5 Temmuz'da Norveç, Brezilya'yı 2-1 yenerek Dünya Kupası'nda tarihinde ilk kez çeyrek finale yükseldi. Bu zaferin mimarı, turnuvada harika bir performans sergileyen forvet Erling Haaland'dı. Norveç'in çeyrek finalde İngiltere'ye 2-3 yenilmesi bu izlenimi gölgelemedi. Sahada neredeyse iki metre boyuyla korkutucu görünse de gerçek hayatta sıradan ve sevecen bir insan. Neredeyse her maçta gol atan bir forvet; Amerika'da bile öyle. Gazeteciler ona 'gol makinesi' adını taktı.
Erling Haaland, Norveç'in en popüler futbolcusu ve Manchester City'nin forveti. İngiltere'nin Leeds kentinde doğdu; babası Alf-Inge, aynı adı taşıyan futbol kulübünde oynamıştı. Haaland'ın annesi de profesyonel bir sporcuydu: Gençliğinde Norveç pentatlon şampiyonu olmuştu.
Babası futbolu bıraktıktan sonra aile Norveç'e döndü. Erling, nüfusu 15.000'in altındaki Bryne kasabasındaki futbol akademisine gönderildi. Haaland kariyerine kanat oyuncusu olarak başladı ancak kısa sürede santrfora dönüştü. Takım arkadaşlarının hatırladığına göre, inanılmaz gol sezgisi sayesinde Erling 'canı istediğinde gol atıyordu'.
Norveç tarihsel olarak bir futbol ülkesi değil, daha çok kış sporlarında başarılı. Haaland futbolla ciddi şekilde ilgilenmeye başladığında hükümet spor reformları başlattı: Antrenörler topluca yurt dışına deneyim kazanmaya gitti, ülkede çok sayıda suni saha inşa edildi (yılın büyük bölümü karla kaplı olduğu için) ve genç yetenekleri keşfetme programı başlatıldı. Norveç böylece Şampiyonlar Ligi'nde başarılı olan güçlü takımlar geliştirdi (örneğin Bodø/Glimt ve daha önce Rosenborg) ve milli takım oyuncuları dünyanın en iyi kulüplerinde oynuyor. Martin Ødegaard sadece milli takımın değil, bu yıl İngiltere Premier Ligi'ni kazanan ve Şampiyonlar Ligi finaline çıkan Arsenal'in de kaptanı.
21. yüzyılın en büyük Norveç yeteneği ise Haaland. Henüz 16 yaşındayken Norveç elit ligi takımı Molde ile sözleşme imzaladı. İki yıl sonra, 18 yaşına yeni bastığında, Avrupa'nın en iyi futbol kulüplerine yetenek tedarikçisi olarak bilinen Avusturya kulübü Red Bull Salzburg tarafından satın alındı. Orada hızla kilit forvet haline gelirken aynı zamanda Norveç genç takımında inanılmaz sonuçlar elde etti. Örneğin 2019'da 21 yaş altı Dünya Kupası'nda Honduras'a karşı tam dokuz gol attı.
Salzburg'daki başarılı bir yılın ardından Norveçli, Almanya'nın en güçlü takımlarından Borussia Dortmund'a transfer oldu. Üç sezonda 80 maçta 77 gol atan Erling, 2022'de 60 milyon euro karşılığında Manchester City'ye gitti.
Ada'daki ilk sezonunda 38 maçta 36 gol atarak lig rekorunu kırdı. Sonraki üç yılda Haaland iki kez daha Premier Lig gol kralı oldu, ayrıca Manchester City ile Şampiyonlar Ligi, iki İngiltere Kupası ve iki şampiyonluk kazandı.
25 yaşındaki Haaland, Dünya Kupası'na dünyanın en güçlü forvetlerinden biri ve milli takımının lideri olarak girdi. Norveç en son 1998'de bu turnuvada oynamış ve son 16'da elenmişti. Uzun aradan sonra uzmanlar, takımı Amerika'daki turnuva öncesinde sürpriz favorilerden biri olarak değerlendiriyordu.
