Hükümet yakıt fiyatlarındaki yüksekliğe karşı net önlemler geliştiriyor. Bu önlemler toplu taşıma, acil yardım, okul taşımacılığı ve Bulgar vatandaşları için destek olacak.
Bu durum Başbakan Rumen Radev’in sözlerinden anlaşıldı. Radev bunu Çarşamba günü Çek mevkidaşı Andrej Babiš ile yaptığı görüşmede açıkladı.
Ancak somut önlemlerin neler olacağı henüz net değil. Radev bunların "çok yakında" sunulacağını vaat etti.
Başbakanın açıklamaları günlerdir opozisyonun rekor düzeydeki yakıt fiyatları nedeniyle tazminat talebinde bulunmasının ardından geldi. Bugün A95 benzin ortalama fiyatı yaklaşık 1,66 euro, dizel yaklaşık 1,91 euro, propan-bütan ise litre başına yaklaşık 0,68 euro seviyesinde işlem görüyor. Böylece Bulgaristan’da dizel, 2022’de Ukrayna savaşının başlamasının ardından yaşanan büyük fiyat sıçramasından daha pahalı hale geldi.
Bu sabah dizel fiyatı 3 sent, benzin fiyatı 1 sent arttı. Fiyatlar yükselmeye devam edecek ve dizelin Eylül sonuna kadar 2 euroya ulaşması muhtemel. Uyarıyı Bulgar Yakıt Tüccarları, Üreticileri ve İthalatçıları Derneği Başkan Yardımcısı Dimitar Hadj Dimitrov bTV’ye yaptı. Hadj Dimitrov ayrıca yüksek fiyatların tüketimi azaltmadığını da ekledi.
Çek Başbakanı Babiš de bir öneride bulundu, ancak tüm Avrupa için. Ona göre sorun son yıllarda Yeşil Mutabakat nedeniyle birçok rafinerinin kapatılması yüzünden Avrupa’daki rafineri kapasitesinin yetersizliğinde yatıyor.
"Sizin rafinerinizin kapasitesinin 12 milyon olduğu ve sadece yarısını işlettiğiniz bilgisini öğrendiğimde şok oldum. Avrupa ile konuşacağız. Eğer gerçekten sanayiyi ve insanların fiyatlar açısından yaşam koşullarını kurtarmak istiyorsa, yeni emisyon ticareti şeması ertelenmeli, çünkü kalan rafineriler de gidecek. ETS1’in uygulanması da durdurulmalı. Bratislava ile konuştuk ve daha fazla ortak arayacağız" çağrısında bulundu Babiš.
İki başbakanın görüşmesi sürerken "Devam Ediyoruz Değişimi" parlamento önünde konuyla ilgili brifing verdi.
"Fiyatın hükümetin yaz uykusundan uyanıp tazminat vermesi için ne kadar yüksek olması gerekiyor? Bu sadece Bulgar vatandaşlarının araçlarını kullanabilmesi meselesi değil. Dizel 1,92 euro olduğunda bu tüm tedarik zincirini etkiliyor, enflasyona giriyor ve çok ciddi bir enflasyon şoku bekliyoruz" diye tepki gösterdi başkan Asen Vasilev. Doğal gazın TTF’de 80 eurodan fazla olması, tahıl fiyatlarının yüksekliği, Odessa ve Novorossiysk’teki depolar ve ihracat kapasitelerinin bombalanması gibi fiyatları besleyen diğer faktörleri de sıraladı.
Ona göre hükümet bu krizi kaçırırsa iki yıl toparlanamayacağız, çünkü enflasyonist bir spiral ile durgunluk, yani stagflasyon içine gireceğiz. "Dolayısıyla hükümetin acilen bir tedbir paketiyle harekete geçmesi gerekiyor. Ne yapacağını bilmiyorsa 2022’de uyguladığımız ve ülkenin ekonomisinin çökmesini engellediğimiz tedbirleri kopyalayabilir" tavsiyesinde bulundu.
"Demokratik Bulgaristan" ise doğrudan bir öneri sundu: herkes için litre başına 20 centlik telafi. Başkan Ivaylo Mirchev’e göre bu hükümetin imkanları dahilinde ve bütçe açığını artırmayacak, daha yüksek KDV gelirleriyle telafi edilecek.
Yüksek yakıt fiyatlarının devlet yardımı ile telafi edilmesi gerektiğini "Vazrazhdane" de savunuyor.
Yakıt yardımı Andrey Gyurov’un geçici hükümetinde vardı. O dönemde yoksulluk sınırının altında olan Bulgarlara ayda 20 euro ödeniyordu. Koşul fiyatların litre başına 1,60 euroyu aşmasıydı. Bu yardım 30 Haziran’da sona erdi.
Mirchev ayrıca yüksek fiyatların sadece İran’da yaşananlardan kaynaklanmadığından şüphelendiğini dile getirdi. Bu nedenle DB, yakıtın benzin istasyonlarına ulaşmasındaki "belirli şemaların" olup olmadığını araştırmak için denetim başlatacak.
Ukrayna ve İran’daki iki savaş, Avrupa’da ve küresel ölçekte çalışan rafineri sayısının azalması, Rusya’dan yakıt ithalatına getirilen kısıtlamalar, yüksek borsa kotasyonları, ABD’yi bile etkilemeye başlayan arz sıkıntısı gibi nedenler fiyatları yükseltiyor. Bunu "24 Saat"e verdiği röportajda Lukoil’in özel yöneticisi Evgeni Simeonov açıkladı. Ülkede yeterli stok bulunduğu ve kriz olmayacağı uyarısında bulunan Simeonov, teslimatların uzaktan yapıldığının taşıma maliyetlerini artırdığını, Karadeniz’in riskli bir bölge olmasının sigorta maliyetlerini yükselttiğini vurguladı.
Buna rağmen Bulgaristan Avrupa’da yakıt fiyatlarının en düşük ülkelerinden biri olmaya devam ediyor.
