Buna kadar gecikmenin en fazla 2029 yılına kadar olacağı biliniyordu.
Yüklenici firma, üretim sürecinde zorluklar yaşandığını açıkladı.
Bulgaristan Hava Kuvvetleri için alınacak ikinci 8 adet F-16 Block 70 savaş uçağının teslimatı, üretim sürecinde yaşanan zorluklar nedeniyle 2030 yılının ikinci çeyreğine kadar sarkacak.
Savunma Bakanlığı basın merkezinden yapılan açıklamaya göre, bu gecikme bilgisi uçakların üreticisi Lockheed Martin firması tarafından Savunma Bakanı Dimitar Stoyanov ile yapılan bir toplantıda duyuruldu. Savunma Bakanlığı'nda gerçekleştirilen görüşmeye, ABD'nin Sofya Büyükelçiliği Maslahatgüzarı H. Martin McDougal ve ABD Askeri Grubu Başkanı Yarbay Omar Cavaliere de katıldı. Gecikmenin sebebi olarak üretim sürecinde ortaya çıkan zorluklar gösterilse de, uçak üreticileri bu tarihin kesin olmadığını ve üretimi hızlandırmak için ellerinden geleni yapacaklarını, uçakların Bulgaristan'a daha erken inmesini sağlayacaklarını kesin bir dille ifade etti.
Savunma Bakanı daha önce yaptığı açıklamada, Amerikan savaş uçaklarının teslimatındaki gecikme nedeniyle sürecin 2029 yılında tamamlanacağını duyurmuştu. Bu durum üzerine Savunma Bakanlığı, Sovyet yapımı MiG-29 uçaklarının kullanım ömrünü uzatmanın yollarını arıyor. Stoyanov, Sovyet uçaklarından yeni bir filo değil, yalnızca yedek parça temin etmeye çalıştıklarını belirterek, ABD ve İsveç'e yazdığı mektuplarda da belirttiği gibi 'Gripen' veya ikinci el F-16 uçakları alınması halinde Sovyet yapımı uçakların bu kadar uzun süre bakıma ihtiyaç duymayacağını açıkladı.
Stoyanov konuyla ilgili şu ifadeleri kullandı: "Bulgaristan için gecikmenin en aza indirilmesi ve devlete ek bir finansal yük getirmemesi büyük önem taşıyor. Gecikmenin sözleşmenin nihai fiyatını etkilemeyeceğine dair güvence bekliyoruz ve gecikmelerin azaltılmasına yönelik somut adımlar atılmasını talep ediyoruz."
Halihazırda Graf Ignatievo Hava Üssü'nde bulunan ve ilk 8 uçaklık sözleşme kapsamında devam eden çalışmalarla ilgili olarak Bakan, bu uçakların gelecek yıl nöbet tutmaya başlamasını hedeflediklerini sözlerine ekledi.
Bakan Stoyanov, "Bir bakan olarak F-16'ların Bulgar semalarında uçtuğunu görmek, uçakların bakımı için gerekli yedek parça ve bileşenlere sahip olmak ve yeterli sayıda eğitimli pilota sahip olmak benim için çok önemli" diyerek, Bulgar pilotların F-16 eğitim merkezlerinde yetiştirilmesi imkanlarını ve uçakların bakımı ile işletilmesi için gereken yedek parçaların zamanında temin edilme durumunu sorduğunu belirtti.
Stoyanov, ülkesinin Bulgaristan Hava Kuvvetleri'nin gerekli kapasitesini korumaya yardımcı olmak amacıyla ABD'ye ikinci el F-16'lar için bir talep mektubu gönderdiğini de hatırlattı.
"Bu konu artık çok daha büyük bir önem kazandı ve gerekli desteği alacağımızı umuyoruz" diyerek sözlerini net bir şekilde tamamladı.
Her halükarda Bulgaristan, MiG-29 uçaklarını 2030 yılına kadar envanterde tutmaya devam edecek. Zira Stoyanov, birkaç hafta önce '24 Chasa' gazetesine verdiği röportajda, F-16 eğitimi alan pilotların 2030'a kadar tam kapsamlı nöbet tutmaya hazır olamayacaklarını açıklamıştı. Öte yandan parça eksikliği nedeniyle bakım işleri giderek zorlaşıyor. Hava Kuvvetleri, uçmayan savaş uçaklarından parça sökerek uçan uçakları havada tutmak zorunda kaldığı için 'kannibalizm' olarak adlandırılan parça söküme yöntemine başvurmak zorunda kalıyor.
Resmi kayıtlara göre Bulgaristan Hava Kuvvetleri'nin envanterinde 15 adet MiG-29 savaş uçağı bulunuyor. Ancak gerçekte bunların yalnızca 6'sı uçabiliyor, geri kalanı ise yere indirilmiş durumda ve uçan diğer uçaklar için parça kaynağı olarak kullanılıyor. Rusya'ya karşı savaşın başlangıcında Ukrayna'nın Bulgar uçaklarına ilgisi olmuştu, ancak Bulgaristan kendi hava filosunu tamamen kaybetmemek için bu uçakları vermeyi reddetmişti. İlk sekiz F-16 uçağı ancak geçen yıl teslim alınabilmişti.
Bulgaristan'ın kendi başına çözemediği temel sorunlardan biri de MiG-29 uçaklarının motor ömürlerinin dolması. Bu nedenle Savunma Bakanlığı, 10 adede kadar motorun bakımı için ihale açtı. Bakanlık bu işlem için KDV dahil 17 milyon Euro (KDV hariç 14,2 milyon Euro) ayırdı. Teklifler için son tarih 1 Eylül. Daha önce bu yılın başlarında Bakanlık MiG-29 motorları için tekrar bir ihale açmış, ancak onarımı yapacak kimse bulunamadığı için bu ihale iptal edilmişti. Bulgar Hava Kuvvetleri en son 2023 ve 2024 yıllarında Polonya'da motor bakımı yaptırmıştı.
Bulgar MiG-29'ları için yeni motorlar, bu Sovyet yapımı uçakları hala envanterinde bulunduran ve depolarında yedek parça olan NATO ülkelerinin stoklarından da temin edilebilir. Ancak 2023 yılında Slovakya, Rusya'ya karşı savunmaya yardımcı olmak için kendi MiG-29'larını Ukrayna'ya vermişti. Aynı şekilde Polonya da bu modelden 4 savaş uçağını Kiev'e bağışlamış ve 9 uçaklık bir filosunu kendine ayırmıştı.