Arjantin ve Brezilya arasında büyük bir diplomatik kriz patlak verdi. Arjantin hükümeti, Brezilya'nın Arjantin büyükelçisinin ülkeyi terk etmesini talep ettiğini ve bundan böyle Buenos Aires'teki diplomatik temsilciliğin maslahatgüzar düzeyine indirileceğini duyurdu. Fransız Haber Ajansı'nın (AFP) aktardığına göre, Arjantin'in Brezilya Büyükelçisi, Brezilya Dışişleri Bakanlığı'na çağrılarak Brezilya hükümetinin "diplomatik temsil düzeyini maslahatgüzar seviyesine düşürme ve büyükelçinin Arjantin'e dönmesini talep etme" kararı kendisine bildirildi.
Geçtiğimiz hafta Brezilya Büyükelçisi Julio Bitelli istişareler için geri çağrılmış ve daha önce geri dönmeyeceği açıklanmıştı.
İki Güney Amerika ülkesi arasındaki bu eşi benzeri görülmemiş gerilimin zirvesi, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'nin cumartesi günü Sao Paulo'ya giderek Flavio Bolsonaro'nun başkanlık adaylığını desteklemesinin ardından geldi. Milei, ziyareti sırasında Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva ve Yüksek Mahkeme yargıcı Alexandre de Moraes'e hakaret edince Brezilya, Milei'yi iç işlerine karışmakla suçladı.
Milei, Brezilya devlet başkanını alenen "hırsız", "yozlaşmış" ve "eski mahkum" (hüküm giymiş suçlu) olarak nitelendirdi. Milei, Lula yönetimini Brezilya'yı borç krizine sürükleyen "sosyalist bir model" izlemekle suçladı ve Brezilya hükümetinin "Arjantin karşıtı bir kampanyayı" finanse ettiğini öne sürdü.
Milei, Yüksek Mahkeme yargıcı Alexandre de Moraes'e yönelik sözlü saldırısında ona "kel pislik" dedi. Bunun nedeni, yargıcın Milei'nin eski Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'yu cezaevinde ziyaret etmesine yasak koymasıydı. Bolsonaro, 2022 seçimlerinin ardından Lula'nın göreve başlamasını engellemek için darbe komplosu düzenlemekten suçlu bulunarak 27 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı.
Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira resmi bir açıklamada, Milei'nin Devlet Başkanı Lula ve Brezilya yargı sistemine yönelik sözlerinin "kabul edilemez bir müdahale" olduğunu ve "Brezilya'nın demokratik kurumlarına ve Brezilya halkına" hakaret teşkil ettiğini belirtti.
Bu olay, Arjantin ve Brezilya liderleri arasında 2023 Arjantin başkanlık seçim kampanyası sırasında başlayan ve giderek kötüleşen ilişkilerin en son işareti oldu. O dönemde Lula, Milei'nin rakibi dönemin Ekonomi Bakanı Sergio Massa ile görüşmüş ve dolaylı olarak onu desteklemişti.
Göreve geldikten sonra Milei, Arjantin'in dış politikasını yeniden şekillendirdi. Hükümeti, geleneksel olarak Mercosur aracılığıyla teşvik edilen bölgesel entegrasyon gündeminden uzaklaştı ve Arjantin'in Brezilya'nın kurucu ortağı olduğu BRICS ekonomik birliğine katılımını reddetti. O tarihten bu yana Lula ve Milei, ikili diplomatik ve ticari ilişkiler işlemeye devam etmesine rağmen defalarca kamuoyu önünde birbirlerini eleştirdiler.
