DPS heyeti, Strazburg'da düzenlenen Avrupa Parlamentosu oturumunda, 'PNR-gate' olarak adlandırılan ve AB vatandaşları ile üçüncü ülke vatandaşlarının kişisel verilerinin benzeri görülmemiş bir şekilde sızdırılması ve kötüye kullanılmasıyla ilgili tüm ilgili Avrupa kurumlarına, Europol ve Interpol'e şikayette bulundu. DPS basın merkezinden yapılan açıklamaya göre, şikayetler, farklı ülkelerden 100 binden fazla kişinin PNR (Yolcu Adı Kaydı) verilerinin çarpıcı bir şekilde kötüye kullanılmasına ilişkin.
Şikayetler, İçişleri Bakanı İvan Demerdzhiev'in, Ulusal Güvenlik Devlet Ajansı (DANS) Başkan Vekili Stanço Stançev ve İçişleri Bakanlığı'na bağlı Organize Suçlarla Mücadele Genel Müdürlüğü (GDBOP) Direktörü Martin Zlatkov ile işbirliği içinde, Bulgaristan Cumhuriyeti'ndeki Ulusal Yolcu Rezervasyon Verilerini Alma ve İşleme Birimi'nden usulsüz olarak elde edilen verileri kullanması ve bu verilerin herhangi bir cezai kovuşturmayla bağlantısı olmaksızın siyasi amaçlarla kamuoyuna ve medyaya ifşa edilmesi ve yayılmasıyla ilgili.
Şikayetler, AB'deki havayolu yolcu rezervasyon veri sistemine Bulgaristan erişim noktası üzerinden uluslararası kayıtlardan kitlesel veri sızıntısı yapıldığı iddiasını ve aralarında farklı ülke vatandaşlarının da bulunduğu en az 82 kişinin PNR verilerinin olası kötüye kullanımını kapsıyor.
Mevcut bilgilere göre, İçişleri Bakanlığı ve Uluslararası Operasyonel İşbirliği Müdürlüğü, belirli bir suç, fiili dayanak, nesnel gereklilik, orantılılık veya daha sonraki kullanım için net sınırlamalar olmaksızın, diğer üye devletlerden ve üçüncü ülkelerden sonraki uçuşlar, güzergahlar, yolcular, ödemeler ve varış noktaları hakkında taleplerde bulunmuş.
Başvuru sahiplerine göre bu, siyasi amaçlarla ciddi bir yetki kötüye kullanımı teşkil ediyor ve AB Direktifi (AB) 2023/977, AB ilkeleri ve uluslararası yükümlülüklerle uyumluluk konusunda endişelere yol açıyor.
DPS heyetinde milletvekilleri İskra Mihaylova-Koparova (DPS Parlamento Grubu Başkan Yardımcısı, Dış Politika Komisyonu üyesi), Atice Aliyeva-Veli (İnsan Hakları, Dinler ve Vatandaş Şikayetleri Komisyonu Başkanı), Kalin Stoyanov (İç Güvenlik ve Kamu Düzeni Komisyonu üyesi) ve Stanislav Anastasov (Güvenlik Hizmetleri, Özel İstihbarat Araçlarının Kullanımı ve Elektronik Haberleşme Kanunu Kapsamında Verilere Erişimi Denetleme Komisyonu üyesi) yer aldı.
Heyete DPS Avrupa Parlamentosu milletvekilleri Elena Yonçeva ve Taner Kabilov da katıldı.
Görüşmelerin ardından DPS temsilcileri, Avrupa Parlamentosu'na akredite medya mensuplarına bir brifing verdi.
Stanislav Anastasov: 'Demerdzhiev'in Bulgar PNR skandalı artık Avrupa Birliği ve ortaklarının sorunudur. Burada, onlarca AB üyesi ve üçüncü ülke vatandaşını etkileyen uluslararası veri sızıntısı skandalıyla ilgili olarak kurumların zaten sahip olduğu soruları yanıtlamak için bulunuyoruz. Şikayetimizi ilettiğimiz tüm organlardan, türünün ilk örneği olan bu PNR skandalının boyutunu belirlemek için derhal inceleme başlatmalarını bekliyoruz.' dedi.
Kalin Stoyanov: 'Spesifik olarak, uluslararası veri tabanlarındaki bilgilere yetkisiz erişim ve ardından bu bilgilerin yetkisiz kullanımı söz konusudur. PNR sistemi, hava yolcularının rezervasyon verilerini toplar, saklar, analiz eder ve kanıtlanmış bir ihtiyaç halinde kullanır. PNR sistemi verileri, ağır organize suç ve terörle bağlantılı suçları önleme, tespit etme veya kovuşturma amacıyla sıkı bir şekilde düzenlenmiş koşullar altında kullanılmalıdır. Bu durumda veriler, kişisel veya siyasi bağlantıları tespit etmek, kamuoyunda imalarda bulunmak ve itibarı etkilemek için kullanılmıştır. PNR sisteminden korunan verileri kimin, nasıl ve hangi amaçla kamuoyuna ifşa ettiği tespit edilmelidir.' şeklinde konuştu.
İskra Mihaylova-Koparova: 'Burada aynı zamanda 2014-2024 yılları arasında PNR verilerinin toplanması ve erişimini düzenleyen (AB) 2016/681 sayılı Direktifin görüşülmesi ve oylanmasına katılmış bir Avrupa Parlamentosu üyesi sıfatıyla da bulunuyorum. AP ve AB'nin tüm kararlarının, bu direktif de dahil olmak üzere, merkezinde her zaman insan haklarının korunması yer almıştır – serbest dolaşım hakkı, iletişim hakkı ve her Avrupa vatandaşının korunma hakkı – bu direktiflerin vatandaşlara karşı kullanılmaması gerekir. Dün, bugün ve yarın yaptığımız tüm görüşmelerde, acil incelemeler yapılması ve suistimalin boyutunun belirlenmesi için acil önlemler alınması gerektiğini vurguluyoruz. En iyimser tahminlere göre bile, Bulgaristan İçişleri Bakanı'nın merakına konu olan tüm uçuşlar incelenirken 100 binden fazla AB, ABD, Kanada, Birleşik Krallık, İsviçre, Japonya, Avustralya ve üçüncü ülke vatandaşının hakları ihlal edilmiş olabilir. Belki de şu anda buraya geldiğimiz uçuşlar da didik didik aranıyor ve uçuş sırasında ne konuştuğumuzu açıklamak zorunda kalacağız.' ifadelerini kullandı.
Atice Aliyeva-Veli: 'Bulgaristan Parlamentosu'ndaki İnsan Hakları, Dinler ve Vatandaş Şikayetleri Komisyonu Başkanı olarak, bu konular üzerinde çalışan AP'deki ve AB ulusal parlamentolarındaki meslektaşlarıma, bu tür kötü uygulamaların durdurulması ve vatandaşların haklarının korunması için hangi önlemlerin alınacağı konusunda bilgi vermek üzere buradayım. Hukuk ekibimiz, üç Avrupa direktifinin, AB Temel Haklar Şartı'nın ve GDPR düzenlemesinin ihlal edildiğini tespit etti. AB'nin sadık bir üyesi ve ortağı olan Bulgaristan, medeni ve insan haklarının ağır ihlali nedeniyle binlerce hukuk davasıyla karşı karşıya kalma riskiyle karşı karşıyadır.' dedi.
