1 Temmuz'dan itibaren Avrupa Birliği dışındaki ülkelerden yapılan 150 euroya kadar olan online alışverişlerde 3 euroluk yeni bir gümrük vergisi uygulanmaya başlandı. Pahalı siparişlerde bu miktar küçük görünse de, ucuz ürünlerde fiyatı ciddi oranda artırabiliyor.
Örneğin, 5 euroluk bir ürün sipariş ettiğinizde yeni vergi, alışverişi yüzde 60 oranında pahalılaştırıyor. 10 euroluk üründe artış yüzde 30, 20 eurolukta yüzde 15, 30 eurolukta yüzde 10 olurken, 100 euroluk bir alışverişte ek yük yalnızca yüzde 3 seviyesinde kalıyor.
Verginin asıl etkisi siparişin nasıl oluşturulduğuna bağlı. Birçok kişi her kargo için 3 euro ödeyeceğini sanıyor. Oysa vergi, gümrük beyannamesindeki her bir ürün kalemi için ayrı ayrı hesaplanıyor.
Yani aynı üründen beş tane tişört, on tane telefon kılıfı veya birkaç tane çocuk oyuncağı sipariş ettiğinizde bunlar tek bir ürün kalemi olarak işleniyor ve sadece bir kez 3 euro vergi ödüyorsunuz.
Ancak sepetinizde farklı türde ürünler varsa durum değişiyor. Siparişinizde tişört, ayakkabı, çanta ve kulaklık gibi farklı ürünler varsa, her biri ayrı bir ürün kalemi olarak işlenebiliyor. Bu durumda 3 euro yerine vergi 12 euroya kadar çıkabiliyor.
Toplam 30 euroluk bir alışverişte bu, nihai fiyatın yüzde 40 artması anlamına geliyor. 50 euroluk bir alışverişte ise dört ayrı vergi, faturaya neredeyse dörtte bir oranında ekleme yapıyor.
Bu yüzden, eğer zaten birkaç tane aynı ürünü (çorap, telefon kablosu, okul malzemesi veya mutfak gereci gibi) almayı planlıyorsanız, bunları tek bir siparişte toplamak, farklı ürünleri birleştirmekten daha avantajlı.
Tersi durumda, kıyafet, ayakkabı, kozmetik, aksesuar ve elektronik gibi farklı kategorilerden alışveriş yapacaksanız, yeni vergilerin alışverişi Avrupa'daki bir online mağazadan yapmak kadar pahalı hale getirip getirmediğini önceden hesaplamakta fayda var.
Gümrük Ajansı'na göre vergi, gümrük beyannamesindeki her bir ürün kalemi için, içindeki adet sayısına bakılmaksızın uygulanıyor.
Bir başka önemli nokta da şu: Bir siparişi birden fazla ayrı kargoya böldüğünüzde, her bir kargo ayrı ayrı gümrük işlemine tabi tutuluyor. Bu nedenle bu tür bir bölme her zaman maliyeti düşürmüyor, hatta bazı durumlarda artırabiliyor.
Yeni vergi, Avrupa Birliği'nin geçici bir önlemi olarak 2028 yılında yeni gümrük sistemi devreye girene kadar uygulanacak. Amaç, küçük kargolardaki mevcut muafiyeti kaldırarak AB'li satıcılar ile AB dışındaki online platformlar arasında daha adil rekabet koşulları sağlamak.