Bulgaristan'da 1 Ocak itibarıyla asgari ücret 620,20 euro olarak belirlenmişti. Bu rakam, her yıl 1 Eylül'de ülkedeki ortalama maaşın yüzde 50'si esas alınarak hesaplanan formüle göre belirleniyor. Ancak bu yılki bütçe tasarısında, mevcut belirleme yönteminin uygulanmamasını öngören özel bir madde yer alıyor. Başbakan Rumen Radev, ağustos ayına kadar yeni bir hesaplama formülü oluşturulacağı sözünü vermişti.
Radev, haziran sonunda yaptığı açıklamada, "Asgari ücret dondurulmayacak. 2027 bütçe tasarısı ağustosta sosyal taraflarla görüşülürken, 2027 yılı asgari ücretini belirleyecek yeni bir mekanizma da ele alınacak" demişti.
Hükümet, mesleklere göre farklı asgari ücretler belirlenmesi seçeneği üzerinde çalışıyor. Bu ücretler sendikalar ve iş dünyası arasında müzakere edilecek. Yeni mekanizmanın verimlilik ve enflasyon gibi göstergeleri dikkate alması, aynı zamanda sektörel bazda toplu sözleşme görüşmelerine daha fazla rol vermesi planlanıyor. Bununla birlikte, asgari ücretin mevcut seviyesinin altına düşürülememesi ilkesi korunacak.
Ancak KNSB, devlet bütçe tasarısındaki bu maddeye kesin bir dille karşı çıkıyor.
KNSB açıklamasında, "Asgari ücret konusu Bulgar toplumu için hayati önem taşıyor çünkü doğrudan yaklaşık yarım milyon çalışanı, yani ülkedeki her beş çalışandan birini ve maaşları yasal asgari ücrete endeksli olan diğer birçok kişiyi etkiliyor. Bu anlamda, mevcut mevzuatta yapılacak her değişiklik, geniş bir kamuoyu tartışması ve öncelikle düşük gelirli vatandaşların çıkarları gözetilerek dikkatle ele alınmalıdır" ifadelerine yer verildi.
Sendika, son dört yıldır çeşitli çalışma gruplarında yer aldıklarını ve Avrupa Birliği'nin yeterli asgari ücretler direktifinin iç hukuka aktarılması için en uygun yöntemi bulmak adına birçok yasal ve uzmanlık önerisi sunduklarını hatırlattı.
KNSB, "2026 yılı Devlet Bütçesi Kanunu tasarısının 44. paragrafında yer alan öneriye kesinlikle katılmıyoruz. Bu madde, mevcut mevzuatı askıya alarak ülkedeki yasal asgari ücreti 'değişiklikler kabul edilene kadar' belirsiz bir süreliğine donduruyor. Bu yaklaşım, en düşük ücretli işçi ve çalışanların gelirlerini riske atıyor, sosyal eşitsizlikleri derinleştiriyor ve yüz binlerce Bulgar ailesi için ciddi bir belirsizlik yaratıyor" diyerek tepkisini dile getirdi.
Sendikaya göre, yeni bir müzakere yöntemi geliştirilip kabul edilmeden mevcut mekanizmanın yürürlükten kaldırılması kabul edilemez. "Böyle bir karar, yaklaşan müzakere sürecinde taraflardan birine haksız bir avantaj sağlar. Bu şekilde devlet, sosyal diyaloğun tarafsız garantörü rolünden sapmış olur" denildi.
KNSB, asgari ücret belirleme mekanizmasının askıya alınması önerisinin, Devlet Bütçesi Kanunu'nun birinci ve ikinci okumaları arasında geri çekilmesini talep ediyor. Sendika, yeni mekanizma kabul edilene kadar mevcut mevzuatın yürürlükte kalmasını istiyor. KNSB'ye göre, ancak bu şekilde yeni modelin gerçek bir üçlü diyalog ve sosyal tarafların ortak sorumluluğunun sonucu olması garanti altına alınabilir.
KNSB, yeni asgari ücret mekanizmasının sosyal taraflar arasındaki müzakerelerin bir sonucu olması gerektiğine inanıyor. Bu süreçte, Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) 131 sayılı Sözleşmesi'nin 3a ve 3b maddelerindeki kriterlerin uygulanması gerektiğini vurguluyor. Bu kriterlerin, ekonomik gerçeklik ile çalışanların sosyal korunması arasında gerekli dengeyi sağlayacağı belirtiliyor.
KNSB için yeni mekanizmanın temel meselesi, asgari ücretin yeterliliğinin değerlendirilmesi. En önemli kriterin, asgari ücretin geçim için gerekli asgari ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı olduğu ifade ediliyor. Bu nedenle sendika, devlet ve sosyal tarafların işbirliğiyle bir 'Ulusal Geçim Standardı' oluşturulması için ısrar ediyor. Bu ortak kabul görmüş ölçütün, asgari ücretin yeterliliğini değerlendirmek için objektif ve toplumsal olarak meşru bir temel sağlayacağı ve en düşük gelirli gruplar için insanca bir ücret garantisi oluşturacağı belirtiliyor.
KNSB, yeni asgari ücret mekanizmasının oluşturulmasının üçlü sosyal diyaloğun tüm katılımcılarının ortak sorumluluğu olduğunu vurguluyor. Bunun tutarlılık, karşılıklı saygı ve çalışanların çıkarlarını merkeze koyan çözümler gerektirdiği ifade ediliyor. Konfederasyon, insanca ücret hakkının tutarlı bir savunucusu olmaya devam edeceğini ve adil, şeffaf ve sürdürülebilir bir asgari ücret belirleme mekanizması için mücadele edeceğini belirtiyor. KNSB, yüz binlerce Bulgar çalışanın gelirini riske atan veya sosyal diyalog ilkelerini zayıflatan çözümleri kabul etmeyeceklerini açıklıyor.
Sonuç olarak KNSB Koordinasyon Konseyi, Bulgaristan Ulusal Meclisi ve Hükümeti'ni 2026 bütçe tasarısının 44. paragrafını derhal geri çekmeye ve İş Kanunu'nun 244. maddesindeki mevcut metni korumaya çağırıyor. Sendika, mevcut asgari ücret belirleme yönteminin ancak sosyal tarafların birlikte yeni bir mekanizma geliştirmesi ve 1 Ekim 2026'ya kadar 'Ulusal Geçim Standardı'nın getirilmesiyle bir yeterlilik testi oluşturulmasından sonra değiştirilebileceğini belirtiyor.
Bu bildiri, KNSB Koordinasyon Konseyi tarafından 17 Temmuz 2026'da kabul edildi.
