Bulgaristan'ın Avrupa Birliği'nin Rusya'ya yönelik 21. yaptırım paketindeki resmi tutumu önümüzdeki hafta Bakanlar Kurulu'nda netleşecek. Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, AB düzeyindeki müzakerelerin devam ettiği ve bu kapsamda Bulgaristan'ın çekincelerinin de değerlendirildiği bildirildi.
Başbakan Rumen Radev, listede Rus Patriği Kirill ve Lukoil ile bağlantılı iş insanı Vagit Alekperov'un yer alması halinde Bulgaristan'ın resmi olarak çekince koymaya hazır olduğunu açıkladı. Radev, hükümetin Ukrayna ile imzalanan 10 yıllık anlaşmayı iptal etme yönünde bir planı olmadığını da sözlerine ekledi.
İtalya'nın da Bulgaristan'a katılarak Patrik Kirill'e yaptırım uygulanması planlarına karşı endişelerini dile getirdiği öğrenildi. ''Politico''ya konuşan üç AB diplomatı, Roma'nın endişelerinin Vatikan'ın tutumuyla bağlantılı olduğunu ve Hristiyan bir mezhebin ruhani liderine yaptırım uygulanmasına sıcak bakılmadığını aktardı. Görüşmeler kapalı kapılar ardında yapıldığı için diplomatlar isimlerinin açıklanmamasını talep etti.
AB Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in yakın müttefiki olarak bilinen ve Ukrayna savaşını destekleyen Patrik Kirill'e AB'ye giriş yasağı getirilmesini önermişti. Ancak bu öneri, geniş bir Ortodoks nüfusa sahip Bulgaristan ve İtalya'nın itirazlarıyla karşılaştı.
Kaynaklara göre, yaptırımlar ve Ukrayna'nın Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıları Rus ekonomisi üzerinde ciddi bir baskı oluşturuyor. Rusya'nın 83 bölgesinin üçte ikisi halihazırda yakıt tedarikinde sorun yaşadıklarını bildiriyor.
Bulgar Patriği Daniil, 26 Haziran'da yaptığı açıklamada Patrik Kirill'e yönelik yaptırımların kaldırılmasını destekleyip desteklemediği sorusu üzerine, "Bu kesinlikle cesur bir adım. Yaptırım uygulayanların düşündüğü çıkarı ve etkiyi, yerel bir Ortodoks kilisesinin başkanına yönelik yaptırımların sağlayacağını düşünmüyoruz. Bence karar doğru" dedi.
Aynı gün Patrik Daniil ile görüşen Başbakan Radev, "Açıkça söyledim, beni Patrik Kirill'in şahsı ilgilendirmiyor. Beni ilgilendiren, tüm Ortodoks Hristiyanların dinine saygı duyulmasıdır" ifadelerini kullandı. Radev ayrıca, "Kiliseyi siyasete karıştırmak istemediğim gibi siyasetin de dine girmesini istemiyorum" dedi.
Dışişleri Bakanı Velislava Petrova da Bulgaristan'ın, AB'nin 21. paketinde yer alan Rus Patriği Kirill ile ilgili sembolik yaptırımların uygulanmasını desteklemediğini yineledi.
Başbakan Radev yaptığı bir diğer açıklamada, "Yaptırımları ve savaşı dine yaydığımızda nasıl bir mesaj veriyoruz? Bunun nereye varacağının farkında mıyız? Haçlı seferleri zamanı geçti. Beni Rus patriği ilgilendirmiyor. Beni ilgilendiren, bizimki gibi bir Doğu Ortodoks kilisesi olan Rus Ortodoks Kilisesi'nin başkanı olması. Beni ilgilendiren, bu kilisenin bir parçası olan milyonlarca insan" diye konuştu.
Radev, 18 Haziran'da Brüksel'de yaptığı açıklamada ise "Politika ile dini karıştırmayalım. Bu savaş siperlerin dışına taştı. Ekonomiye, enerjiye, kültüre ve spora yayıldı. Şimdi sıra dine mi geldi? Evet, veto koyacağız" ifadelerini kullanmıştı.
Radev, kendisini Patrik Kirill'in şahsiyetinden ziyade Ortodoks toplumuna ve bir kurum olarak Rus Ortodoks Kilisesi'ne yönelik tutumun ilgilendirdiğini vurguladı. Bulgar gazetecilere konuşan Radev, "Beni Patrik Kirill ilgilendirmiyor. Beni ilgilendiren Rus Ortodoks Kilisesi, çünkü Rus Ortodoksluğu, beş yüzyıllık Osmanlı boyunduruğundan kurtuluşumuza katkıda bulundu. Bizimki gibi bir Doğu Ortodoks kilisesidir. Biz bir aileyiz" şeklinde konuştu.
Radev, bu tür konularda Bulgar Ortodoks Kilisesi'nin görüşünün de alınması gerektiğini belirterek, "Bu tür yaptırımlar savaşın sona ermesine tam olarak nasıl katkıda bulunacak?" diye sordu ve "Evet, veto koyacağım" vurgusunu yaptı.
Radev ayrıca, Rusya'ya yönelik yeni kısıtlayıcı tedbirlerin ekonomik risklerini de değerlendirerek, bu önlemlerin Bulgaristan'daki kilit sektörleri etkileyebileceği uyarısında bulundu. AB'de dostu olup olmadığı sorusuna, tüm Avrupalı liderlerle mükemmel ilişkilere sahip olduğu yanıtını veren Radev, Bulgaristan'ın akılcı ve rasyonel politikası sayesinde birçok dostu olduğunu söyledi. Bir AB liderinin kendisini Bulgaristan'ın Rusya yaptırımlarına ilişkin tutumunu değiştirmeye ikna edip edemeyeceği sorusuna ise Radev bu ihtimali dışlamadı. "Eğer bu lider, Bulgar ekonomisinin riskini en aza indireceğine beni ikna edebilirse, ikna olmaya hazırım" dedi.
Başbakan Yardımcısı Atanas Pekanov da konuyla ilgili değerlendirmelerde bulundu. BNT'ye konuşan Pekanov, "Devlet, Rusya'ya yönelik yaptırımlara karşı değildir, ancak bunlar bizim zararımıza olmamalıdır" ifadelerini kullandı. Pekanov sözlerine şöyle devam etti: "Dini konularda açıklama yapacak en yetkin kişi ben değilim. Dini bir kenara bırakmamız gerektiği tezini kabul ediyorum. Net bir son görmediğimiz için çatışmayı dondurmanın bir yolunu bulmalıyız."
