Bulgaristan Parlamentosu, Vazrazhdane partisinin Ukrayna ile imzalanan anlaşmayı feshetme önerisini reddetti. Oylamada sadece Vazrazhdane lideri Kostadin Kostadinov'un partisinden 10 milletvekili 'lehte' oy kullandı. PP (Değişime Devam) grubundan 14 milletvekili çekimser kalırken, diğer parlamenter gruplardan 160 milletvekili öneriye karşı çıktı.
Vazrazhdane, 30 Mart'ta dönemin geçici hükümet başkanı Andrey Gyurov'un beş bakanla birlikte Ukrayna ile 10 yıllık bir işbirliği anlaşması imzalamasına öfkeli. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, görüşme sonrası yaptığı açıklamada, 'Özellikle dikkat çekmek istediğim ana noktalar, Bulgaristan'ın Ukrayna'ya askeri desteğinin sürdürülmesi ve ülkelerimizde drone dahil çeşitli silahların ortak üretimidir' dedi. Gyurov ise Bulgaristan'ın Ukrayna'nın yeniden inşasında da ortak olacağını vurguladı ve Dikey Gaz Koridoru ile Alexandroupolis-Odessa demiryolu bağlantısına özel atıfta bulundu.
Bugünkü oturumda neredeyse hiç tartışma yaşanmadı. Daha başlangıçta Progressif Bulgaristan (PB) grubu, önerinin anayasaya aykırı olduğunu açıkladı. Vazrazhdane ise bu fırsatı kullanarak Cumhurbaşkanı Rumen Radev ve partisi Progressif Bulgaristan'ı Ukrayna konusundaki seçim vaatlerine sadık kalmamakla suçladı.
Silviya Hristova, Anayasa Mahkemesi'nin bu yılki 7 numaralı kararıyla Meclis'in Vazrazhdane'nin önerdiği şekilde müdahale edemeyeceğine hükmettiğini belirtti. Benzer içerikte iki Anayasa Mahkemesi kararı daha olduğunu söyledi.
Georgi Georgiev, PB'nin açıklamalarında Gyurov hükümetinin politikalarını destekleyeceklerinin teyidini gördüğünü söyledi. 'Seçim kampanyasında Sayın Radev tam tersini söylüyordu - iktidara gelirse anlaşmayı hemen iptal edeceğini çünkü doğru olmadığını söylüyordu. Bu insanlar Bulgaristan Parlamentosu'nun bilgisi olmadan Ukrayna'ya gitti ve ülkemizi rehin alan bir karar aldı' dedi.
Buna karşılık Hristova tekrar kürsüye çıkarak, mahkemenin de parlamentonun Bakanlar Kurulu'nun kararlarına müdahale etme hakkı ve yetkisi olmadığını söylediğini vurguladı.
Vazrazhdane Başkan Yardımcısı Tsonço Ganev, anlaşmadaki bazı maddeleri sıralamaya başladı: ortak silah ve mühimmat üretimi (drone dahil), hem Bulgaristan'da hem Ukrayna'da üretim tesisleri kurulması, ortak enerji koridoru düzenlemeleri ve Belene Nükleer Santrali reaktörlerinin satışı. Ganev, mevcut hükümetin bunda bir sorun görmediğini söyledi. Ardından Radev'in 30 Mart'ta sosyal medyadan yaptığı, 18.800 beğeni alan bir paylaşımı alıntıladı. Paylaşımda Radev, geçici başbakanın imzaladığı anlaşmanın 'montaj geleneğini sürdürdüğünü ve dış onay almaya çalıştığını' söylüyordu. Ganev'e göre Radev, paylaşımında anlaşmanın 'omurgasını kırmıştı'.
Georgiev, PB grup başkanı Petır Vitanov'u isim vermeden hedef aldı. Vitanov'un bir televizyon röportajında anlaşmayı önemsiz olarak nitelendirdiğini hatırlattı. 'Yani biraz silah veriyoruz, biraz NATO üyeliğini garanti ediyoruz, biraz istihbarat bilgisi sağlıyoruz ama bağlayıcı hiçbir şey yokmuş. Neden geri çekmiyorsunuz? Çünkü Brüksel izin vermiyor' diye öfkelendi.
