Bazı bu ülkelerin İsrail ile diplomatik ilişkisi bulunmuyor.
ABD Merkez Komutanlığı CENTCOM, Al-Hura’ya yaptığı açıklamada, Orta Doğu’daki tırmanan gerilim ortamında geçen hafta Almanya’da bir dizi ülkenin üst düzey askeri komutanlarının bir araya geldiğini doğruladı.
Amerikan yetkilisi televizyona yaptığı açıklamada, “Merkez Komutanlığı geçen hafta Almanya’da düzenlenen bir konferans sırasında sekiz ülkeden askeri liderleri ağırladı” dedi. Yetkili, liderlerin “Orta Doğu’da güvenlik alanında iş birliğinin güçlendirilmesi olanaklarını görüştüklerini” ekledi.
CENTCOM toplantıya katılan ülkeleri belirtmedi ve gündeme ilişkin ek ayrıntı paylaşmadı.
Axios sitesi ise iki İsrailli yetkiliye dayandırdığı haberinde toplantının kapalı olduğunu ve CENTCOM komutanı Amiral Brad Cooper tarafından organize edildiğini, toplantıya ABD, İsrail ve yedi Arap ülkesinden üst düzey askeri komutanların katıldığını iddia etti.
Axios’a göre toplantıda İsrail, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Kuveyt, Katar, Ürdün ve Mısır silahlı kuvvetlerinin genelkurmay başkanları ile Amiral Cooper yer aldı.
Site, toplantının hiçbir katılımcı ülke tarafından resmi olarak duyurulmadığını ve ABD ile İsrail’in İran’la savaşa girdikten altı aydan fazla bir süre sonra bu türden ilk toplantı olduğunu belirtti.
Hermes – önceliklerin başında
Axios’a göre Cooper, İran’ın ABD üslerine yönelik saldırılarına rağmen Amerikan ordusunun bölgeden çekilmeyeceği konusunda kilit liderleri temin etti ve ABD’nin Hormuz Boğazı’nda gemi hareketlerini genişletme planını anlattı.
ABD’li uzman, Atlantic Council’de kıdemli araştırmacı ve eski ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi Tom Warwick, Al-Hura’ya yaptığı açıklamada toplantının zamanlamasının tartışılan konuların anlaşılması açısından önemli olduğunu söyledi. Toplantı, Husilerin 9 Eylül'deki saldırılarının başlamasından önce, yani Bab el-Mendeb Boğazı'nın kuzey kısmının kontrolünü ele geçirmeden önce gerçekleşti. Bu da toplantının “daha çok gemi hareketlerinin Hormuz Boğazı’ndan artırılmasına yönelik yolları ele aldığını” gösteriyor. Bu konu Arap başkentleri ve Washington için en önemli öncelik.
İsrail sitesi i24’e göre İsrail ordusu Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, katılımcılara İsrail’in çeşitli cephelerdeki operasyonlarını sundu.
Amerikan mesajı müttefiklere
Axios’a göre toplantı, bazı katılımcı Arap ülkelerinin İsrail ile diplomatik ilişkisi bulunmamasına rağmen İsrailli ve Arap askeri liderlerin savaş hakkında görüş alışverişinde bulunmaları için nadir bir fırsat sundu.
Toplantı, İsrail’in 2020 Eylül’ünde İsrail, BAE ve Bahreyn arasında imzalanan İbrahim Anlaşmaları’ndan sonra bir dizi Arap ülkesiyle güvenlik ve savunma alanındaki iş birliğinin genişlemesi ortamında gerçekleşti.
Bu anlaşmaların ardından ABD, İsrail’i Avrupa Komutanlığı EUROCOM sorumluluk alanından çıkarıp CENTCOM’a devretti. Bu durum İsrail ile Arap ülkeleri arasında ABD Merkez Komutanlığı himayesinde, özellikle hava savunması ve füze savunması alanında daha fazla askeri iş birliğine olanak sağladı.
Warwick, Cooper’ın katılımcı liderlere ABD güçlerinin bölgede kalacağı yönündeki güvencesinin müttefiklere daha geniş bir mesaj taşıdığını düşünüyor.
Savaş sırasında İsrail, BAE ve ABD ile savunma ve saldırı operasyonlarında iş birliği yaptı ve BAE’ye “Demir Kubbe” sistemini personel ile birlikte konuşlandırdı.
Axios’a konuşan İsrailli yetkililer, İsrail’in BAE’ye istihbarat, gözetleme ve keşif alanında acil destek sağladığını ve İsrail ile bölgedeki diğer Arap ülkeleri arasındaki istihbarat paylaşımının genişlediğini söyledi.
İsrail gazetesi Jerusalem Post ve Axios sitesi kaynaklara dayanarak İsrail ile Suudi Arabistan’ın CENTCOM’un yardımıyla Husilere karşı Suudi askeri operasyonlarını İsrail’in nasıl destekleyebileceği konusunda müzakereler yürüttüğünü yazdı. Bu kapsamda İsrail’in BAE’ye sağladığı gibi istihbarat, gözetleme ve keşif desteği de gündemde.
CENTCOM, Al-Hura’ya bu bilgiyi doğrulamadı ve Almanya’daki toplantıda Husilere karşı Suudi Arabistan’a destek konusunun tartışılıp tartışılmadığına ilişkin yorum yapmadı.
Merkez Komutanlığı konferansta Orta Doğu’da güvenlik iş birliğinin güçlendirilmesinin ele alındığını doğrulasa da tartışmaların ayrıntıları ve katılımcıların vardığı sonuçlar resmi olmayan şekilde kaldı.
