Avrupa popülist sağı için ABD Başkanı Donald Trump'ın kucaklaması bir zamanlar siyasi bir kazanç olarak görülüyordu. Ancak bu durum değişti, yazıyor "Politico".
Yıllar boyunca kıta genelindeki milliyetçi liderler, Amerikan başkanının desteğini politikalarının küresel hale geldiğinin kanıtı olarak kabul ediyordu. Ancak 2027'de İtalya, Fransa ve Polonya gibi ülkelerde yapılacak seçimler yaklaşırken, birçoğu bu desteğin değerini yeniden değerlendiriyor.
"Trump" markası Avrupa'da değer kaybediyor; ticaret savaşları, Grönland tehditleri ve yakıt fiyatlarını yükselten İran savaşı nedeniyle zayıflıyor. İdeolojik müttefikleri tarafından bir zamanlar memnuniyetle karşılanan müdahaleleri, artık ılımlı seçmenleri uzaklaştırabilecek, milliyetçi seçmen kitlesini bölebilecek ve rakiplerine silah verebilecek siyasi patlayıcılar olarak algılanıyor.
Bunun bir örneği, bir zamanlar Trump'ın Avrupa'daki en önde gelen müttefiki olarak görülen İtalya Başbakanı Giorgia Meloni vakasıdır. ABD Başkanı, geçen haftaki G-7 zirvesi sırasında Meloni'nin kendisiyle fotoğraf çektirmek için "yalvardığını" söyledikten sonra Meloni, Trump'ın yalan söylediğini belirterek şu yanıtı verdi: "Her halükarda, benim popülaritem seni ilgilendirmez. Kendi popülerliğine odaklanmanı öneririm."
Fransa'daki aşırı sağcı "Ulusal Birlik" partisinin lideri Jordan Bardella da Trump'ın desteğini kesin bir dille reddetti ve davranışını "öngörülemez" olarak nitelendirdi.
Trump yönetiminin temsilcileri Avrupalı milliyetçi partileri desteklemiş olsa da, onun etkisi artık "zehirli bir hediyeye" dönüşüyor, dedi kamuoyu araştırma enstitüsü Cluster17'nin başkanı Jean-Yves Dormagen. "Trump gerçekten de bu liderler için bir sorun yaratıyor. Seçmenleri Trump konusunda bölünmüş olsa da, giderek daha fazlası onu bir tehdit olarak görüyor."
Cluster17 tarafından Ocak ayında AB'deki yedi ülkede yapılan bir araştırma, sağcı seçmenlerin Donald Trump hakkında genel nüfustan daha olumlu bir görüşe sahip olmasına rağmen, yalnızca bir azınlığın onu "Avrupa'nın dostu" olarak gördüğünü gösteriyor. Ulusal Birlik seçmenlerinin sadece yüzde 18'i, İtalya'nın Kardeşleri destekçilerinin yüzde 23'ü ve Almanya için Alternatif taraftarlarının yüzde 25'i onu bir dost olarak görüyor.
Public First tarafından Haziran ayında yapılan bir başka Politico araştırmasına göre, Almanya için Alternatif seçmenlerinin yalnızca yüzde 31'i ve Ulusal Birlik seçmenlerinin yüzde 36'sı ABD'nin "güvenilir bir müttefik" olduğu konusunda hemfikir.
Birleşik Krallık'ta Trump, Nigel Farage'ın popülist sağ partisi Reform UK için, özellikle kararsız seçmenler arasında bir yük haline geldi. Aynı durum Fransa için de geçerli; Amerikan başkanı, Ulusal Birlik'in çekmeye çalıştığı merkez sağ arasında popüler değil, dedi Dormagen.
Geri tepmeyi Washington için özellikle rahatsız edici kılan şey, Trump'tan uzaklaşan politikacıların, yönetiminin tam da kazanmaya çalıştığı kişiler olması. Geçen yıl yayınlanan Ulusal Güvenlik Stratejisi'nde Beyaz Saray, "vatansever Avrupa partilerinin artan etkisini" övdü. Sonraki aylarda yönetim, bu söylemi kamuoyu önünde onaylayarak ve şimdi Trump'ın kendilerine oy kaybettirebileceğini düşünen aynı hareketlerle perde arkası bağlantılar kurarak destekledi.
En çarpıcı örneklerden birinde, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, eski Başbakan Viktor Orban'ı kampanyasında desteklemek için Macaristan'ı ziyaret ederek bunun "doğru şey" olduğunu söyledi. Ancak Macar liderin 16 yıllık iktidarı ağır bir yenilgiyle sona erdikten sonra, seçimlerde zafere ulaşmaya çalışan aşırı sağcı liderlerin çoğu, Trump'ı yeniden değerlendirmeye veya ondan tamamen uzaklaşmaya başlıyor.
Siyasi Romantizmin Sonu
Değişim, aşırı sağın geleneksel olarak Amerikan başkanına çok açık olduğu İtalya ve Almanya'da özellikle belirgin. Meloni, 2024'te Trump'ı yeniden seçilmesinden dolayı tebrik eden ilk Avrupalı liderler arasındaydı. Transatlantik ticaret savaşını başlattığında, kendini hızla korkmuş Avrupa ile saldırgan başkan arasında potansiyel bir köprü olarak konumlandırdı.
İlişkileri başlangıçta sıcaktı. Nisan ayında Beyaz Saray'daki bir görüşmede Trump ona "çok özel bir insan" dedi ve Roma'ya bir ziyaret davetini kabul etti (ancak bu ziyaret gerçekleşmedi). Bugün ise ikili kamuoyu önünde birbirlerini eleştiriyor. Meloni, İran savaşına katılan Amerikan askeri uçaklarının İtalyan üslerini kullanmasını reddetti.
Almanya'da İran savaşı, Trump ile zaten birikmiş olan aşırı sağ arasındaki güven krizini daha da derinleştirdi. Bu bahar Almanya için Alternatif liderleri, kilit bölgesel seçimler öncesinde ABD'ye seyahatlerin kısıtlanması çağrısında bulundu.
Ancak Tüm Avrupalı Aşırı Sağcı Liderler Alenen Uzaklaşmıyor
Polonya'nın Hukuk ve Adalet partisi (PiS) Trump'la yakın bağlarını sürdürüyor. Gelecek yıl yapılacak parlamento seçimlerine hazırlanan Varşova, ABD'nin yakın siyasi ve askeri müttefiki ve Amerikan silahlarının en büyük alıcılarından biri.
Hukuk ve Adalet partisi tarafından desteklenen Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Başbakan Donald Tusk'a karşı yürüttüğü mücadelede Trump'la olan bağlarını kullanmaya çalışıyor. Analist Wojciech Szacki'ye göre bu, parti için "riskten çok faydalı" çünkü ülke içinde siyasi nüfuz sağlıyor.
Varşova'daki bir basın toplantısında parti lideri Jarosław Kaczyński, Trump'la "mükemmel ilişkileri" övdü ve Polonya'da kalıcı bir Amerikan askeri üssü fikrini "başarı" olarak nitelendirdi. "Polonyalıların büyük çoğunluğu hâlâ güvenliklerinin Amerikan askerlerinin varlığına bağlı olduğunu düşünüyor," dedi Szacki.
Cluster17 araştırmasına göre, Polonya'da ankete katılanların yüzde 17'si Trump'ı "Avrupa'nın dostu" olarak görüyor. Bu, araştırılan yedi AB ülkesi arasındaki en yüksek oran.
