Bulgaristan'ın Avrupa Parlamentosu üyeleri, hem Bulgar hem de Kuzey Makedonya vatandaşı olan 22 yaşındaki İva Mihaylova'nın durumunda yaşanan endişe verici insan hakları ve hukukun üstünlüğü ihlalleri nedeniyle Avrupa Birliği (AB) yönetimine acil ve ortak bir çağrıda bulundu. Kuzey Makedonya yetkilileri, genç kadının acil tıbbi tedavi görmesi için yurt dışına çıkışına engel oluyor. Bu durumu Avrupa Parlamentosu üyeleri Andrey Kovaçev ve İvaylo Valçev duyurdu.
Ortak mektupta, genç kadının Ekim 2025'te geçirdiği bir trafik kazasında omurgasında ağır yaralanmalar yaşadığı belirtildi. Temmuz 2026'da Üsküp'teki Üniversite Klinik Merkezi'nde toplanan resmi bir tıp kurulu, genç kadın için gerekli müdahalenin Kuzey Makedonya'da yapılamadığını ve tedavinin yurt dışında gerçekleştirilmesi gerektiğini onayladı.
Tüm bu gelişmelere rağmen, 7 Ağustos 2026'da Koçani Temel Mahkemesi, İva'nın el konulan pasaportunun geçici olarak iadesi talebini reddetti. Avrupalı milletvekillerine göre mahkeme, daha önce kendisi istediği spesifik tıbbi rapora rağmen ispat yükümlülüğü sınırını keyfi bir şekilde yükseltti.
Bulgaristan'ın Avrupa Parlamentosu'ndaki heyeti, durumun her şeyden önce kalıcı nörolojik hasar riski taşıyan acil bir insani kriz olduğunu vurguluyor. Milletvekilleri, bu olayın aynı zamanda Kuzey Makedonya'nın adalet sistemindeki derin ve sistemik sorunları da gözler önüne serdiğini belirtiyor.
Mektupta, İva Mihaylova lehine ifade verdikten sonra tek görgü tanığının hedef alınması gibi endişe verici usulsüzlüklere de yer verildi. Bulgar temsilciler, bu durumun AB'ye aday bir ülkede Bulgar kimliğine sahip vatandaşlara nasıl davranıldığı konusunda ciddi soru işaretleri yarattığını vurguluyor.
Milletvekilleri, Kuzey Makedonya yetkililerine acil müdahale çağrısı yaparak, İva Mihaylova'nın uygun güvenceler altında tıbbi tedavi için yurt dışına çıkmasına izin verilmesini talep ediyor. Ayrıca devam eden yargı süreçlerinin dikkatle takip edilmesini, savunma hakkına saygı duyulmasını ve tanıkları korkutma iddialarının incelenmesini istiyorlar.
Mektupta, Üsküp yönetimine yerel mahkemenin delil standartlarını neden değiştirdiğine dair resmi bir açıklama yapması çağrısı da yer alıyor. Bulgar milletvekilleri, bu ihlallerin Avrupa Komisyonu'nun yargı bağımsızlığı ve hukukun üstünlüğü konusundaki izleme raporlarına, Kuzey Makedonya'nın AB yolundaki ilerlemesinin değerlendirilmesi kapsamında yansıtılması konusunda ısrarcı.
Milletvekilleri ayrıca, İva Mihaylova'nın Bulgar kimliği ve vatandaşlığının mahkemedeki muamelesini etkileyip etkilemediğine dair güvence istiyor.
Avrupalı milletvekilleri, yargı bağımsızlığına saygının, bir AB vatandaşının geri dönüşü olmayan fiziksel zarar görme ve temel haklarının ihlal edilmesi riskiyle karşı karşıya kaldığında kurumların sessiz kalması için bir bahane olamayacağını vurguluyor.
Mektup, Bulgaristan'ın tüm Avrupa Parlamentosu üyeleri tarafından imzalandı. Mektup; Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Genişlemeden Sorumlu Komisyon Üyesi Marta Kos, Avrupa Komisyonu Genişleme Genel Müdürlüğü Direktörü Gert-Jan Koopman, AB'nin Kuzey Makedonya Büyükelçisi Michalis Rokas, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Başkanı Matthijs Guiomar ve üye ülkelerin AB nezdindeki büyükelçilerine (Coreper 2) hitaben yazıldı.
Öte yandan Cumhurbaşkanı İliyana Yotova, birkaç gün önce İva Mihaylova'nın tedavi sorununu Kuzey Makedonya hükümeti ve Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska nezdinde yeniden gündeme getireceğini açıklamıştı.