Bulgaristan, Ulusal Çocuk Hastanesi'ne en erken 2030 yılında kavuşabilecek. Ancak uzman tahminlerine göre, kurdela kesme töreni için daha gerçekçi tarih 2035.
Böylece Bulgaristan, en az 10 yıl daha Avrupa Birliği'nde uzmanlaşmış bir Ulusal Çocuk Hastanesi'ne sahip olmayan tek ülke olarak kalacak.
Bulgaristan çocuklarının modern, kapsamlı tedaviye tek bir merkezde erişip erişemeyeceği sorusu, günler önce yeni ve hayal kırıklığı yaratan bir cevap buldu.
Yetkililerin söz verdiği 2026 baharında inşaat başlangıcı ve 2028'de tamamlanma hedefi, mahkeme salonunda resmen çöktü.
Proje 'Çizim' Aşamasında Sıfır Noktasına Döndü
Devlet, Sağlık Yatırım Şirketi (ZIKDB) aracılığıyla Mart 2026'da uzun zamandır beklenen 6 milyon euroluk bina tasarım ihalesini açmıştı. Ancak sadece üç ay sonra Rekabet Koruma Komisyonu (KZK) süreci iptal etti.
Komisyon kararında, ihale usulünün eşitlik ve ayrımcılık yasağı ilkelerini ihlal ettiğini belirtti. Şirket hemen kararı Yüksek İdare Mahkemesi'nde temyiz edeceğini açıkladı.
KZK, son başvuru gününde, Burgaz'daki çocuk hastanesini tasarlayan 'Kabano-proekt' şirketinin şikayeti üzerine ihale sürecini durdurdu. Şirkete göre, prosedürde kısıtlayıcı şartlar bulunuyor ve ihale yasaya aykırı.
İhale Eşitlik ve Ayrımcılık İlkelerini İhlal Ediyor
KZK'nın iptal gerekçelerinden biri, önceki deneyim şartıydı. İhaleye katılmak isteyen firmaların, hastane amaçlı, 35 bin metrekareyi aşmayan, ameliyathane, nükleer tıp/radyasyon onkolojisi ve acil servis bölümleri içeren bir kamu binasının inşaat projesini hazırlamış olması gerekiyordu.
KZK, son üç yılda bu kriterlere tam olarak uyan bir hastane projesinin hayata geçirilmediğini belirtti. Komisyona göre, şartlardaki alt koşulların birikmesi, potansiyel katılımcı havuzunu daraltıyor.
'24 Chasa' gazetesine konuşan 'Kabano-proekt' yöneticisi mühendis Grud Iliev, 'Bugüne kadar ülkedeki tek çocuk hastanesini yapmış olmamıza rağmen, ihalenin şartları tam da bizi dışlayacak şekildeydi. Bu bizce hakaret gibi,' dedi.
Iliev sözlerine şöyle devam etti: 'Yaptığımız tek hastane bu değil. Ayrıca Ulusal Onkoloji Hastanesi 'Diva Maria'yı da projelendirdik; bu da büyük alanlı, ciddi bir tesis. İçinde nükleer tıp dahil her türlü bölüm var.' Ancak bu hastanenin inşaat ruhsatının 3 yıldan eski olduğunu ve bunun ihale şartlarından birini karşılamadığını belirtti. Iliev, 'Bu şart tuhaftı; çünkü biz projecilerin üç yıllık hafızası olmaz. Ruhsatın üzerinden 3 yıl geçse de onu projelendirdiğimizi unutmayız. Yeterli deneyime sahip bir firmayız. Gerekirse bir ortaklıkla ya da başka bir meslektaşla da çalışabiliriz. Sadece işler bana kasıtlı olarak yazılmış gibi geldi,' ifadelerini kullandı.
Hastanenin inşası için kamu konseyi başkanı Doç. Dr. Boryana Avramova, 'Rekabet Kurumu'nun kararı, endişe ve uyarılarımızın bir kısmını tamamen doğruluyor. Muhtemelen bunun olacağını söylemiştik,' dedi.
Ulusal Çok Disiplinli Çocuk Hastanesi, onlarca yıldır kamuoyunun önceliği ve her seçim kampanyasında gündeme gelen bir konu. Yıllar süren vaatlerden sonra, bugün Bulgar çocuklarının elinde sadece geçen yıl Çocuk Bayramı'nda hediye edilen projenin 3D görselleştirmesi var.
Yıllar içindeki resmi vaatlerin kronolojisi, giderek uzaklaşan bir seraba benziyor:
- 1978: Aleksandrov Hastanesi'nin bahçesinde ilk inşaat başladı (bugün terk edilmiş ve harap durumda)
- 2024: Uzun tartışmalar ve 'Gorna Banya' bölgesinde inşa etme kararından sonra yetkililer inşaatın 2025'te başlayacağını duyurdu
- 2025: 2026'da başlayıp 2028'de bitirme sözü verildi
Gerçekçi Zaman Çizelgeleri Nedir?
Başlangıçta planlanan 2026 baharı inşaat başlangıcı artık imkansız. Mevcut durum, 'Gorna Banya' projesinin tamamlanması için üç olası senaryo ortaya koyuyor:
- İyimser senaryo - 2030: Bunun gerçekleşmesi için mahkemenin, Sağlık Bakanlığı'nın temyiz başvurusunun ardından davayı hızlıca karara bağlaması veya bakanlığın 2026 sonuna kadar yeni ve temiz bir ihale açması gerekiyor. İnşaatın 2027 başında başlaması halinde bu mümkün.
- Gerçekçi senaryo - 2032: İdari prosedürler ve tasarım 18 aydan fazla sürüyor. 26 bölümün fiziksel inşası ve donanımı en az 4 yıllık yoğun çalışma gerektiriyor.
- Kötümser senaryo - 2035: Sonraki her aşamada (müteahhit seçimi, denetim) devam eden yargısal itirazlar ve finansmanı durduran siyasi istikrarsızlık.
Bulgar Pediatri Derneği Başkanı Prof. İvan Litvinenko, geçtiğimiz baharda, 'Öngörülebilir gelecekte, hayatta olduğum sürece bu hastanenin inşa edildiğini göreceğimden derin şüphelerim var,' demişti. Kendisi aynı zamanda Ulusal Çocuk Hastanesi inşası kamu konseyinin de eski başkanıydı. Konsey, Kasım 2025'te 'bilgiye erişimin kısıtlanması' gerekçesiyle istifa etmişti. Eski Sağlık Bakanlığı yönetimi, konseye hem eski üyeleri hem de yeni isimleri dahil ederek yeni bir yapı atadı. Başkanlığa Doç. Dr. Boryana Avramova seçildi. Bir ay önce Sağlık Bakanı Katya İvkova ve yardımcısı Prof. Petko Salçev, hastanenin inşası için kamu konseyiyle ilk çalışma toplantısını gerçekleştirdi.
