerine genellikle daha hızlı tepki veriyor.
Zam henüz pompalara tam olarak yansımadı
Hacıdimitarov, "Uluslararası piyasalarda yeni bir sakinleşme olmazsa, kalan zammın önümüzdeki hafta sonuna kadar yansımasını bekliyoruz" dedi.
Fiyatların en az önümüzdeki iki-üç hafta boyunca yüksek kalacağını öngören Hacıdimitarov, bunun yakıt kıtlığından değil, daha pahalı ham petrol ve uluslararası piyasadaki zorlaşan tedarikten kaynaklanacağını belirtti. "Bulgaristan'da yakıt sıkıntısı tehlikesi yok" diyen Hacıdimitarov, rafinerinin önümüzdeki üç ay için garantili ham petrol miktarına sahip olduğunu ve ithalatçıların gerekli tedariki çoktan sağladığını sözlerine ekledi.
Trump barış mesajlarıyla piyasaları soğutuyor
Boyan Raşev'e göre petrol fiyatı, ABD Başkanı Donald Trump'ın kamuoyuna yaptığı açıklamalar sayesinde nispeten sınırlı kalıyor. Raşev, "Başkan Donald Trump fiyatı aşağı çekiyor. Barışa yönelik açıklamalarıyla ciddi bir fiyat artışı beklentilerini soğutuyor" yorumunu yaptı.
Piyasalar yalnızca gerçek tedarike değil, aynı zamanda çatışmanın gidişatına dair beklentilere de tepki veriyor. Gerilimin azalacağı umuduyla kotasyonlar gerilerken Raşev'e göre sahada durum hâlâ ağır. "Fiyat, piyasa gerilimin azalacağına inandığında düşüyor. Ancak gerçeklik farklı - barış yok" dedi.
Fiyatların anahtarı Hürmüz'de
Hürmüz Boğazı'nın kısmen açılması normal deniz trafiğini henüz eski haline getirmedi. Raşev'e göre gemiler hâlâ bölgeden çıkıyor ancak çok nadiren bölgeye giriş yapıyor. Uzman, "En önemli sinyal, normal trafiğin yeniden sağlanması olacak ki Basra Körfezi ülkeleri yeniden normal miktarlarda petrol ihraç edebilsin" diye konuştu.
Raşev'e göre küresel piyasada günlük 10 ila 12 milyon varil üretim eksikliği devam ediyor. Bu miktar telafi edilmezse fiyatlar üzerindeki baskı kaçınılmaz olarak artacak.
Çin, ithalatı geçici olarak sınırlandırdı ve açığı kendi stratejik rezervleriyle kapatıyor. Raşev'e göre tam da bu sayede petrolde daha keskin bir sıçramanın önüne geçildi.
Küçük akaryakıt istasyonları personel kesiyor
Uzun süreli gerilim, Bulgaristan'daki küçük akaryakıt istasyonlarını da baskı altına alıyor. Minimum marjlarla çalışan bu istasyonların mali sonuçları son bir yılda belirgin şekilde kötüleşti. Hacıdimitarov, "Marjlar düştüğünde giderleri karşılamak ve likidite sağlamak son derece zorlaşıyor" dedi.
Bazı işletme sahipleri şimdiden personel sayısını azaltıyor ve gece self-servis uygulamasına geçiyor. Benzer bir modelin kademeli olarak propan-bütan pompalarında da uygulanması bekleniyor.
Elektrikli araçlar henüz piyasayı değiştirmiyor
Raşev, mevcut petrol krizinin geleneksel yakıtlardan ani bir toplu vazgeçişe yol açmasını beklemiyor. Elektrikli araç sayısı artsa da küresel tüketim üzerindeki etkisi şimdilik sınırlı kalıyor. Raşev, "Elektrikli araçlar artıyor ancak küresel petrol tüketimi üzerindeki gerçek etkileri hâlâ minimum düzeyde" dedi.
Uzmana göre petrol talebi, doğal gaz ve kömür tüketimine paralel olarak artmaya devam ediyor. Boyan Raşev, "Dünyanın giderek daha fazla enerjiye ihtiyacı var" diyerek sözlerini noktaladı.
Bulgar akaryakıt istasyonlarının yakıtsız kalma riski şu an için bulunmuyor. Ancak önümüzdeki haftalarda sürücülerin ne kadar ödeyeceği neredeyse tamamen çatışmanın seyrine ve Hürmüz Boğazı'ndaki normal trafiğin yeniden sağlanmasına bağlı olacak.
