Ukrayna'nın Rusya'daki rafinerilere düzenlediği saldırılar ülkede ciddi bir yakıt sıkıntısına yol açarken, Vladimir Putin İstanbul mutabakatları temelinde barış görüşmelerine devam etmeye hazır olduklarını açıkladı.
2026 yılının başından bu yana Ukrayna'nın Rus petrol rafinerilerine düzenlediği saldırıların sayısı iki katına çıktı. Geçen hafta Ukrayna, 2022'de savaşın başlamasından bu yana en büyük saldırıyı gerçekleştirerek Moskova'ya 200'den fazla insansız hava aracı gönderdi. Moskova'nın güneydoğusundaki Kapotnya rafinerisi ise bu ay içinde üçüncü kez hedef alındı. Olay yerine ait çok sayıda videoda, patlamanın şiddetiyle devasa bir petrol depolama tankının kapağının onlarca metre havaya fırladığı görülüyor.
Ukrayna'nın bu son saldırıları, Rusya'nın Kiev'deki tarihi Kiev-Peçersk Lavrası'nı vurmasının ardından geldi. Doğu Avrupa'daki en önemli Ortodoks Hristiyanlık merkezlerinden biri ve Ukrayna halkının manevi beşiği olarak kabul edilen manastır Rus saldırılarıyla alev alırken, konut blokları da isabet aldı.
Saldırılara sert tepki gösteren Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski, "Biz bu savaşı istemiyoruz ve asla istemedik. Ama eğer Ukrayna yanıyorsa, sizin Moskova'nız da yanacak" dedi.
Rafinerilere düzenlenen bu saldırılar, dünyanın en büyük petrol üreticileri ve ihracatçılarından biri olan Rusya'da ciddi bir yakıt krizine neden oldu. Moskova, iç piyasaya arzı garanti altına almak zorunda kalarak benzin ve havacılık yakıtı ihracatına kısıtlamalar getirdi.
Rus lider, Ukrayna'nın saldırılarını "toplumu istikrarsızlaştırma" girişimi olarak nitelendirdi ve hükümetine krizin sonuçlarıyla başa çıkmak için acil ek önlemler alması talimatı verdi.
Putin konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Rusya, daha önce defalarca belirttiğimiz gibi, Ukrayna ile barış görüşmelerine hazır. Daha önce İstanbul'da varılan mutabakatlar temelinde devam etmeye hazırız. O zaman Ukrayna heyeti tarafından parafe edilen mutabakatlardan bahsediyorum. Bu, o dönem onlardan memnun oldukları anlamına geliyor. Bu mutabakatlardan sapmak için hiçbir gerekçe görmüyorum" ifadelerini kullandı.
2022'deki İstanbul görüşmeleri, aynı yılın Şubat ayında başlayan savaşı sona erdirmek için atılan ilk ciddi adımdı. Ana görüşmeler Mart ve Nisan aylarında Türkiye'nin arabuluculuğunda gerçekleştirilmiş, Rusya ve Ukrayna bir taslak anlaşma üzerinde uzlaşmaya varmıştı.
Söz konusu taslağın temel fikirleri arasında Ukrayna'nın NATO'ya girmemesi, ancak karşılığında uluslararası güvenlik garantileri alması yer alıyordu. Rusya askerlerini çekecek, Kırım ve Donbas ile ilgili ihtilaflı konular ise daha sonra müzakerelerle çözülecekti.
Ancak İstanbul'daki görüşmeler nihayetinde çökmüştü. Bunun nedenleri ise hala tartışma konusu. Ukrayna, Buça'daki katliamların ardından Moskova'ya olan güvenini yitirdiğini savunurken, Rusya Kiev'i ve Batı'yı neredeyse hazır olan bir anlaşmayı reddetmekle suçluyor.
Şimdi Putin, Ukrayna'yı sivil altyapıyı vurmakla suçluyor ve "Sivil altyapıya yönelik saldırılar neyi amaçlıyor? Batı'nın tamamı onlar için çalışırken ve bu insansız hava araçlarının devasa miktarlarda gelip Rus silahlı kuvvetlerinin eylemleri konusunda güvensizlik yaratmaya çalıştığı böyle kitlesel bir saldırı ortamında toplumu istikrarsızlaştırmayı" dedi.
Rusya genelinde birçok bölge, yakıt satışında kısıtlamalar, petrol ürünleri fiyatlarındaki artışlar ve benzin istasyonlarındaki uzun kuyruklar bildiriyor.
Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Rusya'nın dizel yakıt ihracatını yasaklamayı ve iç yakıt piyasasını desteklemek amacıyla vergi mevzuatında değişiklik yapmayı değerlendirdiğini açıkladı. Novak, petrol şirketlerinin talebi karşılamak için yakıt rezervlerini devreye soktuğunu da sözlerine ekledi.
Novak, "Şu ana kadar devreye sokmadığımız rezervleri kullanıyoruz ve iç piyasa için ek miktarların arzını artırmayı teşvik ediyoruz" diye konuştu.
Öte yandan Salı günü Rus rublu değer kaybederken, hisseler üç yılın en düşük seviyesine geriledi. Ülke genelinde vatandaşlar, Ukrayna'nın insansız hava aracı saldırılarının tetiklediği krizin ardından yakıt almak için benzin istasyonlarında uzun kuyruklar oluşturdu.
