Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği'nin iş birliği yapmayan ya da bir üye ülkenin çıkarlarını tehdit eden ortak ülkelere finansmanı durdurmasına olanak tanıyan mekanizmaların oluşturulmasını istedi. Bu talep, Temmuz ayında İspanya'nın Ceuta dış bölgesine kitlesel göçmen girişine ilişkin kabul edilen bir kararda yer aldı.
Doküman 339 oyla kabul edildi, 225 oy karşı çıktı, 16 milletvekili çekimser kaldı. Avrupa milletvekilleri sadece gelecekteki ödemelerin durdurulabilmesine değil, benzer durumlarda daha önce sağlanmış kaynakların geri alınabilmesine de ısrar etti. Parlamento, üçüncü ülkelerle kalkınma ve iş birliği faaliyetlerinin finansmanına ilişkin daha sıkı ve şeffaf kurallar çağrısında da bulundu.
Kararda, Avrupa pazarına ve Avrupa finansmanına erişimin, sınır yönetimi, göçmen kaçakçılığıyla mücadele ve Avrupa Birliği'nde kalma hakkı bulunmayan kişilerin geri gönderilmesi ve yeniden kabulü de dahil olmak üzere etkin iş birliğine bağlanması gerektiği belirtildi.
Ceuta yeniden göç tartışmasının merkezinde
Karar, 30 ve 31 Temmuz'daki Ceuta'daki benzeri görülmemiş göç kriziyle bağlantılı. Avrupa Parlamentosu'nun analizine göre o dönemde yaklaşık 80 bin kişi Fas'tan İspanyol dış bölgesine geçti ve en az 72 kişi hayatını kaybetti. Parlamento'nun sonraki bilgilendirmesinde olaylar sırasında denizde 141 kişinin öldüğü belirtildi.
Avrupa kurumları olayı AB'nin dış sınırları için ciddi bir sınav olarak tanımlıyor. Kararda yasa dışı göçün bir üye ülkenin toprak bütünlüğüne karşı hibrit savaş aracı olarak kullanılmasından da söz ediliyor.
Fas isim verilmeden tartışmanın odağında
Metinde finansmanın durdurulmasına ilişkin hükümde Fas doğrudan anılmıyor. Konu yine de AB, İspanya ve Rabat arasındaki ilişkilerle doğrudan bağlantılı çünkü Fas, göç ve sınır güvenliği konularında AB'nin kilit ortağı. Avrupa Parlamentosu, Fas makamlarının bu alanda üstlendiği taahhütleri yerine getirmesi çağrısında bulundu. EFE ajansının aktardığına göre Fas'a yönelik somut yaptırım önerileri değişikliklerin oylanması sırasında reddedildi.
İspanyol af programı tartışması
Avrupa milletvekilleri İspanyol hükümetinin göçmenlerin statüsünü toplu şekilde düzenlemeye yönelik programına ilişkin "derin endişe" dile getirdi. Avrupa Komisyonu'ndan olası sınır ötesi etkilerin, ikincil göç akışları üzerindeki etkisinin ve Schengen'in işleyişi ve güvenliğinin değerlendirilmesini istediler.
Kararda yasa dışı girişin doğrudan yasal ikamete giden bir yol haline gelmemesi gerektiği kaydedildi. Avrupa Komisyonu aynı zamanda İspanyol prosedürüyle yasal statü kazanan göçmenlerin İspanya'da yaşayıp çalışabileceğini ancak bunun kendilerine otomatik olarak başka bir AB ülkesinde ikamet veya çalışma hakkı vermediğini açıkladı.
Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği'nde kalma hakkı bulunmayan göçmenlerin geri gönderilmesi ve yeniden kabulü konusunda İspanya ve Fas'ın iş birliğini güçlendirmesi çağrısında bulundu.
