Üç yeni merkez Bulgaristan'ı değiştiriyor. Ülkemiz Balkanlar ve Güneydoğu Avrupa'da aynı anda teknolojik, lojistik ve savunma merkezi haline geliyor. Bölgenin dijital beyni haline gelen Bulgaristan, Başbakan Rumen Radev'in Amerikan iş dünyasıyla yaptığı görüşmede ortaya çıktı. Başbakan artık genel olarak daha fazla yabancı yatırım demiyor, Bulgaristan'ın çekmek istediği sektörleri gösteriyor: büyük hesaplama merkezleri, yapay zeka fabrikaları, robotik, mekatronik ve yarı iletkenler. "Açık ki Bulgaristan'a yapay zeka fabrikaları, büyük kapasiteli veri merkezleri, robotik, mekatronik, yarı iletken alanlarında Amerikan yatırımlarının gelme zamanı geldi. Bu yatırımları hayata geçirmek için tüm önkoşullara zaten sahibiz", diye konuştu başbakan Amerikan iş dünyası önünde. Radev Bulgaristan'ın en büyük kozunu da açıkladı: elektrik üretimi. Radev'e göre birçok gelişmiş ülke ciddi bir sorunla karşı karşıya; yeni merkezler elektrik iletim şebekesinden gerekli gücü almak için yıllarca bekliyor. Bizde bu işlem hemen gerçekleşiyor. Aynı zamanda New York'ta Cumhurbaşkanı İliana Yotova, İsviçreli mevkidaşı Guy Parmelin ile görüşmesi sırasında Bulgaristan'ın yapay zeka için bir gigafabrikanın Avrupa finansmanını beklediğini söyledi. İkili yüksek teknolojilerde ikili iş birliği, yatırımlar ve bilim konularını ele aldı. Yotova Bulgaristan'ın yüksek teknolojiler alanındaki potansiyelini vurguladı ve örnek olarak Bilgisayar Bilimleri, Yapay Zeka ve Teknolojiler Enstitüsü'nü gösterdi. Ülkenin yapay zeka için hesaplama altyapısının geliştirilmesine yönelik Avrupa girişimlerindeki rolünü de vurguladı.
İkinci merkez lojistik. Ülkemiz Orta Koridor'un bir parçası haline geliyor. Haberi ilk olarak Başbakan Radev, geçen hafta Çek iş dünyasıyla yaptığı görüşmede duyurdu. Radev Bulgaristan'ın stratejik konumunu yeni ortak projelerin gelişimi için önemli bir önkoşul olarak nitelendirdi ve ülkenin ulaşım, enerji ve dijital koridorların kesişme noktası olarak rolünü vurguladı. Ardından AB Başkanı Ursula von der Leyen, 12 milyar euroluk projenin Bölgesel Zirve Toplantısının gelecek yıl Sofya'da yapılacağını duyurdu. Cumhurbaşkanı İliana Yotova da New York'ta Bulgaristan'ın stratejik konumunu vurguladı ve bu konumun sözlerine göre bu karmaşık jeopolitik dönemde fırsatlar açtığını belirtti. Ülkeyi ulaşım ve enerji koridorlarının inşasında, aralarında Orta Koridor'un da bulunduğu, kaçınılmaz bir faktör olarak tanımladı. Cumhurbaşkanı Yotova ayrıca Bulgaristan'la ilgilenen birçok büyük Amerikan yatırımcısıyla görüştüğünü söyledi. Yotova'ya göre bu yatırımcılar önümüzdeki ay ülkeyi ziyaret edecek.
Ülkenin savunma merkezi haline geldiği haberi de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun yapıldığı New York'tan geldi. Rumen Cumhurbaşkanı Nicusor Dan konuşmasında Romanya ve Bulgaristan'ın Karadeniz'de ortak bir Deniz Güvenliği Merkezi inşa ettiğini resmen açıkladı. Fikir birkaç aydır bakanlık düzeyinde hazırlanıyordu ancak BM kürsüsünden sunumu onu resmi bir diplomatik öncelik haline getirdi. Merkez tek bir yerde olmayacak. Ortak yönetilecek ve iki ülkenin en büyük stratejik limanlarında, Varna ve Constanta'da konuşlanacak. Merkez Karadeniz'deki gözetimi ciddi şekilde geliştirmeyi hedefliyor. İki ülke yüzen mayınlar, insansız tekneler ve Rus dronları risklerini izlemek için istihbarat verilerini gerçek zamanlı olarak paylaşacak. Temel görevlerden biri Rusya'nın sözde "gölge filosu" üzerindeki yoğunlaştırılmış izleme olacak; yani yaptırımları ihlal ederek Rus petrolü taşıyan şüpheli ticaret rotaları ve tankerlerin tespiti. Proje Avrupa Birliği'nin Karadeniz Bölgesi için yeni Stratejik Yaklaşımı çerçevesinde inşa ediliyor. İki ülke merkez için bir sonraki mali çerçeve kapsamında ciddi Avrupa finansmanı talep ediyor. Nicusor Dan BM kürsüsünü kullanarak Rus tehdidinin Ukrayna'nın sınırlarının çok ötesine geçtiği ve Avrupa'nın hibrit savaş, sabotaj ve kritik altyapıya yönelik saldırılara maruz kaldığı uyarısında bulundu. Bu bağlamda Bulgaristan ve Romanya'nın birlikte inşa ettiği Karadeniz'deki iki ana kalkanı gösterdi: yeni ortak Deniz Güvenliği Merkezi ve deniz sularını deniz mayınlarından temizlemek için faaliyet gösteren ve Türkiye'nin de katıldığı Mayın Karşıtı Grup.
