Avrupa Birliği, ambalaj atıklarına karşı milyonlarca tüketicinin günlük hayatını değiştirecek yeni kurallar getiriyor.
Yeni AB Tüzüğü (AB) 2025/40 uyarınca, önlemlerin bir kısmı bu yıl 12 Ağustos'tan itibaren uygulanmaya başlanırken, en ciddi kısıtlamalar 1 Ocak 2030'da yürürlüğe girecek.
En dikkat çekici değişiklikler arasında, restoran, kafe ve fast food işletmelerinde yaygın olarak kullanılan tek kullanımlık şeker paketleri, ketçap, mayonez, kahve kreması ve diğer bireysel ambalajların yasaklanması yer alıyor.
Yeni kurallardan otel sektörü de nasibini alıyor. Geleneksel olarak misafirlere sunulan küçük plastik şampuan, sıvı sabun ve vücut losyonu ambalajları da ortadan kalkacak.
Tüzük ayrıca 1,5 kilogramın altındaki taze meyve ve sebzeler için plastik ambalajların yasaklanmasını öngörüyor. Şişe, kavanoz ve konserve gibi bazı toplu ambalajlara da kısıtlamalar getirilecek.
Değişiklikler alışveriş merkezlerindeki yemek alanlarını da bekliyor. 2030 yılından itibaren yiyecek ve içecekler, tek kullanımlık plastik bardak, tabak ve kutular yerine çoğunlukla yeniden kullanılabilir kaplarda sunulmak zorunda kalacak.
Bu yıl 12 Ağustos'tan itibaren ayrıca, insan sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin endişeler bulunan PFAS (kalıcı kimyasallar) içeren gıda temas ambalajları da yasaklanıyor.
Yeni Avrupa kuralları gereksiz ambalajlara da sınırlamalar getiriyor. Çift duvar, sahte taban ve aşırı dolgu maddesi gibi uygulamalar kısıtlanacak ve nakliye ambalajlarındaki boş alan yüzde 50'yi aşamayacak.
Şubat 2027'den itibaren restoran, otel ve işletmeler, müşterilerin paket yiyecek ve içecekler için kendi kaplarını kullanmasına izin vermek zorunda kalacak. 2028 yılına kadar işletmelerin ayrıca ambalajların yeniden kullanımına yönelik çözümler sunması gerekecek.
AB stratejisinin bir parçası da ambalaj iadesi için depozito sistemlerinin getirilmesidir. Bulgaristan'da böyle bir sistem hâlâ tartışılıyor ancak henüz uygulamaya konulmadı.