Erling, Ekim 2024'ten bu yana Norveç için her maçta gol atıyor. Bu seri Dünya Kupası'nda da devam etti: Norveç grubunu sadece Fransa'ya yenilerek ikinci sırada tamamladı, ardından play-off'larda Fildişi Sahili ve Brezilya'yı yendi. Haaland dört maçta yedi gol atarak Lionel Messi ve Kylian Mbappé'nin ardından gol krallığı listesinde ikinci sıraya yerleşti.
Haaland'ın şu anda Norveç adına 54 maçta 62 golü var. Karşılaştırmak gerekirse Lionel Messi'nin Arjantin için aynı sayıya ulaşması 124 maçını almıştı. Norveç, bu golcü sayesinde tarihinde ilk kez Dünya Kupası çeyrek finaline çıktı ve 11 Temmuz'da İngiltere'ye 1-2 yenildi. Haaland takımının şansı konusunda gerçekçiydi. Geçen yaz Times'a verdiği röportajda Norveç'in asla dünya şampiyonu olamayacağını söylemişti.
Haaland sadece futbol rekorlarıyla değil, kişiliğiyle de seviliyor. Maç içinde ve dışında espri anlayışı sergiliyor: Rakiplerini taklit ediyor, sık sık (kazara) topu yüzlerine vuruyor, komik suratlar yapıyor ve genelde hiçbir çekince göstermiyor. Hatta 2021'de Alman grup Dschinghis Khan'ın Moskau şarkısının remiksi olan ve sosyal medyada viral olan bir 'Haaland marşı' bile var. Nakaratta 'Moskau, Moskau' yerine Haaland'ın soyadı tekrarlanıyor.
Şarkının Mandarin Çincesi versiyonu da var. Norveçli, Çin'de çok popüler; yaz başında orada bir meme haline geldi. Yerel hayranların sevgisi sayesinde popüler bir bitkisel içeceğin reklam anlaşmasını imzaladı. Ayrıca Çin sosyal medya platformları Douyin ve Weibo'da hesaplar açtı.
Futbolcu aynı zamanda müzik meraklısı. 16 yaşındayken Norveç 21 yaş altı takım arkadaşı Erik Botheim ile Flow Kingz adlı bir rap grubu kurdu. İkili, ünlü Norveçli DJ Kygo'nun tarzını taklit ettikleri sadece bir şarkı yayınladı: 'Kygo Jo'. Parça hâlâ YouTube'da ve şu anda 20 milyondan fazla izlenmeye sahip. Haaland Norveç'i Dünya Kupası çeyrek finaline taşıdıktan sonra Kygo'nun kendisi de futbolcuların şarkısının bir remiksini yaptı.
Hayranlar Erling'i sosyal medya hesaplarını kendisinin yönetmesi ve kendini kötü bir ışıkta göstermekten çekinmemesi nedeniyle de seviyor. Örneğin Brezilya zaferinin ardından soyunma odasından sadece kameraya baktığı fotoğraflar paylaştı. Ya da Snapchat'te bir fotoğrafta 'çok şişman' göründüğünden şikayet etti.
Snapchat, Haaland'ın en sevdiği platform ve sık sık onunla ilgili memlerin kaynağı haline geliyor. Orada kendini Shrek'le karşılaştırıyor, 'Belki kafamı tıraş ederim' notuyla saçsız bir fotoğraf paylaşıyor ve takipçilerinin aptalca sorularını esprili bir dille yanıtlıyor. Örneğin kız mı erkek mi olduğu sorusuna: 'Annem kız, babam erkek. Yani melez kökenliyim.'
Kısacası hiçbir şeyden utanmıyor; oysa futbolcuların sosyal medyası genellikle ciddi bir imaj yaratan, başarıları, antrenman ve maç fotoğraflarını paylaşan ve kişisel bilgilerden kaçınan halkla ilişkiler uzmanları tarafından yönetiliyor.
cultrgio rumuzlu bir Instagram kullanıcısı, Haaland'ın sosyal medyayı 'başlangıçta tasarlandığı gibi' kullanan birkaç futbolcudan biri olduğunu belirtiyor. Yani kişisel deneyimlerini, hayatının rastgele, öngörülemeyen anlarını paylaşıyor ve hayranlarıyla eşit düzeyde iletişim kuruyor.
Haaland bu yıl bir YouTube kanalı da açtı. Forvet burada rutinini (kişisel antrenörle çalışma, fizyoterapist seansları, beslenme) gösteriyor, Joker gibi giyinip sokaklarda yürüyor ve hatta golf oynuyor. Haaland Dünya Kupası sırasında da videolar yayınladı.
