Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Suriye'ye sembolik bir ziyaret gerçekleştirdi. Fransız haber ajansı AFP'nin bildirdiğine göre bu, Aralık 2024'te Beşşar Esad rejiminin muhalif güçlerin sürpriz saldırısıyla devrilmesinden bu yana büyük bir Batılı liderin Suriye'ye yaptığı ilk ziyaret olma özelliği taşıyor.
Elysee Sarayı'ndan yapılan açıklamaya göre Macron, Ortadoğu ülkesinde "özgür, çok partili ve Suriye toplumunun tüm kesimlerine saygılı bir Suriye" çağrısında bulunacak.
Fransız yetkililer, güvenlik gerekçesiyle Macron'un Şam ziyaretini gizli tuttu.
AFP'nin BTA'ya dayandırdığı haberine göre bu, bir Fransız cumhurbaşkanının 2008 ve 2009'daki Nicolas Sarkozy ziyaretlerinden bu yana Suriye'ye yaptığı ilk ziyaret. İki ülke arasındaki ilişkiler, 2011'de Beşşar Esad rejiminin Arap Baharı'na karşı uyguladığı baskılar sonucu kesilmişti. On üç yıl süren iç savaşın ardından Esad, muhalif güçlerin sürpriz bir saldırısıyla devrildi.
Suriye devlet ajansı SANA, Macron'un ziyaretini tarihi ve Suriye'nin uluslararası alandaki varlığının yeniden tesisinde kilit bir aşama olarak nitelendirdi.
Daha Mayıs 2025'te Emmanuel Macron, Paris'te yeni Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara'yı kabul eden ilk Batılı lider olmuştu. Bu ziyaret, Fransa'da aşırı sağ ve sağ kesimden, Suriyeli liderin cihatçı geçmişi nedeniyle eleştirilere yol açmıştı. Bir dönem cihatçı lider olan eş-Şara, daha sonra siyaset sahnesine yönelmişti. Eş-Şara'nın Paris ziyareti, Washington'da Donald Trump ile yaptığı daha stratejik bir görüşmenin yanı sıra, Avrupa ve ABD'nin Suriye'ye yönelik yaptırımlarını kaldırmasının da öncesinde gerçekleşmişti.
Fransız cumhurbaşkanına Suriye'deki ziyaretinde, aralarında önde gelen Fransız şirketlerinin yöneticilerinin de bulunduğu iş dünyası temsilcileri eşlik ediyor. Heyet, ülkenin yeniden inşası ve yatırımların yeniden başlatılması konularını görüşecek. Ancak Fransız şirketlerinin hâlâ temkinli olduğu belirtiliyor.
Macron'un çevresi ziyareti "cesur" olarak nitelendiriyor ve Fransız cumhurbaşkanının "bir akşam, bir gece ve bir gün" geçirerek Suriye'de "risk aldığını" vurguluyor. Macron'un sadece sıkı güvenlik önlemleri altındaki hükümet binalarında kalmayacağı, "farklı siyasi, dini ve toplumsal kesimlerden Suriyelilerle" bir araya geleceği belirtiliyor.
Güvenlik gerekçesiyle Macron'un programına ilişkin ayrıntılar açıklanmadı. Bu akşam Suriye cumhurbaşkanıyla gayriresmî bir görüşme yapması, yarın ise resmî görüşmelerin ardından öğleden sonra ortak basın toplantısı düzenlenmesi planlanıyor.
Macron, Suriye ziyaretinin ardından yarın akşam Ankara'ya geçerek NATO zirvesine katılacak. Çarşamba günü Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesi beklenen Macron'un gündeminde Suriye konusunun ön sıralarda yer alması bekleniyor. Aynı sıralarda Suriyeli Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara'nın da Türk başkentinde Donald Trump ile bir araya gelmesi planlanıyor.
Paris, Donald Trump'ın Suriye'nin İran yanlısı Hizbullah örgütüyle mücadele için Lübnan'a müdahale etmesi yönündeki sık sık dile getirdiği arzusuna katılmadığını gizlemiyor. Suriye cumhurbaşkanı da kısa süre önce komşu ülkenin iç işlerine karışma niyetinde olmadığını açıklamıştı.
Elysee Sarayı, Macron'un Suriye ziyareti sırasında Suriye yönetimine arkeolojik eserleri iade edeceğini duyurdu. Bu eserler, Suriye iç savaşı başlamadan önce Şam tarafından Paris'e ödünç verilmişti. On yılı aşkın süren iç savaşta Suriye'deki birçok antik anıt hasar gördü veya yok oldu, on binlerce tarihi eser yağmalandı. Fransız cumhurbaşkanlığı, söz konusu objelerin 2010 yılında Arap Dünyası Enstitüsü'ne geçici olarak verildiğini ve bariz nedenlerle Suriye'ye iade edilemediğini belirtti. Farklı dönemlere ait 23 parçadan oluşan bu eserlerin, Şam Ulusal Müzesi'ne teslim edileceği açıklandı. Prehistoryadan Abbasiler dönemine kadar uzanan eserler, Mezopotamya, Kenan, Nebati, Palmira, Roma, Bizans ve Emevi medeniyetlerine ait buluntuları kapsıyor.
