Sofya, Çevre Yolu'nun en tehlikeli ve gergin bölgelerini sıkı bir video kontrolüne alıyor. Bulgaristan Ulusal Radyosu'nun (BNR) haberine göre, Kuzey ve Güney kuşaklarına yerleştirilen 35 farklı noktada toplam 200 yeni kamera hizmete girdi. Bu cihazlar, toplam 454 kamerayı kapsayan ve KDV hariç 25,2 milyon leva maliyetli "Ulusal Akıllı Güvenlik Sistemi" projesinin bir parçası. Artık söz konusu olan sıradan bir izleme değil; yolu kendi özel pistine çeviren şoförleri anında yakalayacak bir sistem.
Yeni Kameralar Sadece Plakaları Değil, Her Şeyi Görüyor
Belediye Meclis Üyesi Simeon Stavrev'e göre, yeni cihazlar aynı anda üç şeridi birden kapsayabiliyor ve saatte 10 ila 320 kilometre hızla giden araçları yüzde 98-99 oranında bir hassasiyetle kaydediyor. Sistem, araçların plakalarının yanı sıra marka, model ve rengini de tanıyor. Projede 220 adet özel amaçlı kameraya ek olarak 234 adet de genel görünüm kamerası bulunuyor.
Kontrol sadece hız ihlalleriyle sınırlı kalmayacak. Kameralar; ters yönde ilerlemeyi, hatalı şerit değiştirmeyi, otobüs şeridine girmeyi, U dönüşü yapmayı, kırmızı ışık ihlalini, emniyet kemeri takmamayı, sürücünün elinde telefonla araç kullanmasını, filmli camları, motosikletlilerin kask takmamasını ve şerit çizgilerini ihlal etmeyi anında tespit edebilecek. Harici bir radarla entegre çalıştığında ise sistem, aşırı düşük veya aşırı yüksek hızları da ölçebiliyor.
Gece Karanlığı İhlalcileri Korumayacak
Kameraların yanındaki yuvarlak cihazlar, 850 nm dalga boyunda çalışan kızılötesi projektörler. Bu sayede sürücüleri kör eden flaşlar kullanılmadan gece net görüntüler alınabiliyor. Böylece "karanlıkta denetim zayıftır" bahanesi de tarihe karışmış oluyor.
Sistem, başkentteki en kritik noktalara konuşlandırıldı. Bulgaristan Bulvarı, Çerni Vrah Bulvarı, Aleksandar Malinov Bulvarı, Ring AVM, Boyana, Çar Boris III Bulvarı, Slivnitsa Bulvarı ve Lomsko Şose Bulvarı'ndaki kavşaklar mercek altında. Yıllardır yüksek hız, riskli şerit değişiklikleri ve agresif sürüşlerin normal sürücüler için adeta birer çileye dönüştüğü bu bölgeler, artık anbean izlenecek.
Şehir Merkezi de Yeni Bir Denetime Tabi Olacak
Sofya'nın merkezindeki video gözetim sisteminin yazılımı da yenileniyor. Merkezde halihazırda 14 farklı nokta bulunurken, "Pyate Kyoshta" (Beş Köşe) mevkiine de bir yeni nokta eklenmesi planlanıyor. G.S. Rakovski Caddesi ile Dondukov ve Çar Osvoboditel bulvarlarına yerleştirilen kameralar, kırmızı ışık ihlallerinin ve riskli manevraların neredeyse günlük rutin haline geldiği bölgeleri kontrol edecek.
Sofya İl Emniyet Müdürlüğü'ne bağlı Trafik Polisi yetkilileri, cihazların Sofya'nın tüm dış çeperini ve 35'ten fazla kavşağı kapsayacağını açıkladı. Komiser Martin Tsurinski, sürecin tamamen otomatikleştirilmesi yönünde bir eğilim olduğunu belirterek, "Sadece son dört gün içinde Sofya'da çeşitli ihlaller nedeniyle 90 tutanak tutuldu ve 810 trafik cezası kesildi" dedi.
Asıl Soru: Fotoğraf Çekildikten Sonra Ne Olacak?
Yeni kameralar, Sayıştay'ın Trafik Güvenliği Fonu'na ilişkin çarpıcı raporunun gölgesinde devreye giriyor. Kurum, Haziran 2025 itibarıyla fonda 523 milyon leva biriktiğini, buna rağmen kaza, yaralı ve ağır yaralı sayılarının artmaya devam ettiğini, ayrıca elektronik cezaların yüzde 50'sinden fazlasının makul bir süre içinde tebliğ edilemediğini açıkladı. Denetim raporu, asıl sorunun cezaların ancak adil, zamanında ve kaçınılmaz olduğunda caydırıcı olabileceğine dikkat çekiyor.
Bu nedenle, eğer çekilen fotoğraflar bürokrasi içinde kaybolur ve cezalar aylar sonra tebliğ edilirse, kameralar tek başına yollardaki kaosu çözmeye yetmeyecek. Sofya, ihlalcileri anonimlikten çıkarabilecek bir teknolojiye kavuşuyor; ancak asıl sınav, sistemin hızlı ve kesin yaptırımlar üretebilip üretemeyeceği. Çünkü trafik magandasını korkutan şey kamera değil, kameradan sonra kaçışın olmayacağı gerçeğidir.