ABD'de her şekilde eğlendi: Kovboy şapkası, bot, komik yazılı bir tişört ve en önemlisi doldurulmuş bir rakun satın aldı. Norveç milli takımı 13 Temmuz'da eve döndü. Haaland, elinde bir şişe alkol tutan söz konusu peluş rakunla uçaktan indi. Norveçli, 'kupa' ile bir fotoğraf paylaştı ve şu ana kadar gönderi yaklaşık 9 milyon beğeni aldı. Forvet rakunu iki hafta önce Dallas'ta, Norveç'in Fildişi Sahili'ni 1/16 final maçında kazanmasından üç saat sonra satın almıştı. Başlangıçta sadece kovboy şapkası almak için şehir merkezindeki Wild Bill's mağazasına gitmişti. Ama sonunda hem rakun hem de aynı gün giydiği tam kovboy kıyafeti tarafından cezbedildi.
Satıcı Miguel, 'Haaland'ın bize geleceğini öğrendiğimizde şok olmuştuk. Saat beşte geleceği söylendi. Arka bahçemizi çöplerden temizledik ve hazırlandık çünkü oraya gireceğinden emindik. Ama hayır, ana girişten girdi' diye anlatıyor.
Tabii o anda mağazadaki herkes de şok olmuştu. Yanında bir koruma, medya ekibi ve milli takımdan birkaç takım arkadaşı vardı. Kimseye fotoğraf çektirmeyi reddetmedi, ancak blogu için gerekli içeriği çektikten sonra. Doğal olarak mağaza hemen canlandı. Haaland'ın ziyaretinden bir gün sonra fotoğraftaki Erling'in tam görünümü sergilendi: Şapka, üzerinde 'Hepiniz Dallas'ımı öpebilirsiniz' yazan tişört ve kovboy botları. Forvetin tam kıyafeti artık 450 dolara satın alınabiliyor. Tişört son iki haftadır büyük bir hit. Miguel'e göre, Norveçli'nin ziyaretinden bu yana 200'den fazla adet satıldı.
Peluş rakun, Haaland'ın mağazaya girer girmez gözüne çarptı. Koleksiyondaki en pahalı ürünlerden biri, 750 dolar değerinde. Miguel, 'Peluş rakun benzersiz bir ürün değil. Yapımı oldukça zor ama Erling mağazaya gelmeden önce hiç popüler değildi' diyor.
'Paylaşımından sonra tüm rakunları bir günde sattık! Açıkçası nereden daha fazla bulacağımızı bile bilmiyoruz. Ama stoklarımızı mümkün olduğunca çabuk doldurmaya çalışıyoruz' diye açıklıyor satıcı. Şu anda mağazada sadece bir tane kaldı; o da personel odasında ve satılmıyor.
Haaland toplamda Wild Bill's'ta 10.000 dolar harcadı. Tam alışveriş listesi: Bahsedilen kostüm ve rakun, iki peluş sincap, beş kovboy şapkası, birkaç çift bot ve kemer. Erling ayrıca arkadaşlarının ve korumasının alışverişlerini de ödedi. Miguel, 'Haaland'ın neden bize geldiğini hâlâ bilmiyoruz ama ona ve kadere çok minnettarız' diyerek sözlerini tamamlıyor. Ve ekliyor: 'Artık yönetimden artan satışlar için prim istemeye hazırız, ha-ha. Erling, muhtemelen bunu okumayacaksın ama çok teşekkür ederim!'
Ayrıca futbolcu, 1888'den beri faaliyet gösteren New York'taki efsanevi bir kahvaltı mekanını ziyaret etti ve ABD'nin en büyük şehrinde zar zor tanındığına şaşırdı. Ancak Norveç kraliyet ailesi üyeleri bile Haaland'ı zaferlerinden dolayı tebrik ediyor. Örneğin Brezilya maçından sonra Norveç prensesi ve gelecekteki kraliçesi Ingrid Alexandra, Norveç takımının soyunma odasına girdi. Erling'in formasını giymeye vakti olmamıştı ve beline kadar çıplak bir şekilde onu utangaçça kucakladı.
