Rusya'nın saldırganlığı ve aptalca savaşı elbette durdurulmalı. Ancak Avrupalı liderlerin yıllardır uyguladığı yaklaşım sonuç vermedi. Bulgaristan Başbakan Yardımcısı Atanas Pekanov, BNT'ye verdiği röportajda bu eleştiriyi yaparken, ülkesinin bu yıl Ukrayna'ya yeni yardım sağlayacak mali ve askeri imkânı kalmadığını söyledi.
Pekanov, hükümetin Ukrayna konusunda çelişkili veya ikili bir politika izlediği iddialarını reddetti. "Skandal yok. Bulgaristan'ın Ukrayna'ya yardım edebildiği yerde yardım ettiği açık" dedi.
Bakanlar Kurulu'nun pozisyonunun tutarlı olduğunu belirten Pekanov, Bulgaristan'ın Rus saldırganlığını kınadığını ve Ukrayna'nın kendini savunma hakkını desteklediğini ancak mevcut Avrupa yaklaşımının savaşı sona erdirmediğini söyledi. "Medyada duyduğumuz histeriye rağmen pozisyon net. Dengeli olmalı, yardım etmeli ama aynı zamanda çatışmanın yatıştırılmasını da aramalıyız" diye konuştu.
Yıllardır süren savaş ve bir dizi yaptırım paketine rağmen Rusya'nın akıllanmadığını, çatışmaların ve tırmanışın devam ettiğini vurgulayan Pekanov, "Rusya'nın saldırganlığı ve vahşi savaşı elbette durdurulmalı. Ancak Avrupalı liderlerin yıllardır uyguladığı yaklaşım sonuç vermiyor" ifadelerini kullandı.
Pekanov, Bulgaristan'ın bu yıl Ukrayna'ya ek yardım sağlayacak mali gücü olmadığını açıkça söyledi. "Kısıtlı bütçe ve büyük açık nedeniyle bu yıl yardım imkânımız yok. Askeri yardım da tükendi" dedi.
Haziran ayında hükümet, Bulgar ordusu stoklarından yeni silah sağlanmayacağını duyurmuştu. Kabine, ülkenin kendi savunma kabiliyetlerini ve mali istikrarını tehlikeye atmadan, gerçek imkânlarının olduğu alanlarda yardıma devam edeceğini belirtiyor.
Pekanov'a göre artık asıl mesele kaç silah sevkiyatı veya yaptırım paketi daha kabul edilebileceği değil, Avrupa'nın müzakerelere giden işleyen bir yol bulması. "Barış ve diplomasi üzerine daha fazla düşünülmeli. Bulgar devletinin pozisyonu bu" diye vurguladı.
Başbakan Yardımcısı, Bulgaristan'ın Avrupa Birliği'nin Rusya'ya yönelik 21. yaptırım paketine ilişkin çekincelerini de değerlendirdi. Hükümet, Moskova üzerinde ekonomik baskı politikasını genel olarak desteklerken, üç spesifik öneriye itiraz etti: Rus Patriği Kirill'in listeye alınması, işadamı Vagit Alekperov ve Sofya metrosunun yedek parça tedarikini etkileyebilecek bir önlem.
"Ne düşündüğümüzü söyledik ve bu yansıtıldı. Diğer ülkeler bizi duydu" diyen Pekanov, Patrik Kirill'in yaptırım listesine alınmasının Vladimir Putin üzerinde önemli bir ekonomik baskı oluşturmayacağını ve savaşın gidişatını değiştirmeyeceğini savundu. "Patriğe yaptırım uygulamak Putin'in yaptıklarını yeniden düşünmesine yol açmazdı. Sadece dini hatlarda ortamı daha da gerdirirdi" dedi.
Bulgaristan'ın pozisyonu, kısıtlayıcı tedbirlerin AB ülkelerine ciddi zarar vermeden Rus askeri makinesi üzerinde somut bir ekonomik etki yaratması gerektiği yönünde. AB'nin kendisi de yaptırımların amacını Rus savaş ekonomisini zayıflatmak ve Moskova'yı anlamlı müzakerelere başlamaya zorlamak olarak tanımlıyor.
Pekanov, Bulgaristan'ın AB içinde kendi pozisyonlarını veto dahil savunma hakkı olduğunu net bir dille ifade etti. "Veto koymanın bile korkulacak bir yanı yok" dedi.
Başbakan Yardımcısı, ulusal çıkarlarını defalarca sıkı savunan Yunanistan'ı örnek gösterdi. "Yunanistan Avrupa Birliği'nden çıkmadı. Şu anda Avrupa süreçlerine mümkün olduğunca entegre bir ülke. Yoksa Miçotakis izole mi oldu?" diye sordu.
Ayrıca Avusturya'nın Bulgaristan'ın kara yoluyla Schengen'e katılımına koyduğu vetoyu hatırlattı. "Avusturya da sık sık farklı görüş belirtiyor. Bulgaristan'a karşı Avusturya vetosu vardı. Ulusal çıkarı savunmanın kötü bir yanı yok" dedi.
Pekanov'a göre Bulgaristan AB içinde her zaman kendi sesine sahipti ancak yıllar boyunca bunu yeterince açık ve ısrarlı kullanmadı.
Başbakan Yardımcısı, Başbakan Rumen Radev'in çatışmanın devam eden tırmanışının taktik nükleer silah kullanımına bile yol açabileceği uyarısını da değerlendirdi. "Mantık çerçevesinde, tırmanış her zaman en korkunç sonuçlara yol açabilir" dedi.
Bu senaryoyu kaçınılmaz olarak sunmasa da, savaşın her yeni genişlemesinin Ukrayna, Rusya ve tüm Avrupa için riskleri artırdığını vurguladı.
Pekanov'un pozisyonu özetle şu: Bulgaristan aynı anda Rus saldırganlığını kınamalı, Ukrayna'yı kendi imkânları ölçüsünde desteklemeli ve diplomatik bir çözüm için çok daha güçlü bir şekilde ısrar etmeli. "Savaş durdurulmalı. Ancak mevcut eylemler sonuç vermediğine göre, başka bir yaklaşım konuşma cesaretine de sahip olmalıyız" diye özetledi Başbakan Yardımcısı.