Macaristan Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok, yeni Başbakan Peter Magyar tarafından hazırlanan anayasa değişikliğini imzaladı. Bu değişiklikle birlikte Sulyok'un devlet başkanı olarak görev süresi resmen sona eriyor.
Sulyok yaptığı açıklamada, "Özgür bir toplumun temel değerleri, siyasi çıkarlar uğruna ayaklar altına alındı. Bu kararın tüm sorumluluğu, anayasayı değiştirme yetkisine sahip olan organdadır" ifadelerini kullandı.
Sosyal medyada yayınlanan bir videoda Sulyok, anayasa değişikliğinin anayasal ilkelere aykırı olabileceğini ancak bunu itiraz edecek anayasal bir aracının bulunmadığını belirtti. Macar ajansı MTI'nın BTA'ya dayandırdığı habere göre Sulyok, "Yasayı imzalayarak anayasa uyarınca görevimi ve cumhurbaşkanlığı sorumluluğumu yerine getiriyorum" dedi.
Sulyok, bu adımının cumhurbaşkanlığı kurumuna her koşulda "mutlak saygı" duyduğunu kanıtladığını söyledi. Ancak değişikliğin, "Macaristan'ın anayasal demokrasisinde bir dönüm noktası oluşturan, siyasi gücün ciddi ve utanç verici tarihi bir istismarı" olduğunu ve ülkenin temel değerleri olan demokrasi, kuvvetler ayrılığı ve hukukun üstünlüğünde derin yaralar açtığını vurguladı.
Başbakan Magyar, Sulyok'u defalarca eski Başbakan Viktor Orban'ın siyasi bir kuklası olmakla ve onun yönetiminin çıkarlarını korumakla suçlamıştı. Bu nedenle hükümet, cumhurbaşkanının görevden alınabilmesi için düzenleme yapılmasında ısrar ediyordu.
Değişiklikler, gerekli üçte iki çoğunluk olan 139 oyla kabul edildi. Altı milletvekili çekimser kalırken, Orban'ın partisi Fidesz oylamayı boykot etti.
Değişikliklerin yürürlüğe girmesi için Sulyok'un imzası gerekiyordu. Eğer imzalamayı reddetseydi, Magyar'ın kabinesi, yine parlamentoda üçte iki çoğunluk ve Anayasa Mahkemesi onayı gerektiren bir azil süreci başlatacaktı.
Değişiklikler, Anayasa Mahkemesi yargıçlarının 70 yaşında emekli olmasını öngörüyor. Bu düzenleme, toplam 15 yargıçtan dördünü etkileyecek. Ayrıca milletvekillerinin en fazla 12 yıl görev yapabilmesine sınırlama getiriliyor; bu süre 2030'daki parlamento seçimlerinden itibaren hesaplanacak.
Magyar'ın partisi Tisa, daha haziran ayında temel yasada başka bir önemli değişiklik daha yapmıştı. Bu değişiklikle başbakanlık görev süresi sekiz yılla sınırlandırılmıştı. Böylece Orban'ın, 1998-2002 ve 2010-2026 yılları arasında ülkeyi yönettikten sonra iktidara dönme yolu fiilen kapanmış oldu.
Magyar, bunun daha kapsamlı bir anayasa reformunun sadece ilk adımı olduğunu açıkladı. Ona göre mevcut temel yasa, Orban döneminde Fidesz'in uzun vadeli siyasi etkisini garanti altına alacak şekilde yazılmıştı.
