Nigel Farage'ın siyasi yükselişi, Birleşik Krallık'ı oluşturan dört ulusun liderlerini beklenmedik bir senaryoya hazırlanmaya itti. İrlanda, Kuzey İrlanda, İskoçya ve Galler'deki siyasetçiler, Reform UK'nin seçimlerden zaferle çıkması halinde ülkenin dağılabileceği ihtimalini ciddi şekilde değerlendiriyor. Sendik yanlıları ve milliyetçiler, Farage liderliğindeki bir hükümetin olası anayasal etkilerine karşı kendilerini konumlandırıyor.
Her iki taraftan temsilciler, Farage önderliğindeki bir hükümetin erken bir İrlanda birleşme referandumunu tetikleyebileceği ve Donald Trump tarzı anti-göçmen politikalarının Kelt ulusları arasında derin ayrılıklara yol açabileceği görüşünde. Reform UK'nin güçlü bir muhalefet partisi haline gelmesi veya bir koalisyona girmesi de benzer şekilde endişe yaratıyor.
Galler'in eski Birinci Bakanı Mark Drakeford, "Birkaç yıl içinde İrlanda adasındaki insanlar, İrlanda Denizi'nin ötesine bakıp ICE benzeri hızlı yakalama timlerinin sokaklarda insanları tutukladığı bir ülke görebilir" dedi. Birliği korumak için mücadele edeceğini defalarca dile getiren Drakeford, Britanya siyasetinin geri dönülemez bir şekilde değiştiğini belirtti.
Belfast'ta düzenlenen bir konferansta konuşan Drakeford, "Birleşik Krallık dört ulusun gönüllü bir birliğidir ve bu birliktelikte insanların kalmak ya da ayrılmak için seçenekleri olmalı" ifadelerini kullandı. Farage'ın Başbakanlık koltuğuna oturması veya Reform UK'nin parlamentodaki sandalye sayısını artırması durumunda, ülkenin geleceğine dair derinlemesine bir tartışmaya zaman kalmayabileceği uyarısında bulundu.
İrlanda Adalet Bakanı Jim O'Callaghan ise, "Gelecek, tartışma ve uyumun öngörülebilir yolunu izlemeyebilir" diyerek Dublin'in İngiliz milliyetçiliğinin belirlediği takvimi beklemek yerine birleşme için şimdiden hazırlık yapması gerektiğini söyledi.
İrlandalı liderler, Birleşik Krallık'ın Kuzey İrlanda'ya sağladığı yıllık 6 ila 20 milyar sterlin arasındaki sübvansiyonun, Farage için Brexit dönemindeki 'AB haftada 350 milyon sterline mal oluyor' söylemine benzer bir siyasi argümana dönüşebileceğinden endişe ediyor. SDLP lideri Claire Hanna, "İngiliz milliyetçileri Kuzey İrlanda'nın ihtiyaç duyduğu kaynakların detayına girerse, bu siyasi bir topa dönüşebilir" dedi.
Hanna, "Brexit, anayasal değişikliklerin nasıl yapılmaması gerektiğine dair bir dersti" diyerek Britanya siyasetinin yapısal olarak değiştiğini vurguladı. "Farage fenomeni artık gelip geçici bir heves değil. Birleşik Krallık siyasetinin kalıcı bir parçası haline geldi. Bu nedenle kendi anayasal geleceğimizi düşünmek ve siyasetin bizi götüreceği yeri pasif bir şekilde izlememek akıllıca olacaktır" ifadelerini kullandı.
İrlanda'nın birleşmesi için kampanya yürüten Sinn Fein, Britanya hükümetinin her an çağırabileceği bir referandum öncesinde ön hazırlık ve istişare yapılması gerektiğini savunuyor. Partinin eski Maliye Bakanı Conor Murphy, "Londra'dan gelebilecekleri riske atamayız" dedi.
Murphy, sübvansiyon rakamının Farage tarafından silah olarak kullanılabileceğini belirterek, "Bir gün çıkıp 'Bu paradan tasarruf ederiz, İrlandalıların gitmesine izin veririz, size başarılar ve hoşça kalın' diyebilir. Bunu yapabileceğini iddia etmiyorum ama politikalarının ruhuna uygun. Trump gibi öngörülemez" değerlendirmesinde bulundu. Murphy, "Beyaz Saray'da hâlâ mantıklı birileri varken" referandumun temel kurallarını belirlemek için Dublin'in Britanyalı muhataplarıyla diyaloğa girmesi gerektiğini söyledi.
İrlanda yönetim koalisyonunun bir parçası olan Fine Gael, kasım ayındaki yıllık parti konferansında birleşik bir İrlanda planı yayınlayacağını duyurdu. Eski Başbakan Leo Varadkar, Farage'ın bir hükümet kurmasının zor olduğunu ancak bunun gerçekleşmesi halinde İrlanda'nın sınır konusunda referanduma "zorlanabileceğini" söyledi. Varadkar, böyle bir hükümetin Brexit'e çifte yatırım yapacağını, Avrupa Birliği'nden daha sert bir ayrılık ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nden (AİHS) çıkış talep edeceğini belirtti.
Belfast Queen's Üniversitesi'nden Profesörler Katy Hayward ve David Phinnemore tarafından yapılan 15. araştırmaya göre, Kuzey İrlanda'da AİHS'den çıkma desteği yüzde 36 ile Birleşik Krallık genelindeki yüzde 29'luk ortalamanın oldukça üzerinde. Bu destek, Demokratik Birlik Partisi (DUP) seçmenlerinde yüzde 77'ye, Farage ile seçim ittifakı bulunan Geleneksel Birlikçi Ses (TUV) seçmenlerinde ise yüzde 93'e ulaşıyor. Geçtiğimiz ay Belfast'ta yaşanan ırkçı olaylar sırasında sadık hareketin bazı unsurları ile İngiliz aşırı sağı arasında ortak bir zemin oluştuğu da görüldü.
Kuzey İrlanda Birlik Partisi (UUP) lideri John Burrows, Farage'ın savunduğu İngiliz milliyetçiliğinin Kuzey İrlanda, İskoçya ve Galler'deki milliyetçi hareketleri körükleyebileceği endişesini dile getirdi.
