Kazakistan Tarım Bakanlığı, 6 ay süreyle buğday ithalatına tam yasak getirdi. Hemen yürürlüğe giren bu önlem, klasik bir devlet korumacılığı örneği olarak değerlendiriliyor. Yeni hasat öncesinde iç piyasayı ucuz yabancı ithalattan izole etmeyi ve yerli çiftçilere pazar alanı açmayı hedefliyor.
Asya ülkesi sınırlarını kapatırken, Sofya'da Bulgar tahıl üreticileri de benzer bir kararlılık bekliyor. Uluslararası damping ve pazar kayıtsızlığıyla karşı karşıya kalan çiftçiler, hükümetten adım atmasını istiyor. Kazakistan, dünyanın en büyük 10 buğday üreticisi ve ihracatçısı arasında yer alıyor, ayrıca buğday unu ihracatında ikinci sırada.
İthalat yasağının temel amacı, fiyatları düşüren gri ithalatı ortadan kaldırmak ve yeni hasat için depoları boşaltmak. Bu yıl hasadın çok yüksek verimli olması bekleniyor.
Yasak kapsamında, lisanslı kümes hayvanı çiftlikleri ve değirmencilere kendi ihtiyaçları için ithalat izni veriliyor. Ancak bu tahılın piyasada satılması kesinlikle yasaklanıyor.
Kazakistan ve Türkiye'de zengin bir hasat beklenirken, küresel durum daha gergin. ABD'deki kuraklık ve Avustralya'daki El Niño etkisiyle dünya buğday üretimi yıllık bazda yüzde 3 ila 4,3 oranında daralıyor. Temmuz ayındaki aşırı sıcaklar Batı Avrupa'daki tahminleri de aşağı çekti.
Küresel fiyatlar kağıt üzerinde yükselse de, bu artış tarladan tahıl alımına yansımıyor.
Bulgaristan'da hasat kampanyası tüm hızıyla sürüyor ve hacim olarak verimler iyi. Buna rağmen Bulgar tahıl üreticileri ağır bir ekonomik kriz içinde; ürünlerini maliyetin altında satmak zorunda kalıyorlar.
Mevcut Bulgar hasadı, tarihin en pahalılarından biri. Bunun nedeni, İran savaşı nedeniyle artan gübre ve ilaç fiyatları.
Çiftçiler, depolarını yaklaşan ayçiçeği ve mısır hasadı için boşaltmak zorunda. Bu durum, onları birkaç büyük ticari firmanın kartel alım fiyatlarına tamamen bağımlı hale getiriyor.
Astana'dan gelen haber, aslında Bulgar tahıl üreticilerinin uzun süredir devam eden talepleriyle doğrudan örtüşüyor: sınırlarda daha sıkı kontrol, piyasa anomalilerine karşı koruyucu mekanizmalar ve AB'nin dayattığı pahalı çevre standartlarını dengeleyecek devlet yardımı.
Bu karar, bir devletin stratejik sektörü tehdit altındayken piyasaya kararlı bir şekilde müdahale edebileceğinin somut bir örneği olarak görülüyor.
