ABD Hazine Bakanlığı, şirketlerin Lukoil ile uluslararası varlıklarının satışı konusunda müzakere yürütmesine izin veren lisansın süresini 25 Temmuz'a kadar uzattı. Güncellenen belge — 131G numaralı Genel Lisans, önceki 131F'nin yerini aldı — Bakanlığa bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi'nin (OFAC) resmi web sitesinde yayımlandı.
ABD, geçen ekim ayında Lukoil ve Rosneft'e yaptırım uygulamıştı. Hazine Bakanı Scott Bessent, Rusya'nın en büyük iki petrol şirketinin Kremlin'in savaş makinesini finanse ettiğini açıklamıştı.
Söz konusu yaptırımlar, Lukoil'in uluslararası portföyünün satışını zorunlu kıldı. Irak'tan Finlandiya'ya uzanan petrol sahaları, rafineriler ve benzin istasyonlarını kapsayan bu portföyün değeri yaklaşık 22 milyar dolar olarak tahmin ediliyor. Sürece yaklaşık on aday ilgi gösterdi.
Yeni lisans, müzakere yürütülmesine ve koşullu sözleşme imzalanmasına olanak tanıyor; ancak satışın otomatik olarak tamamlanmasına ya da varlıkların devredilmesine izin vermiyor. Her somut anlaşma için OFAC'tan ayrı onay alınması zorunlu. Lisans ayrıca yaptırımlar kapsamındaki mülklerin izinsiz serbest bırakılmasını ve Rusya Federasyonu'ndaki herhangi bir kişi ya da hesaba fon transferini açıkça yasaklıyor.
OFAC, kasım ayının ortasında Lukoil varlıklarının satışına yönelik müzakerelere olanak tanıyan lisansı ilk kez yayımlamıştı. Başlangıçta 17 Ocak'a kadar geçerli olan lisans, ardından sırasıyla Şubat sonu, Mayıs ve 27 Haziran olarak defalarca uzatıldı; son uzatmayla yeni tarih 25 Temmuz oldu.
OFAC, olası bir satışın uluslararası varlıklar ile Lukoil arasındaki bağı tamamen koparmak zorunda olduğunu da netleştirdi. Buna göre Rus şirketine ödenmesi gereken fonların, yaptırımlar kaldırılana dek ABD yargı yetkisi altındaki bir hesapta bloke edilmesi bekleniyor; ayrıca işlemin varlık ya da hisse takası yoluyla bile olsa Lukoil'e önceden herhangi bir avantaj sağlamaması gerekiyor.
Sürecin bu denli uzamasının ardında portföyün karmaşıklığı yatıyor. Lukoil'in uluslararası varlıkları; arama-üretim, rafinaj, ticaret ve benzin istasyonu ağları gibi farklı sektörlerde ve çok sayıda ülkede dağılmış durumda. Bu yapı, ayrı ayrı durum tespiti, düzenleyici kararlar ve yaptırımları dolanmayacak net bir çerçeve gerektiriyor. Washington'ın tercihi ise birden fazla ülkeyi etkileyen operasyonların çökmesine izin vermek yerine kontrollü ve düzenli bir çıkış sağlamak.
Konu Bulgaristan açısından da kritik önem taşıyor; Lukoil'in ülkenin enerji sektöründeki varlığı ve Burgaz Rafinerisi'nin stratejik konumu göz önünde bulundurulduğunda, mülkiyetteki her türlü yeniden yapılanma piyasaları, tedariki ve düzenleyici kararları doğrudan etkileyebilir.
BTA ajansının aktardığına göre, Lukoil'in uluslararası varlıklarına yönelik herhangi bir satın alma anlaşması, OFAC'ın onayını almak zorunda olacak. Siyasi koşul açık: para, yaptırım altındaki Rus şirketine serbestçe ulaşamayacak.
