Bulgaristan'da deniz kenarındaki jet skiler en fazla 9 km/saat hızla gidip gelebilecek. Lunapark trenlerinin hızı ise 200 km/saat ile sınırlandırılırken, atlıkarıncaların dönüş hızı dakikada 25 devri geçemeyecek.
Bunlar, geçen yaz deniz kenarında yaşanan bir dizi kazanın ardından aceleyle hazırlanıp kabul edilen Turistik Hizmetler Güvenliği Yasası'na bağlı yönetmeliklerde yer alan yeni güvenlik kurallarından sadece birkaçı. Geçen yaz yaşanan kazalardan birinde, Nesebar'ın Güney Plajı'nda bir çocuk paraşütle deniz üzerinde süzülme aktivitesi (parasailing) sırasında düşerek hayatını kaybetmişti. O dönemde bu kadar popüler olan su aletleri üzerinde neredeyse hiçbir denetim olmadığı ortaya çıkmıştı.
Yasanın ana hatlarına göre, 14 yaşından küçük çocuklar turistik aletleri yalnızca bir yetişkin refakatçi eşliğinde kullanabilecek. Tüm müşterilerin bir brifing alması ve bir onam belgesi imzalaması, ayık olması ve uyuşturucu etkisi altında olmaması gerekiyor. Hizmet sağlayıcıların, halihazırda mevcut olan Turizm Bakanlığı bünyesindeki kamuya açık bir elektronik kayda kaydolması zorunlu olacak.
Her alet, ekipman ve donanımın kendine ait bir pasaportu olmalı ve bu pasaporta yapılan tüm kontroller, onarımlar ve değişiklikler işlenmeli. Aletler günlük teknik kontrolden geçirilmeli.
Kullanıcılar ve üçüncü şahıslar için zorunlu 'Kaza Sigortası' getiriliyor. Ayrıca güvenli işletme planı, personel için düzenli eğitim ve brifingler zorunlu hale getiriliyor.
Ancak yeni kurallar pratikte önümüzdeki yazdan itibaren uygulanacak çünkü yasaya bağlı yönetmelikler ancak şimdi kamuoyunun görüşüne sunuldu ve muhtemelen Ekim ayında yürürlüğe girecek.
Deniz ve Tuna Nehri kıyısındaki aletleri düzenleyecek yönetmelik Ulaştırma Bakanlığı tarafından güncelleniyor. Bu hizmetlerin yalnızca önceden belirlenmiş ve güvenlikli deniz plajlarında bulunan özel olarak ayrılmış bölgelerde sunulabilmesi en önemli özelliklerden biri. İki bölge arasında en az 500 metre mesafe olmalı. Güvenli giriş ve çıkış için su koridorlarının sağlanması gerekiyor.
Her bölgenin, gemi kaptanlığı ehliyetine sahip bir yöneticisi ve bir güvenlik sorumlusu olacak.
Jet skiler için özel olarak 16 yaş sınırı getiriliyor; daha küçük çocuklar bunları tek başına kullanamayacak. 16 yaşını doldurmuş olanlar, belirlenmiş bölgelerde olmaları, brifing almaları ve jet skinin GPS sistemi bulunması koşuluyla kullanabilecek. Bu sistem hareketi ve hızı izleyecek; ihlal durumunda makine otomatik olarak durdurulacak.
Parasailing (su paraşütü) için yeni şartlar ise ekibin en az iki kişiden oluşması ve gerekli özel niteliklere sahip olması: bir haftalık kurs ve en az 500 uçuş veya 250 astronomik saatlik pratik. Paraşüt, halat, uygun hava ve rüzgar koşulları için ayrıntılı şartlar belirlendi. Paraşüt sistemleri, Sivil Denizcilik Kanunu'na göre sertifikalı kişiler tarafından zorunlu teknik kontrolden geçirilecek.
Aynı anda en fazla iki müşterinin binmesine izin verilecek.
Uçuş sırasında düdüklü can yelekleri giyilecek. Bu yelekler su kızağına binenler için de zorunlu olacak.
Ortak denetimler, 'Deniz İdaresi' ve Sınır Polisi tarafından programa göre ve ihbar üzerine yapılacak. Tüketiciyi Koruma Komisyonu (KZP) ve belediye başkanları da sürece dahil olacak.
Baraj, nehir gibi iç sularda kullanılan aletler ise Ekonomi Bakanlığı tarafından hazırlanan başka bir yeni yönetmelikle düzenleniyor. Bunlar için de özel bölgeler oluşturulacak.
Karanlıkta alet kullanımı yasaklanıyor. Bu yönetmelikte, diğerinde olmayan çok daha fazla hizmet türü için şartlar yer alıyor: su bisikleti, su kayağı, katamaran ve yat, rafting ve wakeboard, wakeskate, hoverboard, windsurf, paddleboard gibi modern aletler.
Lunaparklardaki aletler ise tamamen ayrı bir yönetmelikle düzenleniyor. Bu yönetmelikte alet türlerine göre ayrıntılı şartlar yer alıyor. Örneğin lunapark trenleri, örneğin kemer ve omuz askısı gibi iki bağımsız tutma sistemiyle donatılmalı. Atlıkarıncalar için merkezkaç kuvvetinin 2-4 g olması gerektiği ve yolcuların çift korumalı kilit mekanizmalarıyla sabitlenmesi gerektiği belirtiliyor.
Serbest düşüş kuleleri, katapultlar, gondollar, dönme dolaplar gibi yüksek irtifa aletleri en fazla 250 metre yüksekliğe sahip olabilir ve rüzgar hızı 20 m/saniyeyi geçtiğinde çalıştırılamaz. Bu hız oldukça güçlü kabul ediliyor; ağaç dallarını kırabilir veya bir arabayı yoldan çıkarabilir.
Tüm aletler için ortak bir özellik, teknik parametrelerin denetim organı olarak Bulgar Akreditasyon Servisi tarafından akredite edilmiş firmaların belirlenmiş olmasıdır. Bu firmalar, ilgili aletin işletmeye alınması için ilk izni de veriyor.
Ancak ortaya çıktı ki, Bulgaristan'da şu anda bu tür akredite firmalar bulunmuyor. Hatta onlar için şartlar bile henüz yazılmadı. Bu arada yasaya göre, 2 Ekim'e kadar tüm turistik aletlerin teknik inceleme yapacak böyle bir firmayla sözleşme imzalamış olması gerekiyor. Aksi takdirde 100.000 leva'ya kadar para cezası öngörülüyor. Yönetmelikleri hazırlayan çalışma gruplarında yer alan bilgi sahibi kişiler, bu sorunu çözmek için sürenin uzatılacağını düşünüyor.
