ABD Başkanı Donald Trump, Washington ve İsrail'in İran'a yönelik hazırladıkları yeni saldırıları, Tahran ve diğer Ortadoğu ülkelerinin talebi üzerine iptal ettiklerini açıkladı. Bu karar, Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması ve İran'ın nükleer tehdidine son verilmesi için hızlı bir anlaşma sağlanması şartına bağlandı. Trump, saldırıyı iptal etme kararının ardından yeni müzakerelerin başlayacağını duyurdu. Air Force One uçağında yaptığı açıklamada, 'Tabii ki saldırıya uğramak istemediler. Saldırının boyutunu biliyorlardı çünkü nasıl hazırlandığını gördüler. Şimdi yaptığımız şey, onlarla müzakere şeklinde konuşmak. Bunlar yarın öğleden sonra başlıyor' ifadelerini kullandı.
İran konuyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmadı ancak İran resmi haber ajansı Mehr, Trump'ın bu iddiasını 'bir başka yalan' olarak nitelendirdi. Mehr, üst düzey İranlı askeri yetkililerin 'güçlerimizin maksimum hazırlık durumunda olduğunu ve her türlü gelişmeye hazır olduğunu' söylediğini aktardı.
Bu ani geri adım, Trump'ın Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı ve çatışmanın kontrolden çıkma tehlikesine karşı uyarıda bulunduğu bir görüşmenin ardından geldi. Açıklama, Hürmüz Boğazı çevresinde yeni bir gerilim dalgasının yaşandığı bir dönemde yapıldı. Beyaz Saray'a göre İran, 17 Haziran'da ticari gemilerin güvenli geçişine yardımcı olma taahhüdünde bulunmuştu ancak 6 Temmuz'dan bu yana birkaç gemiye saldırı düzenlendi ve ABD saldırıları 7 Temmuz'da yeniden başladı.
Saldırı iptal edildi - şimdilik
Trump, Truth Social platformundaki paylaşımında, ABD'nin İran'a karşı 'İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana görülmemiş düzeyde bir askeri terör, güç ve kuvvet' içeren bir saldırı başlatmaya hazır olduğunu belirtti. 'Ancak az önce İran ve diğer Ortadoğu ülkeleri tarafından herhangi bir saldırıyı durdurmamız istendi,' diyen ABD Başkanı, 'Bu talep üzerine, hızlı bir şekilde anlaşmaya varabilmemiz koşuluyla saldırıyı iptal etmeyi kabul ettim. İsrail de bu taahhüde katılıyor,' ifadelerini kullandı. Trump ayrıca, talebin Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar ve İran'dan geldiğini belirtti.
Trump, ABD'nin Ortadoğu'daki müttefiklerinin İran'la savaşı sona erdirecek bir anlaşmanın parametreleri üzerinde anlaştığını duyurdu. Anlaşmanın 'Hürmüz Boğazı'nın derhal, tam ve kapsamlı bir şekilde açılmasını ve İran'dan gelen nükleer tehdidin sona ermesini' içereceğini söyledi. 'Hürmüz Boğazı için bir anlaşmaya varıldı ve nükleer konuda da bir anlaşma olacak - hatta İran'ın nükleer silahlardan arındırılması denebilir' dedi.
Riyad'dan uyarı
Associated Press'in konuya yakın bir kaynağa dayandırdığı haberine göre, Trump'la yaptığı telefon görüşmesi sırasında Suudi Veliaht Prensi, İran'a yönelik büyük çaplı bir ABD operasyonu konusunda endişelerini dile getirdi. Bin Selman, Washington'un tam olarak hangi eylemleri değerlendirdiğini öğrenmek istedi.
Riyad'ın en büyük korkusu, İran'ın enerji altyapısına veya diğer kilit tesislere yapılacak saldırıların, Suudi Arabistan ve diğer Körfez ülkelerindeki tesislere yönelik misilleme saldırılarını tetiklemesi. Beyaz Saray görüşmenin içeriği hakkında hemen bir yorum yapmadı. Riyad, bir yandan ABD ile birlikte Irak'ta İran destekli milislerin lojistik ve silah tesislerine yönelik saldırılara katılırken, diğer yandan Washington ve Tahran'ın müzakere masasına dönmesi konusunda ısrar ediyor.
Veliaht Prens, hafta başında kardeşi ve Savunma Bakanı Halid bin Selman'ı Washington'a göndermişti. Halid bin Selman, Trump ve Başkan Yardımcısı JD Vance ile ayrı ayrı bir araya gelerek İran stratejisini görüştü.
