Varna Belediye Meclisi'ne bağlı Finans ve Bütçe Komisyonu'nun aldığı bir karar, Yaz Tiyatrosu'nun yenilenme projesinin hayata geçirilmesini riske attı. Belediye yetkilileri, bu kararın sağlanan Avrupa Birliği fonlarını da tehlikeye düşürebileceği uyarısında bulundu. Uyarı, ilgili komisyonun toplantısında belediye yönetimi temsilcileri tarafından yapıldı.
Endişelere yol açan gelişme, finans komisyonunun, proje için öngörülen finansmanı, fikir projesi yarışması yapılana kadar devre dışı bırakma kararı oldu. Belediye yönetimine göre, bu aşamada yapılacak böyle bir değişiklik, projenin onaylanmış haliyle ve kararlaştırılan sürede uygulanmasını neredeyse imkânsız hale getiriyor.
Proje yöneticisi Elis Rahimova, Belediye Meclisi'nin 2025 yılının başında gerekli ortak finansmanı onayladığını hatırlattı. Bu onayla birlikte ön uygulamaya da izin verildiğini ve yerel meclisin 2026-2029 dönemi için her yıl gerekli kaynağı sağlama taahhüdünde bulunduğunu belirtti.
Rahimova, proje teklifinin onaylanmasının ardından ve uygulama için kısa süreler göz önüne alındığında, belediyenin projenin parametrelerini ve ihale yöntemini değiştirmek için teknik olarak yeterli zamanının kalmadığını söyledi.
Rahimova ayrıca, Yaz Tiyatrosu binasının taşınmaz kültür varlığı statüsünde olmadığını ancak Deniz Bahçesi'nin tarihi çekirdeği içinde yer aldığını açıkladı. Bu durum, tüm proje kararlarının Kültür Bakanlığı ve Taşınmaz Kültürel Miras Ulusal Enstitüsü ile zorunlu olarak koordine edilmesi gerektiği anlamına geliyor.
Rahimova'ya göre, teknik şartname, tiyatronun karakteristik mimari görünümünün, yeşil alanların ve Balçık taşı da dahil olmak üzere geleneksel malzemelerin korunmasını öngören izin verilen müdahaleleri zaten belirliyor. Tasarım, mühendislik kapsamında aşamalı olarak gerçekleştirilecek ve her aşama kontrolden ve gerekli onay süreçlerinden geçecek.
Rahimova, inşaat işlerinin ihalesi için sözleşmenin 2026 sonuna kadar imzalanması gerektiğini belirtti. Halihazırda onaylanmış yaklaşımda yapılacak herhangi bir değişikliğin, projenin zamanında tamamlanamaması riskini doğurduğunu vurguladı.
Yenileme projesinin toplam maliyeti 6,5 milyon avro olup, bunun 4,9 milyon avrosu hibe şeklinde Avrupa Birliği fonlarından karşılanıyor.
Avrupa ve Ulusal Operasyonel Programlar Müdürlüğü Direktörü Maya İvanova, Varna Belediyesi'nin entegre bölgesel yatırım konsepti kapsamındaki projeleri hayata geçirme taahhüdünü ortaklarına verdiğini hatırlattı.
İvanova, Yaz Tiyatrosu projesinin kararlaştırılan sürede gerçekleştirilmemesi durumunda, belediyenin AB fonlarını kaybetme ve gerekli kaynağı tamamen kendi bütçesinden sağlamak zorunda kalma riskiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu.
Yaz Tiyatrosu, Varna'nın simge yapılarından biri ve ulusal ile uluslararası öneme sahip en büyük kültürel etkinliklere ev sahipliği yapıyor. Bu nedenle, yenileme başlamadan önce Varnalıların tiyatronun tadilat sonrası nasıl görüneceğini bilmesi gerektiği gerekçesiyle, Varna Belediye Meclisi Finans ve Bütçe Komisyonu, Yaz Tiyatrosu'nu Varna Belediyesi'nin uzun vadeli kredi çekmeyi planladığı projeler listesinden çıkardı. Bu bilgi belediye meclisi basın merkezinden aktarıldı.
"Nasıl bir tadilat yapılacağını ve Yaz Tiyatrosu'nun nasıl görüneceğini bilen var mı?" diye sordu meclis üyeleri tartışma sırasında. Onlara göre, Varnalılar ve kültür camiası nihai sonuç hakkında hiçbir fikre sahip değilken, hiç de azımsanmayacak miktardaki bu kaynağın onaylanması kabul edilemez.
Genel Kurul salonunda, Varna Belediyesi'nin yalnızca Kültür Bakanlığı ve Taşınmaz Kültürel Miras Ulusal Enstitüsü ile koordine edilmiş bir teknik şartnameye sahip olduğu belirtildi. Bunun nedeni, projenin mühendislik yoluyla gerçekleştirilmesinin öngörülmesi. Ancak meclis üyelerine göre bu, en önemli sorulara yanıt vermiyor: Yaz Tiyatrosu'nun görünümü değişecek mi, tribünler nasıl görünecek, ne tür bir çatı yapısı inşa edilecek ve tadilat tamamlandıktan sonra yapı nasıl görünecek?
Meclis üyeleri, Yaz Tiyatrosu'nun yeniden inşasının kendine özgü olduğu ve standart altyapı tadilatlarının uygulanmasıyla aynı kefeye konulamayacağı görüşünde.
"Körü körüne çalışamayız. Ne olacağını bilmeden böyle bir kararı kabul etmek saçmalık. Kaş yapayım derken göz çıkarabiliriz," diye yorum yaptı komisyon üyeleri.
Meclis üyelerine göre, belediye yönetimi son iki yıldır yapının gelecekteki görünümüne dair bir fikir görseli bile sunmadı. Onlara göre bu yaklaşım, Varna'nın kültürel yaşamının ayrılmaz bir parçası olan simgesel bir yapı söz konusu olduğunda kabul edilemez. Meclis üyeleri, önce gelecekteki görünüm için bir vizyon ve kamuoyu tartışması olması, ardından tadilatın başlaması gerektiğinde ısrar etti.
Çözüm olarak, mümkün olan en kısa sürede bir fikir projesi yarışması düzenlenmesini önerdiler. Bu yarışma, Yaz Tiyatrosu'nun yeniden yapılanma sonrası nasıl görüneceğini göstermeli ve ancak ondan sonra mühendislik ve yüklenici seçimine geçilmeli.
Toplantıda ayrıca, proje kapsamında Yaz Tiyatrosu çevresindeki alanın yenilenmesinin öngörülmediği, oysa buranın da tadilata ihtiyacı olduğu ortaya çıktı. Meclis üyelerine göre bu da, proje uygulamasına başlamadan önce yapının ve çevresinin yenilenmesi için kapsamlı bir konsepte ihtiyaç olduğunu gösteren bir başka argüman.