Kuzey Makedonya, Avrupa entegrasyon sürecinin önündeki engelleri kaldıracak kalıcı ve sürdürülebilir bir çözüm için çalışıyor, ancak "her ne pahasına olursa olsun" bir uzlaşıyı kabul etmeyecek. Dışişleri Bakanı Timço Mutsunski, MIA'ya verdiği röportajda bu açıklamalarda bulundu.
Hükümetin mevcut durumdan çıkmak için görüşmeler yürüttüğünü vurgulayan Mutsunski, sürecin zora girmemesi için detayları paylaşmayı reddetti. Yetkililerin "kesin olarak belirlenmiş kırmızı çizgileri" olduğunu ve kimlik, tarih, dil ile kültür gibi konularda toplumun hassasiyetlerini dikkate aldıklarını sözlerine ekledi.
Mutsunski, "Bir çözüm için çalışıyoruz, ancak bu her ne pahasına olursa olsun bir çözüm değil. Sürdürülebilir olmayan ve bizi aynı riskli durumla tekrar karşı karşıya bırakacak bir anlayışı benimsemiyoruz" dedi.
Bakana göre, Kuzey Makedonya'nın AB yolundaki en büyük engel Bulgaristan ile yaşanan ihtilaf. Ülkedeki önceki hükümetleri 2021-2022 yıllarında hata yapmakla suçlayan Mutsunski, mevcut hükümetin ülkenin kaybettiği zeminleri yeniden kazanmaya çalıştığını belirtti.
Mutsunski ayrıca, Üsküp'ün AB üye ülkelerinin üst düzey temsilcilerinden, ülkenin Avrupa yolunun öngörülebilirliğini garanti altına almak için ek taahhütlerde bulunması gerektiğine dair mesajlar aldığını kaydetti.
Sözde Fransız teklifinin yeterince net bir perspektif sunmadığını savunan Bakan, farklı ülkelerin bu metni farklı şekillerde yorumladığını dile getirdi. Ona göre, eğer belge gerçekten "iyi" olsaydı, Kuzey Makedonya'nın yükümlülükleri konusunda böyle bir fikir ayrılığı yaşanmazdı.
Günümüzde kilit görevlerde bulunan Bulgar dış politikası temsilcilerinin 2021 ve 2022 yıllarındaki süreçlerde yer aldığını ve "ne söz verildiğini hatırladıklarını" ifade eden Mutsunski, muhalefet partileri SDSM ve DUI'yi bu konuyu iç siyasete malzeme yapmakla suçladı.
Üsküp'ün hem Bulgaristan hem de Avrupalı ortaklarla temaslarını sürdüreceğini altını çizen Dışişleri Bakanı, İsveç'te Bulgar mevkidaşı Velislava Petrova ile bir araya geldiğini belirtti. Mutsunski, Kuzey Makedonya Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska Davkova'nın da Bulgar Cumhurbaşkanı İlyana Yotova ile bir görüşme başlattığını duyurdu.
Reformlar konusuna da değinen Mutsunski, Kuzey Makedonya'nın önemli bir ilerleme kaydettiğini ve Avrupa Komisyonu'ndan olumlu bir değerlendirme beklediklerini söyledi. Bununla birlikte, hukukun üstünlüğü, yargı reformu ve kamu yönetimi alanlarında hala aşılması gereken zorluklar bulunduğunu kabul etti.
"Reformların uygulanmasında başarılı olduğumuz görüşü benim sübjektif değerlendirmem değil; Avrupa Komisyonu da bizi bu şekilde değerlendiriyor" diyerek sözlerini sürdürdü.
Aday ülkelerin AB'ye kademeli entegrasyonu fikirlerine de değinen Bakan, Kuzey Makedonya'nın tam üyelik öncesinde Avrupa politikalarına aşamalı olarak dahil olma imkanına olumlu baktığını ifade etti.
"Olumlu olan şu ki, herkes genişleme politikasının alternatif süreçlerle değiştirilmeyeceğini ve tam üyeliğin tüm adaylar için hedef olmaya devam ettiğini net bir şekilde vurguluyor" şeklinde konuştu.
Röportajda ABD ile ilişkilere de değinen Mutsunski, ülkenin vizesiz seyahat programı kapsamında müzakerelere başlamak için bir çalışma grubu hazırladığını açıkladı. Sürecin birkaç yıl süreceğini ve hızlı sonuçlanmayacağını, ancak hükümetin öncelikleri arasında yer aldığını belirtti.
Hindistan Cumhurbaşkanı Droupadi Murmu'nun Kuzey Makedonya ziyaretini "tarihi" olarak nitelendiren Mutsunski, bu ziyaretin yerel pazara yönelik bir ilgi göstergesi olduğunu söyledi. İlaç, gıda sanayi, tarım ve sanayi üretimi alanlarında Hindistan ile ticari ilişkileri geliştirme potansiyeli gördüğünü kaydetti.
Yıl sonuna kadar Kuzey Makedonya'nın yeni diplomatik temsilcilikler açmayı planladığını duyuran Bakan, bunların Litvanya Büyükelçiliği, Suudi Arabistan Büyükelçiliği ve Arnavutluk'un Korça kentinde açılacak Başkonsolosluk olduğunu belirtti. Korça'daki konsolosluğun, bölgedeki Makedon ulusal azınlığına hizmet sunması açısından da gerekli olduğunu sözlerine ekledi.
Ağustos ayı sonunda Üsküp'te büyükelçiler kurulu toplantısı yapılacağını hatırlatan Mutsunski, Eylül ayında da Başbakan Hristijan Miçkoski'ye New York'taki BM Genel Kurulu'na eşlik edeceğini sözlerine ekledi.
