Çarşamba günü Avrupa Parlamentosu milletvekilleri, AB'de yasa dışı ikamet eden üçüncü ülke vatandaşlarının geri gönderilmesine yönelik AB politikasında değişiklikleri onayladı. Yeni kurallar, temel haklara ve uluslararası hukuka, geri göndermeme ilkesi ve toplu sınır dışı etme yasağı da dahil olmak üzere tam saygı gösterilerek prosedürleri basitleştirmeyi ve hızlandırmayı amaçlarken, AB içinde istismar ve izinsiz hareketleri de önlüyor. 1 Haziran'da Konsey ile varılan gayri resmi anlaşma, genel kurulda 418 lehte, 218 aleyhte ve 30 çekimser oyla onaylandı.
Mevzuata göre, bir üye ülkede yasa dışı ikamet eden AB dışı bir ülke vatandaşı hakkında yetkili ulusal makamlar tarafından verilen geri gönderme kararı, ilgili AB ülkesini derhal veya belirli bir süre içinde terk etme yükümlülüğü içerecek.
İşbirliği Yükümlülüğü ve Gözaltı
Geri gönderme kararına tabi olan AB dışı ülke vatandaşlarının yetkililerle işbirliği yapmaları gerekecek. Geri dönüşlerini hazırlamak için, örneğin işbirliği yapmamaları, kaçma riski oluşturmaları veya güvenlik riski taşımaları durumunda bireysel değerlendirmeye dayalı olarak gözaltına alınabilecekler. Gözaltı, idari veya adli bir makam tarafından kararlaştırılacak ve 24 aya kadar sürebilecek. Koşulların değişmesi, yeni bilgilerin ortaya çıkması veya üçüncü bir ülkeyle işbirliğinin iyileşmesi halinde toplam altı aya kadar uzatma mümkün olacak. Üçüncü ülke vatandaşı başka bir üye ülkeye taşınırsa yeni bir gözaltı süresi uygulanabilecek. Üye devletler ayrıca düzenli raporlama veya belirli bir yerde ikamet etme yükümlülüğü talep edebilecek. Mali teminat veya elektronik izleme gibi gözaltına alternatifler de uygulanabilecek.
Soruşturma Tedbirleri
Ulusal makamlar, etkili bir geri dönüşü hazırlamak veya garanti altına almak için belirli soruşturma işlemleri gerçekleştirebilecek. Bunlar, adli veya idari izne tabi olarak üçüncü ülke vatandaşlarının, konutlarının veya diğer ilgili binaların aranmasını ve ayrıca kişisel eşyaların ve elektronik cihazların aranması ve el konulmasını içerebilir. Tüm tedbirler temel haklara saygı göstermeli ve Birlik ve ulusal hukuk kapsamında güvencelere ve yasal başvuru yollarına tabi olmalıdır.
Geri Dönenleri Kabul Etmek İçin AB Dışı Ülkelerle Anlaşma
Refakatsiz küçükler hariç, geri gönderme kararı olan göçmenlerin, bir AB üye devleti tarafından akdedilen bir anlaşmaya dayanarak, onları kabul etmeyi kabul eden bir devletin topraklarındaki 'geri dönüş merkezlerine' nakledilmesi mümkün olacak. Bu anlaşmalar yalnızca insan haklarını, uluslararası hukuku ve geri göndermeme ilkesini koruyan üçüncü ülkelerle yapılabilecek. Ulusal makamlar, anlaşmaların yürürlüğe girmesinden önce Komisyonu ve diğer üye devletleri bilgilendirmek zorunda kalacak.
Alıntı
Raportör Malik Azmani (Renew, Hollanda) şunları söyledi: 'Bugün Avrupa sözünü yerine getirdi. İnsanlar haklı olarak ikamet etme hakkı olmayanların menşe ülkelerine geri dönmelerini bekliyor. Bu nedenle net bir önceliğim var: etkili ve gerçekçi geri dönüş önlemleri. Neredeyse 20 yıllık durgunluğun ardından Avrupa nihayet bunu başardı. Geri dönüş, Avrupa'nın göç sistemindeki son bulmaca parçasıydı ve şimdi yerine oturduğu için son derece gururluyum.'
Sonraki Adımlar
Parlamento'nun onayının ardından metnin yürürlüğe girebilmesi için Konsey tarafından resmen kabul edilmesi ve Resmi Gazete'de yayımlanması gerekiyor. Geri dönüş merkezleri, küçüklerin yaş tespiti ve geri dönüşün dış boyutuyla ilgili bazı hükümler derhal uygulanacak. Hazırlık adımları gerektiren diğer hükümler ise mevzuatın yürürlüğe girmesinden 12 ay sonra uygulanmaya başlayacak.
