Bulgaristan devlet hazinesindeki açık, 2,507 milyar avroya (ön görülen gayri safi yurt içi hasılanın %2'si) yükseldi. Maliye Bakanlığı verilerine göre, yılın ilk beş ayında bütçe harcamaları 19,864 milyar avro olarak gerçekleşti ve bu, 2025'in aynı dönemine kıyasla %14'lük bir artış anlamına geliyor.
Aynı dönemde gelirler ise 17,357 milyar avro seviyesinde kaldı. Vergi gelirleri %11 artarak 14,315 milyar avroya, bütçenin en büyük kaynağı olan KDV gelirleri ise %18 yükselerek 4,838 milyar avroya ulaştı. Ancak bu artış, devlet harcamalarındaki hızlı yükselişi dengelemeye yetmedi.
Maliye Bakanlığı'na göre harcamalardaki artışın başlıca nedenleri, 2025 ortasında emekli maaşlarına yapılan %8,6'lık zam ve 2026 başında kamu sektörü maaşlarına yapılan artışlar (asgari ücretliler için %12, diğer çalışanlar için %5). Bunun yanı sıra Belediye Yatırım Programı ve Ulusal İyileşme ve Dirençlilik Planı kapsamındaki sermaye harcamalarındaki artış da etkili oldu.
31 Mayıs itibarıyla sermaye harcamaları 1,8 milyar avroya ulaştı ve geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık 500 milyon avro artış gösterdi.
Hükümetin bugün Maliye Bakanı Galab Donev'in hazırladığı 2026 devlet bütçesi taslağını, ayrıca Devlet Sosyal Güvenlik ve Ulusal Sağlık Sigortası Fonu bütçelerini onaylaması bekleniyor.
Donev, 24 Haziran'da 2026 yılının kalan kısmı için hazırlanan bütçe taslağını sunmuştu. Taslak, toplamda yaklaşık 6 milyar avro yeni borçlanma öngörüyor. Amaç, artan bütçe açığını kontrol altına almak ve planlara göre kademeli olarak 2027'de GSYİH'nın %3'üne düşürmek. Bütçede gelirler 49,5 milyar avro, giderler 56,8 milyar avro olarak belirlenirken, finansmanın bir kısmının iç ve dış piyasalarda tahvil ihracıyla karşılanması planlanıyor.
Başlıca önlemler arasında maaşların asgari ücret ve ortalama maaşa otomatik endekslenmesinin kaldırılması, devlet memurları için kademeli olarak sosyal güvenlik primlerinin getirilmesi yer alıyor. Ayrıca azami sigorta matrahının yükseltilmesi, otoyol etiket ücretlerine %30 zam yapılması, yol geçiş sisteminin (toll) genişletilmesi ve kumar kazançlarının vergilendirilmesi öngörülüyor. İçişleri ve Savunma Bakanlıklarına bağlı bazı idari birimler ve sistemler kademeli olarak etkilenecek, ancak net gelirlerin telafi edici mekanizmalarla korunacağı vaat ediliyor.
Hükümet ayrıca kayıt dışı ekonomiyle mücadeleye de ağırlık veriyor: elektronik fatura zorunluluğu, e-ticaret ve akaryakıt sektöründe daha sıkı denetim, yasa dışı kumar operatörlerinin engellenmesi gibi. Sermaye harcamaları 9,3 milyar avro olarak belirlenirken, yüksek yolsuzluk riski taşıyan yaklaşık 500 milyon avroluk projeler finanse edilmeyecek.
Cumhurbaşkanı Rumen Radev hükümetinin hazırladığı bütçe taslağı, 56,8 milyar avroluk harcama, GSYİH'nın %5,7'sine (7,2 milyar avro) denk gelen bütçe açığı ve 10,1 milyar avroya kadar yeni borçlanma imkânı nedeniyle sert eleştiriler aldı.
Eski Maliye Bakanı Asen Vasilev NOVA kanalına yaptığı açıklamada, "2026 bütçesindeki açık, tüm belirsiz 'tamponlar' kesilerek çok rahat %3'e düşürülebilir" dedi. Vasilev'e göre ilk tampon, merkezi bütçede 1,5 milyar avro yüksek tutulan ve Bakanlar Kurulu kararıyla harcanabilecek olan işletme gideri kalemi. Ayrıca öngörülen 9,4 milyar avroluk sermaye harcamasının da gereksiz yere yüksek olduğunu savundu.
Vasilev, "31 Mart itibarıyla yalnızca 1,8 milyar avro sermaye harcaması yapılmış. Yani hükümet yıl sonuna kadar 7,6 milyar avro daha harcamak istiyor. İyileşme ve Dirençlilik Planı'ndan son ödemeyi alamayacaklarını düşünmüyorlarsa, bu dev bir tampondur" ifadelerini kullandı.
Maliye Bakanı Galab Donev ise bütçe taslağını sunarken, planlanan sermaye harcamalarının yaklaşık 5 milyar avrosunun Ağustos sonunda sona erecek olan İyileşme ve Dirençlilik Planı kapsamındaki projelere ayrıldığını açıkladı. Kalan 4 milyar avronun ise Ulusal Yatırım Programı ve Belediye Yatırım Programı için kullanılacağını belirtti.
Ancak Asen Vasilev, yaklaşık 1,7 milyar avronun hangi projelere harcanacağının belirsiz olduğunu söyleyerek, "Bunlar iktidara yakın firmalara giden karanlık harcamalar" diye konuştu.
