Ukrayna, savaşı sona erdirmek için liderler düzeyinde toplantılara ve müzakerelere hazır olduğunu yineledi, ancak Rusya'nın barış için ilk adımı atması gerekiyor. Bu açıklama, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'in akşam videosunda yer aldı.
Zelenskiy, "Ukraynalı askerler her gün Ukrayna'nın hassas gücünü kanıtlıyor. Ukrayna'nın uzun ve orta menzilli cezalandırıcı saldırıları tam olarak uygulanıyor. Bunlar, Rusya'nın başlattığı ve yine Rusya'nın sona erdirmesi gereken bu savaşa karşı bizim adil yanıtlarımız" dedi.
Rusya'nın "savaşıyla birlikte Ukrayna'dan çekilmesi" gerektiğini vurgulayan Zelenskiy, "Biz savaş istemiyoruz. Ukrayna, kilit ortaklarımıza öneriler sundu ve Putin'in dostları da bizden, bir toplantının mümkün olduğunu ve bu savaşın sona erdirilmesinin mümkün olduğunu duydu. Rusya, barışa doğru bu adımı atmalı" diye konuştu.
Ukrayna lideri, Rusya'yı diplomasiye yöneltmek ve Ukrayna'yı korumak ile insan hayatını kurtarmak için omuz omuza çalışan herkese teşekkür etti.
Ay başında Zelenskiy, Putin'i tarafsız bölgede buluşmaya davet etmişti. Rus mevkidaşını, savaşı bitirmezse kendi varlığını riske atacağı konusunda uyarmıştı. Bu talep, Rusya'nın 2022'de işgale başlamasından bu yana Putin'e doğrudan yazdığı ilk açık mektupta yer aldı.
Zelenskiy mektubunda, "ABD'nin tamamen İran meselesine odaklandığını görüyoruz ve Avrupa'daki savaş yeniden ilgi odağı haline gelene kadar beklemek yanlış olur. Ukrayna, bu savaşı aramızda doğrudan diyalog yoluyla sona erdirmeyi teklif ediyor" ifadelerini kullandı.
Ukraynalı lider, halkının kararlı olduğunu ancak Ruslarda artan bir yorgunluk ve barışa hazır olma belirtileri görüldüğünü belirtti. "Artık hepimiz, Rusların bu gerçeklikten giderek daha fazla rahatsız olduğunu görebiliyoruz; savaşın devletlerine giderek daha fazla olumsuz sonuç getirdiği gerçeğinden. Savaş alanındaki kayıplarınızın yüzde 63'ünün ölü askerler, yalnızca yüzde 37'sinin yaralı olduğunu biliyoruz. 21. yüzyılda hiçbir ordu böyle bir oranı kaldıramaz. Ölü sayısı artmaya devam edecek" diye uyardı.
Zelenskiy, sadece mayıs ayında 30 bin Rus askerinin öldürüldüğünü veya yaralandığını ve bu sayının her ay tekrarlandığını ekledi. Yüz yüze görüşmelerin İsviçre, Türkiye veya bir Arap ülkesi gibi tarafsız bir bölgede yapılabileceğini belirten Zelenskiy, Kiev'in görüşmeler sırasında tam ateşkese hazır olduğunu ve tüm savaş esirlerinin değişimini önerdiğini söyledi.
Mektup, Putin'e yönelik şu kasvetli tehditle sona eriyor: "Ukrayna, varlığı için savaşmaya devam edecek. Bizi destekleyenler yanımızda olacak. Ancak siz de kendi varlığınız için çok daha fazla savaşmak zorunda kalacaksınız - Rusya'nın varlığı için değil, kendi varlığınız için, Sayın Başkan."
Putin ise mektubu okumadığını belirterek, herhangi bir toplantı veya anlaşmaya varılıp varılamayacağını sorguladı. "Zelenskiy'in Ukrayna'nın meşru temsilcisi olup olmadığı, hukukçuların hukuki analiz yoluyla karar vermesi gereken bir konu" yorumunu yaptı.
Bu, Putin'in eski bir argümanı; Ukrayna liderinin düzenli görev süresi 2024'te sona erdi, ancak ülke anayasasına göre sıkıyönetim nedeniyle yeni seçim yapılamıyor. Kremlin daha sonra Zelenskiy'in mektubunun Rus liderine iletildiğini doğruladı.
Washington, Zelenskiy'in çağrısını olumlu karşıladı ve savaşan tarafları bir araya gelmeye teşvik etti. ABD Başkanı Donald Trump, "Bence buluşmaları harika olur. Bunu yapmalılar" dedi. Yapmaları gereken tavizler sorulduğunda ise yorum yapmak istemediğini belirterek, "Her birinin belirli tavizler vermesini istiyorum ve bence verecekler" diye ekledi.
Fransa ise Kiev'in hamlesini iyi bir girişim olarak değerlendirdi. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, "Ukrayna ile Kremlin arasında doğrudan müzakereleri her zaman destekledik. Bence ateşkese giden yolu ve bir barış planını ancak iki taraf inşa edebilir. Avrupalılar buna yardımcı olabilir" açıklamasını yaptı.
Avrupa Komisyonu da Zelenskiy'in mektubunu memnuniyetle karşıladı. Bir sözcü, "Bu, gerçek müzakerelere yönelik yeni bir niyet ifadesi" dedi. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'e göre ise Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaş, AB'nin doğu sınırındaki ülkeler için bir tehdit haline geliyor. Bu sözler, Romanya'nın Karadeniz limanı Köstence'de bir deniz drone'unun patlamasının ardından geldi. Von der Leyen, "Bu tehditlere maruz kalan her üye devletle dayanışmamız mutlaktır" vurgusunu yaptı. Daha sonra drone'un Rus değil Ukrayna'ya ait olduğu ve Kiev'in cihaz üzerindeki kontrolünü kaybettiğini kabul ettiği açıklandı.