Bulgaristan Başbakanı Rumen Radev, euronun ülkeye girişinin üzerinden altı ay geçtikten sonra, yeni para biriminin fiyatlar ve aile bütçeleri üzerindeki etkisine dair uyarılarının haklı çıktığını söyledi. Gıda ve hizmet fiyatlarındaki artışın, ülkenin euroya hazırlık seviyesine dair kaygılarını doğruladığını belirten Radev, yine de avro bölgesine üyeliğin Bulgaristan için büyük bir diplomatik başarı olduğunu vurguladı.
Radev, bu açıklamayı Bulgaristan'ın olağanüstü ve tam yetkili büyükelçileri ile daimi temsilcilerinin katıldığı Yıllık Konferans'ın açılışında yaptı.
Fiyatlarla ilgili endişeler
Rumen Radev, "Bu yılın başında ülkemizin euroyu kabul etmeye hazır olup olmadığı konusunda bazı çekincelerim ve endişelerim vardı. Ne yazık ki, gıda ve hizmet fiyatlarındaki mevcut gelişmeler bu endişelerimin haklı olduğunu gösterdi" dedi.
Başbakan bu sözleriyle, devletin vatandaşları ve iş dünyasını para birimi değişimine yeterince hazırlayıp hazırlamadığı tartışmasını yeniden alevlendirdi. Radev'in vurgusu, avro bölgesine üyeliğin kendisine değil, halkın haksız fiyat artışlarına ve satın alma gücü kaybına karşı korunmasına yönelikti.
Uyarılar bir yıl öncesine dayanıyor
Radev, Bulgaristan'ın ortak Avrupa para birimini kabul etmeye hazır olup olmadığını ilk kez sorgulamıyor. Mayıs 2025'te, henüz cumhurbaşkanıyken, Bulgaristan'ın euroyu 2026'da kabul edip etmemesi konusunda ulusal bir referandum yapılmasını önermişti. Temel argümanı, toplumda ne ülkenin hazırlık seviyesi ne de katılım tarihi konusunda yeterli mutabakat bulunmadığıydı.
Radev o dönemde vatandaşlara ve Meclis'e hitaben yaptığı konuşmada, "Bulgar toplumunda ne hazırlık seviyemiz ne de kabul tarihi konusunda bir fikir birliği var" demişti.
Referandum önerisi parlamentoda oylamaya bile sunulmadı. Radev, dönemin çoğunluğunu vatandaşların sesinden korkmakla ve avro bölgesine hazırlığı sadece para değişiminin teknik adımlarına indirgemekle suçlamıştı.
Ayrıca, devletin düşük gelirli vatandaşları fiyat artışlarına karşı korumaması halinde toplumsal bölünme tehlikesine karşı da uyarıda bulunmuştu. O dönemki pozisyonuna göre, nüfusun büyük bir kısmı herhangi bir fiyat artışı karşısında savunmasız kalırken, bankaların ve postanelerin hazırlığı yeterli değildi.
Şimdi başbakan olarak Radev, fiyat hareketlerini uyarılarının temelsiz olmadığının kanıtı olarak kullanıyor.
Bulgaristan 1 Ocak'ta euroya geçti
Bulgaristan, 1 Ocak 2026'da avro bölgesinin 21. üyesi oldu. Euro banknotları ve madeni paraları, 1 euro = 1,95583 leva resmi döviz kuru üzerinden tedavüle girdi. Bu kur, levanın ortak para birimi karşısındaki mevcut sabit değerini korudu.
Fiyatların hem leva hem de euro olarak çifte yazılması 8 Ağustos 2026'ya kadar zorunlu olacak. Haksız fiyat artışlarına karşı bir önlem olarak devlet, sık satın alınan 100'den fazla ürünün fiyatlarını günlük olarak takip ediyor.
Radev, hazırlık sürecine yönelik eleştirilerine rağmen, avro bölgesine üyeliğin önemini sorgulamadı. Tam tersine, bunu Bulgaristan'ın NATO, Avrupa Birliği ve Schengen'e katılımıyla aynı seviyeye koydu.
Başbakan, "Bunlar Bulgar diplomasisinin başarılarıdır ve Bulgaristan'a yeni fırsatlar sunmakta, yeni ufuklar açmaktadır" dedi.