Vitanov buna karşılık Georgiev'i popülist konuşmakla suçladı. 'Bu anlaşmayla ilgili çok çekincelerim vardı. Dış politika çizgisinde fark görmüyorsanız, gözlük takın!' dedi. Partisinde herkesin kendi fikrine sahip olma hakkı olduğunu ancak Vazrazhdane'nin önerisinin anayasaya aykırı olduğunu vurguladı.
Daniela Nikolova-Kırşeva da Başbakan Radev'in pozisyonlarını değiştirmediğini savundu. 'Anayasa'nın sizin için boş bir kelime olduğunu kanıtlıyorsunuz, tamamen popülist nedenlerle ve Anayasa Mahkemesi'nin birkaç gün önce benzer nitelikteki bir kararı anayasaya aykırı ilan ettiğini önceden bile bile karar getiriyorsunuz' dedi. Vazrazhdane'yi seçmen geri kazanmaya çalışmakla suçlayarak 'boş beyanları' bırakmalarını tavsiye etti.
PB'den Slavi Vasilev de anayasaya aykırılık tezini savundu. Tsonço Ganev'in önerilerinin Anayasa Mahkemesi kararından önce yapıldığı yönündeki açıklamalarına karşılık, bunun gibi üç karar daha olduğunu söyledi.
'Bugünden itibaren Sofya Havalimanı'ndaki uçaklar ve hükümetin taahhüt ettiği tankerler artık yok. Bu kürsüden bunun olmayacağını söylemiştiniz. Seçmenleriniz, konuşmalarınızın sadece Facebook beğenileri için olduğunu anlamalı, ağırlığınız orada' diyerek muhalefete yüklendi.
Vazrazhdane'den Kosta Georgiev duygusal bir konuşma yaptı: 'Tüm parlamenter grubunuzun konuşmaları ve eylemleri, fırıncı politikasına klasik bir örnek. PB'den 131 tane fırıncı küreği var. Bulgaristan Cumhuriyeti Başbakanı için bir fırıncı küreğimiz var.' Meclis Başkanı Mihaela Dotsova'nın onu durdurma girişimine karşı, 'fırıncı küreğinin hakaret değil, sık sık fikir değiştiren kişi için kullanılan bir kelime olduğunu' söyledi. Anayasaya aykırılık açıklamasının da boş olduğunu, hükümetin ilk gününde bir karar alarak anlaşmayı iptal etmesi gerektiğini belirtti. Vazrazhdane'nin talebine karşı yapılan açıklamalarda 'kambur kırılmaları' gördüğünü söyledi.
GERB'den Hristo Gadjev ise beklenmedik bir tavır aldı. 'PB'li meslektaşlarımın bu tür kararların anayasaya aykırılığı yönündeki gerekçelerine saygı duymaya meyilliyim' dedi. Ancak anlaşmanın son maddelerinde taraflardan her birinin kendi inisiyatifiyle anlaşmayı feshedebileceğinin öngörüldüğünü hatırlattı. Fesih, diğer tarafın bildirimi almasından 6 ay sonra yürürlüğe giriyor. Dışişleri Bakanlığı böyle bir öneri gönderirse GERB'in yorum yapacağını söyledi.
'Burada tatbikat için bulunan uçaklar, hükümetin kalış sürelerini bir ay uzatmasının ardından dün havalandı. Durumun gelişimine bakarsak, tatbikat planlanandan önce sona erdi' dedi gülümseyerek. PB'nin pozisyonlarının 'seçim kampanyasında yapılanın tam tersini yapma konusunda siyasi tutarlılık gösterdiğini' ekledi. 'Askeri yardımdan bahsedildi, evet, hükümet Ukrayna'nın ihtiyacı olmayan yardımı sağlamayı durdurdu' diye konuştu.
