Nova Zagora, modern arkeolojik yöntemlerle bölgenin en önemli antik yerleşim merkezlerinden biri olan Konyovo köyü yakınlarındaki "Tel Nenova"nın tarihini gün yüzüne çıkaran uluslararası bir bilimsel araştırmanın merkezinde yer alıyor. Bulgaristan, Almanya ve ABD'den gelen araştırmacılar arkeolojik alanda birlikte çalışıyor. Bilim insanlarının odak noktasında, binlerce yıl önce bu höyükte yaşayan insanların ev ve topluluk yapıları, yaşam tarzları, üretimleri ile farklı yerleşimler arasındaki ilişkiler ve bağlantılar yer alıyor.
Kazı çalışmalarına Yeni Bulgaristan Üniversitesi'nden Dr. Bogdan Atanasov ile Nova Zagora Tarih Müzesi'nden Genço Dimitrov ve Dragomir Markov liderlik ediyor. Bilimsel projenin yürütücülüğünü ise Münih Ludwig-Maximilians Üniversitesi'nden Prof. Philipp Stockhammer, Alman Arkeoloji Enstitüsü'nün Romano-Germen Komisyonu'ndan Dr. Kerstin Hofmann ve Doç. Lukas Werther üstleniyor. Bulgaristan Bilimler Akademisi'ne bağlı Ulusal Arkeoloji Enstitüsü ve Müzesi uzmanları da bilimsel ekibin önemli bir parçasını oluşturuyor.
Proje, bilimsel hedeflerin yanı sıra Yeni Bulgaristan Üniversitesi, Münih Ludwig-Maximilians Üniversitesi ve ABD'deki üniversitelerden gelen arkeoloji öğrencilerine, "Balkan Mirası" Vakfı koordinasyonunda staj imkanı da sunuyor. Çalışmalar, klasik arkeolojik kazıları yüksek teknolojili yöntemlerle birleştirerek bilim insanlarının yer altı yapılarını incelemesine ve antik toplumların yaşamına dair net tablolar ortaya koymasına olanak tanıyor.
Nova Zagora Belediye Başkanı Galya Zaharieva konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Topraklarımızın tarihinin en modern teknolojilere sahip bilim insanları tarafından araştırılma fırsatına sahip olmamız bizim için son derece önemli. Nova Zagora'nın böylesine uluslararası bir bilimsel projenin parçası olması bizim için büyük bir gurur kaynağı" dedi.
Almanya Federal Cumhuriyeti'nin Bulgaristan Büyükelçisi Irene Plank, Nova Zagora ziyareti sırasında arkeologlarla bir araya gelerek Tel Nenova'daki çalışmaları yakından inceledi. Belediye Başkanı Zaharieva, "Bu keşiflerin arkasında birlikte çalışan gençler ve kökleşmiş bilim insanlarının olması paha biçilemez. Nova Zagora için bu durum hem bir takdir hem de bölgemizin zenginliğini uluslararası bilim dünyasına tanıtma fırsatıdır" diye konuştu.
Ziyarete dair izlenimler, Almanya Federal Cumhuriyeti'nin Bulgaristan Büyükelçiliği tarafından da paylaşıldı. Büyükelçilik, yayınladığı bildiride Nova Zagora belediyesindeki arkeolojik bilimsel faaliyetler için sunulan mükemmel koşullara dikkat çekti.
Yerleşim höyüğünün kendisi de arkeologlar için ayrı bir ilgi odağı. Yaklaşık 10-12 metre yüksekliğe sahip olan Tel Nenova, Avrupa'nın henüz keşfedilmemiş en büyük yerleşim höyüklerinden biri. Site, insan yerleşimine dair olağanüstü bir ardışıklık barındırıyor ve mevcut proje özellikle Erken Tunç Çağı ile bu dönemin sonlarına, yani MÖ 3. binyılın sonlarına odaklanıyor. Kültürel katmanların çok iyi korunmuş olması, Tel Nenova'yı araştırma için son derece değerli bir alan haline getiriyor.
Arkeologlar, antik yerleşimin gelişimini inceleme ve evlerin organizasyonu, haneler arası ilişkiler, özel ve kamusal alanların kullanımı, üretim, zanaatkarlık ile sosyal organizasyona dair sorulara yanıt arama fırsatı buluyor. Tel Nenova araştırmaları izole bir şekilde değil, bölgedeki daha geniş bir antik yerleşim sisteminin incelenmesinin bir parçası olarak ele alınıyor.
Uluslararası proje, genç arkeologların yetiştirilmesi için de önemli fırsatlar yaratıyor. Yeni Bulgaristan Üniversitesi, Ludwig-Maximilians Üniversitesi ve "Balkan Mirası" Vakfı'nın düzenlediği arkeoloji stajları kapsamında katılımcılar; arkeolojik saha yöntemleri, buluntuların ve mimari yapıların belgelenmesi ile yorumlanması, ayrıca arkeogenetik ve izotop analizleri için numune alma gibi modern bilimsel yaklaşımlar konusunda eğitim alıyor.
Nova Zagora belediyesi için bu durum, sadece bölgenin geçmişine dair bilgileri derinleştirme değil, aynı zamanda burayı uluslararası bilimsel işbirliği, eğitim ve kültürel-tarihi mirasın tanıtımı için bir merkez haline getirme imkanı sunuyor.
Belediye Başkanı Zaharieva, "Görevimiz sadece bu mirası korumak değil, aynı zamanda onu görünür kılmaktır. Uluslararası bir bilimsel ekip araştırmaları için Nova Zagora'yı seçtiğinde, bu bölgemizin tarihinin sınırlarımızın çok ötesinde bir öneme sahip olduğunu gösteriyor" ifadelerini kullandı.
Dr. Bogdan Atanasov, Belediye Başkanı Galya Zaharieva ile Büyükelçi Irene Plank'ın katılımıyla gerçekleşen toplantıda, "Nova Zagora halkının misafirperverliği ve belediye idaresinin ciddi desteği, bu projenin hayata geçmesini sağlayan faktörler arasında yer alıyor" dedi.
Nova Zagora Belediyesi, yürüttükleri çalışmalar için uluslararası bilimsel ekibe, ayrıca bölgenin arkeolojik mirasına gösterdikleri ilgi nedeniyle Büyükelçi Irene Plank'a ve Almanya Büyükelçiliği ekibine teşekkürlerini sundu.
