Çarşamba günü Eurostat tarafından yayımlanan resmi verilere göre Bulgaristan'ın 2025 yılı hükümet açığı gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 4'ü düzeyinde gerçekleşti. Maliye Bakanlığı'nın açıklamasında bu rakamın Nisan 2026'da yayımlanan ön tahminlere göre 0,5 puan daha yüksek olduğu belirtildi.
Rakamlar, Mayıs 2026'da göreve gelen mevcut hükümetin devraldığı Yol Altyapı Ajansı bilançosundaki ciddi mali dengesizlikleri ve kayda alınmamış harcamaları doğruluyor. Açıklamaya göre Bulgaristan'a yönelik aşırı açık prosedürü ülkenin kamu maliyesinin durumu kaynaklı ve önceki hükümetler döneminde nasıl yönetildiği konusunda ciddi soru işaretleri yaratıyor.
Maliye Bakanlığı, 2025 açığının AB referans değeri olan GSYH'nin yüzde 3'ünü aştığını kaydetti. Bakanlık bu durumun bütçe beklentilerinin ve kamu maliyesinin sürdürülebilirliğine yönelik risklerin ne kadar gerçekçi değerlendirildiği sorusunu gündeme getirdiğini ekledi.
Bakanlık şu değerlendirmeyi yaptı: "2025'te kamu harcamalarındaki baskının artma işaretleri kamu sektörü ücretleri, sosyal yardımlar ve kamu yatırımları kaynaklı olarak zaten görülüyordu. Ancak bu baskıyı dengelemek ve kamu maliyesini mali kurallarla uyumlu hale getirmek için yeterli adım atılmadı. Bu durum 2025-2028 dönemi bütçe tahminleri hazırlanırken bu risklerin yeterince dikkate alınıp alınmadığı sorusunu da beraberinde getiriyor. Ayrıca hükümet 2025'te rekor düzeyde 9,6 milyar euro yeni kamu borcu üstlendi."
Maliye Bakanlığı, birikmiş mali dengesizliklerin sonuçlarının sonraki yılların bütçelerine de taşındığını bildirdi. Olumsuz başlangıç konumu mali esnekliği sınırlıyor ve açığı kontrol altına almak için tutarlı önlemlere olan ihtiyacı artırıyor. Kamu maliyesinin gerçek durumu ön tahminlerden farklı olduğunda etkisinin tek bir bütçe yılıyla sınırlı kalmadığı ve sonraki bütçelerin planlanması ve uygulanmasını da etkilediği belirtildi.
Bakanlığa göre, 2025-2028 dönemi için Bulgaristan'ın Ulusal Orta Vadeli Mali-Yapısal Planı'nda yer alan mali taahhütlerden sapma, söz konusu dönemde bütçe yönetiminin objektif olarak değerlendirilmesini gerektiriyor. Bu değerlendirmenin tahminlerin gerçek riskleri ne ölçüde yansıttığını, harcama taahhütlerinin sürdürülebilir gelir düzeyleriyle uyumlu olup olmadığını ve açığı frenlemek için zamanında adım atılıp atılmadığını incelemesi gerekiyor.
İlerici Bulgaristan hükümetinin devralınan mali dengesizlikleri gidermek için acil adım atması ve birçokları popüler olmayan gerekli reformları uygulaması gerekiyor. Açıklamada bunun gerçekçi bütçe planlaması, sıkı harcama kısıtları, zorlu politika önlemleri, şeffaflık ve mali disiplin gerektirdiği vurgulandı. Amaç kamu maliyesinin sürdürülebilirliğini yeniden sağlamak ve kamu fonlarının Bulgaristan'ın uzun vadeli çıkarları doğrultusunda sorumlu şekilde yönetilmesini temin etmek.
